Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
Оңтүстік Африкада болған бұрынғы ел
Former country in Southern Africa
Наталия Республикасы – 1839 жылы Вуртрекерлердің Зулустерге қарсы Қандық өзен шайқасында жеңіске жеткеннен кейін құрылған, аз ғана уақытқа созылған Бур республикасы. Бұл аймаққа бұрын португал теңізшілері Наталиа деп ат қойған, себебі оны Рождество күні ("Natal" португал тілінде Рождество деген мағынаны білдіреді) ашқан. Республика 1843 жылы британдықтар оны Натал колониясын құру үшін аннексиялаған кезде таратылды. Британдықтар Наталия Республикасын басып алғаннан кейін, жергілікті Вуртрекерлердің көп бөлігі солтүстік-батысқа қарай Трансорангияға, кейін Оранж еркін мемлекеті мен Оңтүстік Африка Республикасына көшіп кетті.
The Natalia Republic was a short lived Boer republic founded in 1839 after a Voortrekker victory against the Zulus at the Battle of Blood River. The area was previously named Natália by Portuguese sailors, due to its discovery on Christmas ("Natal" is the Portuguese word for Christmas). The republic came to an end in 1843 when British forces annexed it to form the Colony of Natal. After the British annexation of the Natalia Republic, most local Voortrekkers trekked northwest into Transorangia, later known as the Orange Free State, and the South African Republic.
Еуропалық келісім және кері әсері
1497 жылы Рождество күні Васко да Гама қазіргі Транскей аймағынан өтіп бара жатып, осы жерді Terra Natalis деп атады. Ол содан кейін қазір Дурбан порты орналасқан тік жарды көрді. Да Гама бұл жерге түспеді, бірақ кейінгі жылдары Наталия деген ат осы аймақпен байланысты болды. Оңтүстік Африканың қалған бөлігі сияқты, Натал да португалдықтардың назарынан тыс қалды, олардың ең жақын елді мекені Делагоа шығанағында орналасқан еді. Осы аймаққа Нгуни халқы қандай уақытта қоныстанғаны белгісіз. Тугела өзенінің солтүстігінде тұратын кішкентай амазулу тайпасын оның басшысы Шака едәуір үлкейтті, ал 1818-1820 жылдар аралығында оның зулу патшалығының әскери жорықтары аймақты басып алды. Британдық саудагерлер Порт-Наталда шағын елді мекен құрып, 1835 жылы құрылған Дурбан қаласына негіз салды. Еуропалықтардың келесі толқыны Кап колониясынан келген боерлер болды, олар Дракенсберг тауларының жоталары арқылы құрлықпен келді. Бұл воутреккерлерді Пит Ретиф басқарды. Ол 1837 жылдың қазан айында Порт-Наталға жетіп, аймақтың жоғарғы, көбінесе шөл далалы бөліктерін аралап өтті. Бұл саяхаты барысында ол болашақтағы мемлекетінің астанасы болатын жерді таңдады. Ол зулу патшалығының билеушісі Шаканың мұрагері Динганеге, боер шаруалары үшін жер беру туралы келісімге қол жеткізу үшін барды. Дингане басқа бір басшыдан ұрланған малды боерлер қайтарып әкелсе, келісімге келіседіін айтты. Ретиф бұл міндетті орындады, ал Динганенің ауылында тұратын миссионер Фрэнсис Оуэннің көмегімен жерді беру туралы келісімді ағылшын тілінде жазды. Дингане мен Ретиф 1838 жылдың 4 ақпанында оған қол қойды. Екі күннен кейін Дингане Ретифті және оның барлық серіктерін – 66 ақсүйек пен 34 хойхой қызметшісін өлімге кесті. Зулу патшасы өз әскерлеріне Наталға кірген барлық боерлерді өлтіруді бұйырды. Зулу әскерлері сол күні Тугела өзенінен өтіп, боерлердің алдыңғы қатардағылары талқандалды, олардың көпшілігі қазіргі Вейнен қаласы орналасқан жерде қаза тапты, оның аты (аулау немесе еңкею деген мағынаны білдіреді) осы оқиғаның естелігін сақтайды. Басқа шаруалар асығыс түрде қоршанып, зулу шабуылдарын тойтарды; шабуылдаушылар Бушман өзені маңындағы шайқаста ауыр шығынға ұшырады. Ретифтің өлімінен кейін бір апта ішінде зулулар 600 боерді өлтірді. Бұл жаңалықты естіген британдық қоныс аударушылар оларға көмектесу үшін әскер жіберді. Роберт Биггар 20 британдық және 700 достық зулудан тұратын отрядқа басшылық етіп, Тугела өзенінің сағасына жақын жерде өтті. 17 сәуірде зулу күштерімен болған қаһарлы шайқаста британдықтар жеңіліп, тек төрт еуропалық қана шығанаққа қашып құтылды. Зулулардың қудалауынан аман қалған Дурбан тұрғындары кемеге мініп, қауіпсіздікке жетті. Зулулар шегіндіргеннен кейін, портта өмір сүруге оннан да аз ағылшын қалды; миссионерлер, аңшылар және басқа саудагерлер Кап колониясына оралды. Боерлер зулулардың өз лагерьлеріне жасаған шабуылдарын тойтарды; Дракенсбергтен келгендерге қосылып, Хендрик Потгитер мен Пит Уис басқаруымен 400-ге жуық адам Динганеге шабуыл жасады. 