Кіріспе

Е е (Е е; курсивті: Е е), орыс және белорус тілдерінде Е, Йе, Йе немесе Ие деп аталады, кириллица әрпі. Кейбір тілдерде бұл әріп Е деп аталады. Ол көбінесе дауысты дыбысты /е/ немесе /йе/, "иә" сөзінің айтылуындай көрсетеді. Ол грек әрпі эпсилоннан (Ε ε) шыққан, ал пішіні латын әрпі Е-ға немесе Е-нің басқа түріне (кириллица) өте ұқсас. Е әрпі латын әрпімен жазылу арқылы транслитерацияланады: болгар, серб, македон, украин және русин тілдерінде Е, кейде орыс тілінде (Озеро Байкал, Ozero Baykal), белорус тілінде Йе (Заслаўе, Zaslaŭje), орыс тілінде Йе (Европа, Yevropa), ал орыс (Днепр, Dniepr) және белорус тілінде (Маладзе́чна, Maladziečna) тілдерінде кейде Ие.

Орыс және белорус тілдері

Сөздің басында немесе дауыстыдан кейін Ye фонемалық комбинацияны (фонетикалық жағынан немесе) көрсетеді, мысалы, "иә" сөзіндегі "иә" дыбысының айтылуындай. Украина тілінде "Є" әрпі осылай қолданылады. Дауыссыз әріптен кейін Ye дауыссыздың жұмсақталғанын (палаталдануын) көрсетеді және "иә" сөзіндегі "иә" дыбысының айтылуындай дауыстыны (фонетикалық жағынан немесе) білдіреді. Орыс тілінде "Е" әрпі жұмсақталмаған дауыссыз әріптерден кейін келуі мүмкін, әсіресе , , және. Кейбір алынған сөздерде, басқа дауыссыз әріптердің алдында (әсіресе , , , , және) да жұмсақталмайды, қараңыз E (кирилл). "Е" әрпі сондай-ақ (мысалы, "йогурт" сөзіндегідей) және жұмсақталған дауыссыз әріптерден кейін , және дауыстарын көрсетеді. Мұндай жағдайларда "Ё" әрпі қолданылуы мүмкін, қараңыз Yo (кирилл). Ықпалсыз буындарда "Е" әрпі, мысалы, дауыстының қысқартылған түрін көрсетеді, қараңыз орыс фонетикасы және орыс тіліндегі дауыстының қысқаруы.

Болгария, Сербия, Македония, Украина және Русин тілдері

Бұл әріп E деп аталады және "set" сөзіндегідей дауысты дыбысты (фонетикалық немесе ) көрсетеді.

Моңғол тілі

Әріп сөздердің басында (йо - ) дыбысын көрсетеді, сондай-ақ кейбір сөздердің басында, сөздердің ортасында немесе соңында, ал орыс тілінен алынған сөздерде және шетелдік есімдердің жазылуында қолданылады.

Түркі тілдері мен тәжік тілдері

Кириллицаны қолданатын түркі тілдерінде (қазақ, қырғыз және өзбек тілдері сияқты) және тәжік тілінде, "Е" әрпі ~ фонемасын білдіреді, сөздің соңында да, ортасында да. Бірақ, егер "Е" әрпі жеке тұрса, сөздің басында келсе немесе дауыстыдан кейін қолданылса, "Э" әрпімен алмастырылады. Егер "Е" әрпі сөздің басында, жеке немесе дауыстыдан кейін пайда болса, /je/~/jɛ/ фонемасын көрсетеді.