Кіріспе

Австрия композиторы, альтшы, музыка мұғалімі және дирижер Альфред Уль (5 маусым 1909 – 8 маусым 1992) – австриялық композитор, альтшы, музыка мұғалімі және дирижер.

Өмірбаян

Уль Венада дүниеге келді және Франц Шмидтпен Вена музыка академиясында оқыды, 1932 жылы композиция бойынша диплом алды. Кейіннен ол Цюрихтегі Swiss Festspielmusik-тің капельмейстері болып жұмыс істеді. Ол жерде ол әртүрлі мәдени және индустриялық фильмдерге музыка жазды. 1938 жылы Венаға оралып, 1940 жылы Австрия армиясына шақырылды. 1940-1942 жылдары ол Ноймарктегі француз түрмесіне басшылық етті. 1945 жылы Вена музыка академиясының факультетіне қосылды, онда 1980 жылы зейнеткерлікке шыққанға дейін теория, оркестрлеу және композиция пәндерін оқытты. Оның белгілі оқушыларының бірі Альфред Принц болды. Ол Вена Шуберт сыйлығын (1943), Австрия мемлекеттік сыйлығын (1960), Вена музыка сыйлығын (1961), Венаның құрмет алтын медалін (1969) және Австрияның қызмет көрсету мен өнерге арналған құрмет белгісін (1980) алды. Сонымен қатар ол Австрия авторлар, композиторлар және музыкалық баспагерлер қоғамының (1970) және Көркемшілер одағының (1976) президенті болды. Композитор ретінде Уль неоклассицизм, атональдық, сериализм және дәстүрлі тональдық және контрапункттік стильдердің элементтерін біріктірді. Оның жанды стилі техникалық шеберлікті музыкалық тартымдылықпен, зиялылық пен юмормен, ырғақтык жаңашылдықпен, тақырыптық дамумен және озық гармониялық тілмен үйлестірді. Ол сегіз фильмге музыка, бір опера, бірнеше хорлық шығармалар, сондай-ақ симфониялық және камералық музыка туындыларын жазды. Ол кларнетке арналған көптеген шығармалар, оның ішінде оқу материалдары мен әлі күнге дейін жиі орындалатын репертуарлар жазды. Оның ең танымал оқу шығармалары – 48 этюдтен тұратын екі томдық жинағы. Оның үш кларнет пен бас кларнетке арналған Дивертименті – бұл аспап үшін ең көп орындалатын шығармалардың бірі. 1942 жылы Вена филармониясының кларнетшілері үшін жазылған бұл шығарма дәстүрлі концерт сияқты үш бөлімнен тұрады және орындаушылардан жоғары деңгейдегі шеберлік талап етеді.

48 Кларнетке арналған оқулар

1940 жылы Schott Music баспасында алғаш рет жарияланған, әрқайсысы 24 оқудан тұратын екі томдық жинақ, дамып келе жатқан кларнетшілерді қазіргі заманғы аспаптық музыкада кездесетін қиыншылықтармен таныстыру мақсатында жазылған. Бұл туралы Уль өзі кейбір басылымдардың кіріспесінде айтқан, бірақ барлық басылымдарда емес. Сондықтан, кейде француздық кларнет жүйесіндегі клавишаларға жылдам өтуді қажет ететін интервалдар кездеседі, мұндай техника көбінесе одан аулақ болуға кеңес беріледі, бірақ осы жағдайларда болғандай, қашаудан шарқау болғанда қолдануға болады. Оқулар неоромантикалық хроматизм мен күрделі ырғақтың кең қолданылуымен ерекшеленеді. Көптеген кларнетшілер бұл оқуларды музыкалық емес, техникалық деп санайды, сондықтан әр шығарманың музыкалық мәнін ашуды екінші мақсат тұтады, себебі ол техникалық қиындықтардың артында жасырынуы мүмкін. Ульге Вена филармониясының мүшесі Леопольд Влах жазу процесінде кеңес берумен және түзетулер енгізумен көмектесті.