11 сәуірде оларға шабуыл жасалып, қиындықпен қашып шықты. Олардың арасында Пит Уис және оның 15 жасар ұлы Дирк қаза тапты.
On Christmas Day 1497 Vasco da Gama was sailing past the region now known as Transkei and named the country Terra Natalis. He next sighted the bluff at the entrance to what is now the harbour of Durban. Da Gama made no landing here, but in later years the name Natália became associated with it. Like the rest of South Africa, Natal was neglected by the Portuguese, whose nearest settlement was at Delagoa Bay. It is not proven when the clan settled in the region which was inhabited by Nguni people. A small clan living north of the Tugela River, the amaZulu, was greatly enlarged by its leader Shaka, and between 1818 and 1820 his Zulu Kingdom's military campaigns overran the area. British traders established a small settlement at Port Natal, so founding what became the town of Durban, established in 1835. The next Europeans to settle in the country were emigrant Boers from the Cape Colony, who came by land over the passes of the Drakensberg. These Voortrekkers were led by Piet Retief. Passing through the almost deserted upper regions, Retief arrived at Port Natal in October 1837. During this journey, he chose a site for the capital of the future state that he envisioned. He went to the kraal of Shaka’s successor Dingane, ruler of the Zulu Kingdom, to obtain a cession of territory for the Boer farmers. Dingane consented on condition that the Boers recover cattle stolen by another chief. Retief managed that and, with the help of missionary the Rev Francis Owen, living at Dingane’s kraal, he drew up a deed of cession in English. Dingane and Retief signed it on 4 February 1838. Two days later, Dingane ordered the execution of Retief and all of his party, 66 whites and 34 Khoikhoi servants. The Zulu king commanded his impis to kill all the Boers who had entered Natal. The Zulu forces crossed the Tugela River the same day, and the most advanced parties of the Boers were massacred, many at a spot near where the town of Weenen now stands, its name (meaning wailing or weeping) commemorating the event. Other of the farmers hastily laagered and were able to repulse the Zulu attacks; the assailants suffered serious loss at a fight near Bushman River. In one week after the murder of Retief, the Zulus had killed 600 Boers. Hearing of the attack on the Boers, the British settlers at the bay sent a force to help them. Robert Biggar commanded 20 British and a following of 700 friendly Zulus and crossed the Tugela River near its mouth. On 17 April, in a desperate fight with a Zulu force, the British were overwhelmed and only four Europeans escaped to the bay. Pursued by the Zulus, the surviving inhabitants of Durban took refuge on a ship then in harbour. After the Zulus retired, fewer than a dozen Englishmen returned to live at the port; the missionaries, hunters, and other traders returned to Cape Colony. The Boers had repelled the Zulu attacks on their laagers; joined by others from the Drakensberg, about 400 men under Hendrik Potgieter and Piet Uys advanced to attack Dingane. On 11 April, they were attacked and with difficulty cut their way out. Among those slain were Piet Uys and his son Dirk, aged 15.
