Құрметті қабат немесе ақсүйектер қабаты

Кіріспе

Пьяно-нобиль (итальянша "асыл қабат" немесе "асыл деңгей", кейде французша bel étage) – сарайдың ең маңызды қабатын білдіретін архитектуралық термин. Осы қабатта үйдің негізгі қабылдау және жатын бөлмелері орналасқан. Неміс тілінде бұл термин Beletage (француз тіліндегі bel étage сөзінен шыққан "әдемі қабат") деп аталады. Екеуі де 17 ғасырда пайда болған.

Сипаттамалары

Пиано нобиль әдетте бірінші қабатта (еуропалық терминология бойынша; американдық терминологияда екінші қабатта) немесе кейде екінші қабатта орналасқан, төменгі қабаттағы кіші бөлмелер мен қызметтік бөлмелерден жоғары орналасқан кең бөлмелерді қамтиды. Бұл қабатты биік орналастырудың себебі – төменгі қабаттарға қарағанда жақсы көрініс пен көше деңгейіндегі ылғал мен жағымсыз иістерден аулақ болу еді. Бұл Венецияда ерекше айқын, онда көптеген сарайлардың (палацци) пиано нобиль қабаты үлкен терезелері, балкондары және ашық лоджиялары арқасында сырттан бірден көзге түседі. Мысалдар: Ca' Foscari, Ca' d'Oro, Ca' Vendramin Calergi және Palazzo Barbarigo. Пиано нобильдің ең айқын ерекшелігі – әдетте басқа қабаттардағы терезелерден үлкен терезелер болып табылады. Англия мен Италияда пиано нобильге көбінесе әсем безенділген сыртқы баспалдақ арқылы жетеді, бұл қабаттың тұрғындарына үйге қызметшілер қабаты арқылы кіру қажеттілігін жояды. Англиядағы Кедлстон Холл және Италиядағы Вилла Капра "La Rotonda" осыған мысалдар. Көптеген үйлерде пиано нобильден жоғары қосымша қабаттар болған, онда отбасы мүшелерінің жеке пайдалануына арналған жатын бөлмелер мен тыныш бөлмелер орналасқан, әсіресе құрметті қонақтар келмеген кезде. Бұл қабаттың үстінде көбінесе қызметшілердің жатын бөлмелері орналасқан шатырлы қабат болды. Италияда, әсіресе венециялық сарайларда, пиано нобильден жоғары қабатты кейде "secondo piano nobile" (екінші негізгі қабат) деп атайды, әсіресе егер лоджиялар мен балкондар төменгі қабаттардағыдай болса, бірақ кішірек масштабта. Мұндай жағдайларда және кейде мұражайларда, оларды ажырату үшін, негізгі пиано нобиль "primo piano nobile" деп сипатталады. Қабаттардың мұндай орналасуы Еуропа бойынша классикалық стильдегі үлкен үйлер салына бергенде де жалғасты. Бұл жоспар Бэкингем сарайында 19 ғасырдың ортасында да жасалған. Холкхэм Холл, Остерли Парк және Чизвик үйі – бұл дизайнды қолданған 18 ғасырдың ағылшын үйлерінің көптеген мысалдарының ішіндегілері.

The piano nobile is usually the first floor (in European terminology; second floor in American terms) or sometimes the second storey and contains major rooms, located above the rusticated ground floor containing the minor rooms and service rooms. The reasons were so that the rooms above the ground floor would have finer views and to avoid the dampness and odours of the street level. That is especially true in Venice, where the piano nobile of the many palazzi is especially obvious from the exterior by virtue of its larger windows and balconies and open loggias. Examples are Ca' Foscari, Ca' d'Oro, Ca' Vendramin Calergi and Palazzo Barbarigo. Larger windows than those on other floors are usually the most obvious feature of the piano nobile. In England and Italy, the piano nobile is often reached by an ornate outer staircase, which avoided for the floor's inhabitants of the need to enter the house by the servant's floor below. Kedleston Hall is an example of this in England, as is Villa Capra "La Rotonda" in Italy. Most houses contained a secondary floor above the piano nobile, which contained more intimate withdrawing and bedrooms for private use by the family of the house when no honoured guests were present. Above that floor would often be an attic floor containing staff bedrooms. In Italy, especially in Venetian palazzi, the floor above the piano nobile is sometimes referred to as the "secondo piano nobile" (second principal floor), especially if the loggias and balconies reflect those below on a slightly smaller scale. In those instances and occasionally in museums, the principal piano nobile is described as the primo piano nobile to differentiate it. The arrangement of floors continued throughout Europe as large houses continued to be built in the classical style. The arrangement was designed at Buckingham Palace as recently as the mid 19th century. Holkham Hall, Osterley Park and Chiswick House are among the innumerable 18th century English houses that employed the design.