Кіріспе
Entertaining Mr Sloane – ағылшын драматургі Джо Ортонның 1963 жылы жазған үш актілі пьесасы. Ол алғаш рет 1964 жылдың 6 мамырында Лондондағы New Arts Theatre театрында сахналанып, 1964 жылдың 29 маусымында Вест-Эндтің Wyndham's Theatre театрына көшірілді.
Entertaining Mr Sloane is a three act play written in 1963 by the English playwright Joe Orton. It was first produced in London at the New Arts Theatre on 6 May 1964 and transferred to the West End's Wyndham's Theatre on 29 June 1964.
1-ші акті
Мистер Слоун, қонақ іздеген жас жігіт, қоқыс тастайтын жердің маңында орналасқан орта жастағы үй иесі Кэттің үйіне келеді. Кэт мырза Слоанды өзінің үйінде жалға алуды асыға күтуде, ол үйді ол өзінің көзі көрмей қалған әкесі Кемппен бөліседі. Слоанмен танысып, Кэт өзінің бұрынғы қарым-қатынасы туралы ашық айтады, ол балалы болуына әкелді; оның ағасы оны асырап алуға беру керек деп талап етті, өйткені ол некеден тыс жүкті болды. Мистер Слоун өзінің жетім екенін, бірақ ата-анасының өлімі туралы түсініксіз екенін, тек олар "бірге өлгенін" айтады. Кэттің әкесі бірден Слоанға сенбейді, өйткені ол бірнеше жыл бұрын өзінің жұмысшысын өлтірген адам деп санайды. Кемп пен Слоанның келіспеушілігіне байланысты Слоан аяғына пышақпен ұрады, Кэт жас жігітке жақындауды бастайды. Ол да оған жауап қайтаруға тырысқанда, Кэт оны өзіне сенген адамға сатқындық жасамауға шақырады. Көп ұзамай оның ағасы Эд келеді және әпкесі жаңа интернатты көріп, қорқады. Кемптің өз ұлымен қарым-қатынасы бұзылып кетті, өйткені ол оны жасөспірім кезінде "жатақханада қандай да бір қылмыс жасағанын" анықтады. Эдтің бауырларымен бірге тұруына қарсы болғанына қарамастан, олармен сөйлескеннен кейін, Эд ақырында оған жұмыс ұсынады. Слоан жарақаттан кейін қалпына келе жатқанда, Кэт мөлдір салбар киіп, қайта оралады және жарық сөнген кезде және бірінші акт аяқталғанда, Слоан мырзаны азғырады.
2-ші акті
Бұл оқиға "бірнеше айдан кейін" жалғасады және Слоан мырзаның бір кешті жас әйелдің телефон нөмірін бергенін айтып беруімен басталады. Кэт қызғанышпен көзге түседі, содан кейін ол жүкті екенін және ағасының қатты қарсылық білдіруінен қорқатынын айтады. Эд көп ұзамай келіп, Слоан мырзаның өз көлігін ертеңіне достарымен бірге жолатып жүргенін біледі. Олармен бірге әйелдің де болғанын білгеннен кейін, Эд әйелдерді дөрекі және адастырушы деп санайтынын айтады. Эд Слоанға заттарын жинап алуды кеңес береді, өйткені ол әр уақытта оның көмекшісі ретінде дайын болады. Слоан үйден шығып, үйлену тойын жинап алғанда, Кемп ұлымен татуласуға тырысады. Ол Кэт пен Слоан бірге ұйықтап жүргенін және Кэт жүкті деп санайтынын айтады. Қарсылық көрсеткенде, Слоан Кэтпен бірге ұйықтағанын растайды, бірақ ол өзіне "өзін тастады" деп мәлімдейді. Көп ұзамай Эд темекі сатып алуға кетеді, ал Кемп Слоанды өзінің жұмыс берушінің өлтірушісі ретінде қарсы алуға келеді. Слоан ақырында Кемпке шабуыл жасап, оның өліміне әкеледі.
3-ші акт
Әкесінің денесін тапқаннан кейін, Эд бастапқыда әділдік орнатылып, Слоан полицияға тапсырылуын қатыстырады. Бірақ Слоан Эдті өлімді жазасыз оқиға ретінде көрсету үшін жалған әңгіме жасауға көндіреді, оның орнына Эд оның құлы болады. Кэт денені тапқанда, әсіресе Слоанның оның інісімен бірге тұру ниеті болғандықтан, шындықтан тайып кетуден сескенеді. Слоан қиын жағдайға түседі: егер ол Кэтпен бірге қалса, Эд кісі өлтіргенін билікке хабарлайды, ал егер ол Эдпен бірге кетсе, керісінше болады. Соңында, екі жақ та Слоан мырзаны бірнеше айдан кейін "кезекпен" алуға келіседі.