Қанды өзен шайқасы
Жыл соңына қарай бурлар күш алды. Желтоқсан айында буралық генерал Андри Преториус бастаған 460 адам зулулармен шайқасу үшін аттанды. Андри Преториус Жан Геррице Бантжесті (1817-1887) науқанның оқиғаларын және зулулармен болатын келесі шайқасты жазу үшін хатшы және жазбашы ретінде таңдады. Бантжес күнделігінде команданың жорығын күнделікті жазып отырды, 1838 жылдың 27 қарашасынан басталып, 1838 жылдың 15 желтоқсанында шайқасқа арналған жерге жеткенге дейін. Сәуір айында зулуларға шабуыл жасау кезінде болғандай, олар тұзаққа түсіп қалмады. Жолда олар түрлі краалдармен шағын шайқастар жасады, бірақ зулулардың басты әскері шабуылға келген жоқ. Бурлар мен зулулардың барлаушылары бір-бірінің орналасқан жерін үнемі қадағалап отырды. 1838 жылдың 9 желтоқсанында Бантжес күнделігінде жазғандай, бурлар ашық аспан астында жиналып, тиісті псалмдарды айтып, сенбі күнін тойлады, және "Егер Раб бізге жеңіс сыйласа, біз оның ұлы есіміне ескерткіш ретінде үй салып, оның қалауынша болатын жерге орналастырамыз" деп ант берді, сондай-ақ осы антты орындауда Құдайдың көмегін тіледі және осы жеңіс күнін кітапқа жазып, ұрпақтан-ұрпаққа жеткізіп, Құдайдың құрметіне мәңгілік тойланатынын жеткізеді. 1838 жылдың 16 желтоқсанында, Умслатос өзені немесе Гиппо тоғанының жанында лагерь құрғанда, оларға 10 000-нан астам зулу шабуыл жасады. Бантжес күнделігінде жазғандай, бурлар зулулармен шайқасты. Үш сағаттан кейін бурлар мыңдаған зулуларды өлтіріп, оннан да аз адамы жараланды. Зулулар жеңіліп, шегінді, көптегендері қанға боялған өзеннен өтті, содан кейін бұл шайқас Қандық өзен шайқасы деп аталды. Қазіргі бурлар әр жыл сайын 16 желтоқсанда Ант күнін тойлайды.
Toward the end of the year, the Boers received reinforcements. In December 460 men set out under Boer general Andries Pretorius to take on the Zulus. Andries Pretorius selected Jan Gerritze Bantjes (1817 1887) as his scribe and secretary in recording events of the campaign and coming retaliation battle with the Zulus. Bantjes documented daily in his journal the progress of the commando, from their start on 27 November 1838 until they reached their selected battle site on 15 December 1838. They avoided being led into a trap as happened on the previous attempt to attack the Zulus in April which ended in disaster. On the journey, they had small skirmishes with various kraals but the main Zulu army had not arrived yet to attack. Boer and Zulu scouts were constantly monitoring each other's whereabouts. On 9 December 1838 as Bantjes wrote in his journal, the Boers congregated under a clear sky to sing appropriate psalms and celebrate the Sabbath, taking a vow which became known as the "Day of The Vow or Covenant" that "if the Lord might give us victory, we hereby deem to found a house as a memorial of his Great Name at a place where it shall please Him", and that they also implore the help and assistance of God in accomplishing this Vow and that they write down this Day of Victory in a book and disclose this event to our very last posterities in order that this will forever be celebrated in the honour of God." On 16 December 1838, while laagered near the Umslatos River or Hippo Pool, they were attacked by more than 10,000 Zulus. As Bantjes wrote in his journal:
The Boers fought off the Zulu. After three hours, the Boers had killed thousands of Zulus and had fewer than a dozen of their men wounded. The Zulus withdrew in defeat, many crossing the river which had turned red with blood and thereafter known as the Battle of Blood River. Modern day Boers still celebrate the Day of the Vow every year on 16 December.
Британдықтар Порт-Наталда
Оңтүстікке қайтып келгенде Преториус және оның жауынгерлері британдықтардың 4 желтоқсанда Порт-Наталды (қазіргі Дурбан) Кейп колониясынан 72-ші жоғары таулы полкінің жасағымен аннексиялағанын көрді. Кейп губернаторы генерал-майор сэр Джордж Нейпир Натальдан британдық эмигранттарды колонияға қайта оралуға шақырды және портты әскери түрде иелену ниетін білдірді. Портты басып алуға рұқсат берген британ үкіметі сол кезде Наталды британдық колонияға айналдыруды жоспарламады, бірақ буарлардың жағалауда порт арқылы ішкі аймаққа қол жеткізе алатын тәуелсіз республика құруына бөгет қоймақшы болды. Жоғары таулы полкі бір жылдан астам уақыт портта болғаннан кейін, 1839 жылдың 24 желтоқсанында кері шақырылды.
Returning south, Pretorius and his fighters found that the British had annexed Port Natal (now Durban) on 4 December with a detachment of the 72nd Highlanders from Cape Colony. While the governor of the Cape, Major General Sir George Napier, had invited the British emigrants from Natal to return to the colony, and stated his intention to take military possession of the port. In sanctioning the occupation of the port the British government of the day had no intention of making Natal a British colony, but wished to prevent the Boers establishing an independent republic upon the coast with a harbour through which access to the interior could be gained. After remaining at the port just over a year the Highlanders were withdrawn, on 24 December 1839.
Динанның құлдырауы
Ұрыстан кейін Преториус зулу патшалығындағы дау-жанжалды пайдаланып, зулу патшасы Динганенің інісі Мпандемен одақтасты. Дингане патшалығын солтүстікке қарай кеңейтіп, буарларға келген шығындарды өтеуге тырысқан, бірақ бұл әрекеті сәтсіз аяқталды. 1839 жылы суази халқы оны жеңіп, оның билігіне наразылық тудырды. Преториус мал мен жер үшін Мпанденің Динганеді құлату жоспарын қолдауға келісті. Бур әскерлері Мпанденің зулу импиіне шабуылда көмектесті. Маконгко шайқасында Дингане қатты жеңіліске ұшырады және онымен бірге қуғынға түскен адалдарымен бірге шұғыл қашып кетті. Преториус 36 000 бас ірі қара мал алды және Сент-Люсия шығанағынан басталатын кең аумақты Наталья Республикасының құрамына қосты деп жариялады.
After the battle, Pretorius took advantage of dissension in the Zulu kingdom to ally himself with Mpande, brother of the Zulu king Dingane. Dingane's attempt to extend his kingdom north to compensate for losses to the Boers had failed. He was defeated by the Swazi people in 1839, leading to discontent with his rule. In exchange for cattle and territory Pretorius agreed to support Mpande's bid to overthrow Dingane. A Boer force supported Mpande's Zulu impi in the invasion. At the Battle of Maqongqo, Dingane was crushed and was put to flight with what retainers chose to follow him into exile. Pretorius took 36,000 head of cattle and proclaimed a large tract of land extending from St Lucia Bay to be part of the Natalia Republic.