Өндірістер
Бұл пьеса 1964 жылы Вест-Эндте алғаш рет көрсетілді, бұл «Жаңа өнер» театрында пьесаны көрген Теренс Раттиганның қаржылық қолдауының арқасында мүмкін болды. Ол пьесаны жоғары бағалап, 3000 фунт стерлинг көлемінде демеушілік жасады. Патрик Дромгул режиссерлік етті, ал Мадж Райан Кэт, Дадли Саттон Слоан, Чарльз Лэмп Кемп және Питер Вон Эд рөлінде ойнады. Сахналық безендіруін Тимоти О'Брайен жасады, костюмдерді Тейзена Ферт қадағалады. Алан Шнайдер режиссерлік еткен Бродвей қойылымы 1965 жылдың 12 қазанында Лицей театрында ашылып, 13 қойылымнан кейін жабылды. Онда Шейла Хэнкок Кэт, Дадли Саттон Слоан, Ли Монтегью Эд және Джордж Тернер Кемп рөлінде ойнады. Уильям Ритман сахналық безендіруін және костюмдерді жасады. Пьеса Лондондағы Корольдік театр театрында Джо Ортон фестивалі аясында қайта қойылды. Роджер Краучер режиссерлік еткен қойылым 1975 жылдың 17 сәуірінде ашылып, шілдеде Йорк герцогының театрына көшті. Онда Кэт рөлінде Берил Рид, Слоан рөлінде Малкольм Макдауэлл, Кемп рөлінде Джеймс Оттауэй, Эд рөлінде Рональд Фрейзер ойнады. Кейін Гарри Х. Корбет Эд рөлін, ал Кеннет Кранхэм Слоан рөлін ойнады. Джон Гунтер сахналық безендіруін, ал Дирдре Клэнси костюмдерді жасады. Қойылым 1975 жылдың қазанында жабылды. 1981 жылы Лондондағы Хаммерсмит Лирик театрында Кеннет Уильямс режиссерлік етті, ал Барбара Виндзор Кэт рөлінде ойнады. Виндзор 1993 жылы ұлттық турнеде Джон Чаллис, Кристофер Виллиерс және Кеннет Уоллер қатысқан қойылымда осы рөлді қайта ойнады, режиссері Джон Дэвид, продюсері Ли Дин, ал сахналық безендіруін Марк Бейли жасады. 1982 жылы Черри-Лейн театрында Бродвейде қайта қойылған пьеса «Drama Desk» сыйлығын жеңіп алды. Говард Фейер, Джереми Ритцер, Лоренс Гордон және Сидни Шленкер продюсерлік етті, ал Джон Тиллингер режиссерлік жасады. Онда Максвелл Колфилд Слоан, Барбара Брайн Кэт, Гвиллум Эванс Кемп және Джером Демпси Эд рөлінде ойнады. 1985 жылы Грег Херсов Манчестердегі Корольдік биржада Адам Антты Слоан, Сильвия Симсті Кэт және Джеймс Максвеллды Эд рөлінде қойды. 2005 жылы «Roundabout Theatre Company» Скот Эллис режиссерлігімен пьесаны қайта қойды. Онда Эд рөлінде Алек Болдуин, Слоан рөлінде Крис Кармак, Кэт рөлінде Ян Максвелл, Кемп рөлінде Ричард Истон ойнады. Сахналық безендіруін Аллен Мойер, костюмдерін Майкл Красс, жарықтандыруын Кен Познер, ал түпнұсқалық музыка мен дыбысын Джон Громада жасады. 1997 жылы Доминик Кук Терри Хэндстің Clwyd Theatr Cymru-дегі тұңғыш маусымы үшін қойылым қойды, ол Эмлин Уильямс театрында сахналастырылды. Жорж МакФадден Слоан, Роберт Блайт Эд, Линн Верралл Кэт және Джимми Гарднер Кемп рөлінде ойнады. 2007 жылы Мельбурн театр компаниясы Мельбурн қаласындағы Мельбурн өнер орталығының Фэрфакс театрында қойылым қойды. Режиссері Саймон Филлипс, оның басты рөлдерін Ричард Пайпер Эд, Бен Геренс Слоан, Аманда Маггелтон Кэт, Боб Хорнери Кемп ойнады. Сахналық безендіруін Шон Гортон, музыкасын Дэвид Чесворт жасады. 2009 жылдың 29 қаңтарынан бастап Лондондағы Трафалгар студиясында Имельда Стаунтон Кэт, Мэтью Хорн Слоан, Саймон Пейсли Дей Эд және Ричард Бреммер Кемп рөлінде ойнады. Қойылым 2009 жылдың 11 сәуіріне дейін Трафалгарда көрсетілді. 2012 жылы Париждегі Comédie des Champs Élysées театрында Мишель Фаудың режиссерлігімен («Que faire de Mr Sloane?» деген атпен) Гаспард Ульлиел басты рөлде, Шарлотта де Туркхайм Кэт және Фау Эдди рөлінде ойнады.
Экранға бейімделу
1968 жылғы 15 шілдеде ITV Playhouse сериясында телеспектакль көрсетілді, режиссерлігін Питер Моффатт жасады. Басты рөлдерде Шейла Хэнкок (Кэт), Эдвард Вудвард (Эд), Клайв Фрэнсис (Слоан) және Артур Лавгров (Кемп) ойнады. Associated Rediffusion компаниясы бейнетаспаға монохромды түсірген, қазір ол тележазба ретінде сақталған. Клайв Экстон 1970 жылғы көркем фильмнің сценарийін жазды, режиссерлігін Дуглас Хикокс жасады, ал басты рөлдерде Берил Рид, Питер МакЭнерри, Гарри Эндрюс және Алан Уэбб ойнады.