Ішкі істер
Сол кезде буарлар Питермарицбург қаласын құрды, оны көшбасшылары Пит Ретиф және Геррит Марицтің құрметіне атады. Олар оны өздерінің астанасы және Volksraad (халық кеңесі) отырған жер етіп белгіледі. Заң шығару билігі 24 мүшеден тұратын халық кеңесіне берілді, ал президенттік және атқарушы билік әр үш ай сайын ауыстырылатын болды. Маңызды мәселелерді қарау үшін het publiek, яғни қатысуға ниет білдіргендердің барлығы шақырылып, оны бекіту немесе қабылдамау үшін дауыс берді. Тарихшы Джордж Макколл Теалдың айтуынша, "нәтижесі толық анархияға ұласты. Бір күні қабылданған шешімдер келесі күні жиі өзгертіліп, әркім өзі келіспейтін заңға бағынбауға құқылы болды. Елдегі жалғыз күш – қоғамның әр саласындағы ағымдағы қоғамдық пікір ғана еді".
Meantime the Boers had founded Pietermaritzburg, named in honour of leaders Piet Retief and Gerrit Maritz. They made it their capital and the seat of their Volksraad. Legislative power was vested in the volksraad (consisting of 24 members), while the president and executive were changed every three months. For issues of importance, a meeting was called of het publiek, that is, of all who chose to attend, to sanction or reject it. "The result," says the historian George McCall Theal, "was utter anarchy. Decisions of one day were frequently reversed the next, and every one held himself free to disobey any law that he did not approve of. Public opinion of the hour in each section of the community was the only force in the land."
Аумақтық саясат
Зулулар солтүстік және шығыста, Зулуланд деп аталатын аймақта өздерінің территориясында ерекше және көп санды халық ретінде, өздерінің ережелерімен өмір сүруді жалғастырды. Қоныс аударушылар Кейптен шығып, Винбург пен Потчефструмға қоныстанған бура қауымдастықтарымен еркін одақтасып, оларға белгілі бір билік жүргізді. Олар "Порт-Натал Республикасы және іргелес елдер" деген атаумен еркін және тәуелсіз мемлекет деп жариялады және 1840 жылдың қыркүйегінде сэр Джордж Непьерден Ұлыбританияның өз тәуелсіздігін мойындауын сұрады. Сэр Джордж жауап бермеді, бірақ бура шаруаларына достықпен қарады. 1840 жылдың желтоқсанында Андри Преториус басқарған жасақ кхоса тайпаларына шабуыл жасағанда ол алаңдады. Ұлттық үкімет Наталияның тәуелсіздігін мойындаудан бас тартты, бірақ халық басқа еуропалық елдерден қорғану үшін әскери күш қабылдаса, олармен сауда жасауға келісті. Сэр Джордж бұл шешімді 1841 жылдың қыркүйегінде volksraad-қа жеткізді.
The Zulus continued to exist as a distinct and numerous people with their own dispensation within their own territory to the north and east, in the region known as Zululand. The settlers were in loose alliance with and in quasi supremacy over the Boer communities that had left the Cape and settled at Winburg and at Potchefstroom. They declared a free and independent state under the title of "The Republic of Port Natal and adjacent countries," and sought (September 1840) from Sir George Napier an acknowledgment of their independence by Great Britain. Sir George did not give an answer but was friendly to the Boer farmers. He was disturbed when a commando force under Andries Pretorius attacked the Xhosa in December 1840. The national government declined to recognize Natalia's independence but proposed to trade with it if the people would accept a military force to defend against other European powers. Sir George communicated this decision to the volksraad in September 1841.
Британдық және голландтық ықпал
Бурлар британдықтардың олар британдық азаматтығынан айырыла алмайды деген пікіріне қатты наразы болды, тіпті ешқандай мойындалған британдық иеліктің шегінен тыс жерде болғандарына қарамастан. Олар сондай-ақ британдық Натал портын (қазір Дербан деп аталады) бақылауды қалады. Олар Нейпидің ұсыныстарын қабылдамады. 1841 жылдың 2 желтоқсанында Нейпи боерлердің ксосаларға шабуыл жасағанын айтып, Порт-Наталды әскери түрде қайта басып алу ниетін жариялады. 1842 жылдың 21 ақпанында қоныс аударушылар Жакобус Бошофф жазған құжатпен жауап берді. Фермерлер өкілдік үкіметтің болмауына шағымданып, британдық әскерлердің олардың аумағының кез келген бөлігін басып алуына қарсы наразылық білдірді. Одан кейін Бурлардың Ұлыбританияға қарсылығын күшейткен оқиға болды. 1842 жылдың наурыз айында фермерлерге көмектескен Амстердам саудагері Грегориус Ориг жіберген голланд кемесі Порт-Наталға жетті. Йохан Арнольд Смеллекамп халық кеңесімен келісім жасап, Нидерландының оларды қорғауға кепілдік берді. Натал бурлары Нидерландыны Еуропаның ірі державаларының бірі деп есептеді және оның үкіметі Ұлыбританияға қарсы тұруға оларға көмектеседі деп нық сенді.
The Boers strongly resented the contention of the British that they could not shake off British nationality, though beyond the bounds of any recognized British possession. They also wanted control of the British Natal Port (now renamed Durban). They rejected Napier's overtures. On 2 December 1841, Napier announced his intention to resume military occupation of Port Natal, citing the Boers' attack on the Xhosa. On 21 February 1842 the settlers responded, with a document written by Jacobus Boshoff. The farmers complained about the lack of representative government, and concluded by a protest against the occupation of any part of their territory by British troops. Soon after, an event occurred which encouraged the Boers in their opposition to Great Britain. In March 1842 a Dutch vessel sent out by Gregorius Ohrig, an Amsterdam merchant who sympathized with the farmers, reached Port Natal. Johan Arnold Smellekamp concluded a treaty with the volksraad assuring them of the protection of the Netherlands. The Natal Boers believed the Netherlands to be one of the great powers of Europe, and were firmly persuaded that its government would aid them in resisting Great Britain.
Конгела шайқасы
1842 жылы 1 сәуірде капитан Т.Смит 263 сарбаздан тұратын жасағымен Кейп колониясының шығыс шебіндегі Умгазидегі лагерін тастап, құрлықпен Дурбанға қарсылықсыз жетті және 4 мамырда Береа төбелерінің етегінде орналасты. Порттан үзіліп қалған бурлар Андри Преториус басшылығымен 300-400 адамнан тұратын отряд шақырып, шығанақтың басындағы Конгеллаға жиналды. 23 мамыр түні Смит бурлар лагеріне шабуыл жасады, бірақ сәтсіз аяқталып, артиллериясын жоғалтты, ал елу шамасындағы әскері қаза тапты немесе жараланды. 26 мамырда бурлар порты мен елді мекенді басып алды, ал 31 мамырда британдық лагерьді қоршауға алды. Преториус ұсынғаннан кейін әйелдер мен балалар бурлар бақылауындағы порттағы кемеге көшірілді. Осы уақытта Дурбан тұрғыны Дик Кинг британдық күштердің қиын жағдайы туралы хабарды Грэмстаун командиріне жеткізуге бел буды. Ол 24 мамыр түні жолға шығып, бурлардың күзетінен қашып, тығыз жартастар арасынан өтіп, тоғыз күнде 360 миль (579 км) тік сызық бойынша және 600 миль (966 км) жолмен мақсатына жетті. Бұл керемет саяхатты Пондоландтағы миссионерден алған бір аттың көмегімен жасады. Полковник А.Дж. Клоэт басқаратын жеткілікті күш теңіз арқылы Порт-Наталға жіберілді, ал 26 маусымда капитан Смит құтқарылды. Қоршаудағылар азық-түлік жетіспеушілігінен қатты қиналды. Екі апта ішінде полковник Клоэте Питермарицбургтегі бурлар кеңесінен бас игізуді қабылдады. Бурлар өздерін Нидерландының қорғауында екенін мәлімдеді, бірақ британдық әскерлердің қолбасшысы бұл талапты қатаң түрде қабылдамады. Британ үкіметі Наталға қатысты саясатын әлі анықтамаған еді. 1842 жылдың сәуір айында екінші Пил үкіметінің соғыс және колониялар жөніндегі хатшысы Лорд Стэнли сэр Джордж Непьерге Наталда колония құрудың көп пайдасы болмайтынын жазды, бірақ эмигранттардың тәуелсіз қоғам ретінде танылуын қабылдау мүмкін емес екенін де айтты. Жағдайды нашарлататын түрлі шаралар ұсынылды.
On 1 April 1842 Captain T. C. Smith with a force of 263 men left his camp at the Umgazi, on the eastern frontier of Cape Colony, and marching overland reached Durban without opposition, and encamped, on 4 May, at the base of the Berea hills. The Boers, cut off from their port, called out a commando of some 300 to 400 men under Andries Pretorius and gathered at Congella at the head of the bay. On the night of 23 May, Smith made an unsuccessful attack on the Boer camp, losing his guns and fifty men were killed or wounded. On 26 May the Boers captured the harbour and settlement, and on 31 May blockaded the British camp, the women and children being removed, on the suggestion of Pretorius, to a ship in the harbour of which the Boers had taken possession. Meantime, an old Durban resident, Dick King, had undertaken to convey tidings of the perilous position of the British force to the commandant at Grahamstown. He started on the night of 24 May, and escaping the Boer outposts rode through the dense bush, and in nine days reached his destination—a distance of 360 mile (579 km) in a direct line, and nearly 600 mile (966 km) by the route to be followed. This remarkable ride was accomplished with one change of mount, obtained from a missionary in Pondoland. A comparatively strong force under Colonel A. J. Cloete was at once sent by sea to Port Natal, and on 26 June, Captain Smith was relieved. The besieged had suffered greatly from lack of food. Within a fortnight Colonel Cloete received the submission of the volksraad at Pietermaritzburg. The burghers represented that they were under the protection of the Netherlands, but this plea was peremptorily rejected by the commander of the British forces. The British government was still undecided as to its policy towards Natal. In April 1842 Lord Stanley, then Secretary of State for War and the Colonies in the second Peel Administration, wrote to Sir George Napier that the establishment of a colony in Natal would be attended with little prospect of advantage, but at the same time stated that the pretensions of the emigrants to be regarded as an independent community could not be admitted. Various measures were proposed which would but have aggravated the situation.
Қоса берілу
Ақырында, сэр Джордж Нейпиердің ұсынысымен, Лорд Стэнли 13 желтоқсандағы, 23 сәуірде 1843 жылы Кейптаунда алынған хабарламасында Наталдың британдық колонияға айналуына келісті. Қабылданған институттар мүмкіндігінше халықтың тілегіне сәйкес болуы тиіс еді, бірақ бұл «заң алдында түс, тегі, тілі немесе діні бойынша ешқандай айырмашылық немесе кемсіту болмауы керек» деген қағида болды. Сэр Джордж содан кейін Генри Клоте мырзаны (полковник Джозиас Клотенің інісі) Натал халық кеңесіне үкіметтің шешімін түсіндіру үшін арнайы комиссар етіп тағайындады. Натал боерлерінің көп бөлігі әлі де британдықтарға қарсы болды, және олар Дракенсбергтен Винбург пен Потчефструмнан келген көптеген боерлермен күшейді. Винбург командирі Ян Мокк (Дарбанда капитан Смитті қоршауға алуға көмектескен) және «соғыс партиясының» өкілдері халық кеңесін мойынсұнуға көндіруге тырысты, сондай-ақ Преториус, Бошофф және басқа да көшбасшыларды өлтіру жоспары жасалды. Олар енді елдің толық анархияға түсіп қалған жағдайын тоқтатудың жалғыз жолы британдық билікті қабылдау екеніне көз жеткізді.
Finally, in deference to the strongly urged views of Sir George Napier, Lord Stanley, in a despatch of 13 December, received in Cape Town on 23 April 1843, consented to Natal becoming a British colony. The institutions adopted were to be as far as possible in accordance with the wishes of the people, but it was a fundamental condition "that there should not be in the eye of the law any distinction or disqualification whatever, founded on mere difference of colour, origin, language or creed." Sir George then appointed Mr Henry Cloete (a brother of Colonel Josias Cloete) a special commissioner to explain to the Natal volksraad the decision of the government. There was a considerable party of Natal Boers still strongly opposed to the British, and they were reinforced by numerous bands of Boers who came over the Drakensberg from Winburg and Potchefstroom. Commandant Jan Mocke of Winburg (who had helped to besiege Captain Smith at Durban) and others of the "war party" attempted to induce the volksraad not to submit, and a plan was formed to murder Pretorius, Boshoff and other leaders, who were now convinced that the only chance of ending the state of complete anarchy into which the country had fallen was by accepting British sovereignty.
Колонияның аумағы
1843 жылғы 8 тамызда Натал халық кеңесі Лорд Стэнли ұсынған шарттарды бірауыздан қабылдап, Дракенсбергті Наталдың солтүстік шекарасы етіп белгіледі. Британдық үкімді мойындамайтын бурлардың көпшілігі бостандық пен тәуелсіздік іздеу үшін таулар арқылы Оранж еркін мемлекеті мен Трансвааль провинцияларына қайта көшті. 1843 жылдың соңында Наталда 500-ден аспайтын голланд отбасысы қалды. Клоэте Кейпта қайтпастан бұрын Мпандеге барып, одан құнды жеңілдік алды. Бұрын Тугела өзені бастауынан сағасына дейін Натал мен Зулуланд арасындағы мойындалған шекара болып келген. Мпанде Буффало және Тугела өзендері арасындағы барлық жерді Наталға берді, ол кейіннен Клип өзені округіне айналды.
On 8 August 1843 the Natal Volksraad unanimously agreed to the terms proposed by Lord Stanley, setting Drakensberg as the northern limit of Natal. Many of the Boers who would not acknowledge British rule trekked once more over the mountains into what became the Orange Free State and Transvaal provinces to seek their freedom and independence. At the end of 1843 there were not more than 500 Dutch families left in Natal. Cloete, before returning to the Cape, visited Mpande and obtained from him a valuable concession. Hitherto the Tugela River from source to mouth had been the recognized frontier between Natal and Zululand. Mpande gave up to Natal all the territory between the Buffalo and Tugela rivers, which later formed Klip River county.
Салдары
1843 жылы Британдық Натал колониясы жарияланды, 1844 жылы Кейп колониясының құрамына кірді, ал 1856 жылға дейін қайта бөлінбеді. Volksraad билігі 1845 жылға дейін толыққан тоқталмады, осы жылы Мартин Уэст губернатордың орынбасары ретінде тиімді британдық әкімшілік құрылды. 1879 жылғы ағылшын-зулу соғысынан кейін британдықтар зулу армиясын жеңіп, 1897 жылы Зулуландты Наталға қосып алды. Оңтүстік Африканың негізін қалаушы төрт провинцияның бірі – қазіргі Квазулу-Натал. Бұл провинцияда зулу ұлты әлі де тұрады; халықтың 77,8% зулу тілінде сөйлейді.
Proclaimed a British Colony of Natal in 1843, it became a part of Cape Colony in 1844, not being separated again until 1856. The power of the volksraad did not truly end until 1845, when an effective British administration was established under Martin West as lieutenant governor. After the Anglo Zulu War of 1879, the British defeated the Zulu army, and annexed Zululand to Natal in 1897. One of the four founding provinces of South Africa, it is now KwaZulu Natal. This province is still home to the Zulu nation; native speakers of the Zulu language form 77.8% of the population.