Кіріспе

F-22 Raptor ұшағынан туындаған АҚШ Әуе күштері үшін ұсынылған бомбалаушы ұшақ.

Локхид Мартин/Боинг FB-22 – АҚШ Әуе күштеріне ұсынылған, жасырын бомбалаушы ұшақ. Оның дизайны F-22 Raptor ұшағынан алынған. Локхид Мартин компаниясы бұл жобаны ескірген АҚШ стратегиялық бомбалаушы паркіне толықтыру ретінде "аймақтық бомбалаушы" деп ұсынды. 2006 жылғы Төртжылдық қорғаныс шолуы 2018 жылға дейін жаңа Next Generation Bomber (келесі буын бомбалаушы) құруды талап еткеннен кейін, Локхид Мартин компаниясы бұл концепция бойынша жұмысты тоқтатқан көрінеді.

Жобалау және әзірлеу

2001 жылы Lockheed Martin компаниясы FB 22 ұшағының мүмкіндігін зерттеуді бастады, себебі компания F 22 Raptor ұшағының дизайны мен қабілеттерін пайдалануды көздеді. Ауғанстандағы «Тұрақты бостандық» операциясы кезінде алынған тәжірибе, жер-әуе ракеталарының болмауы жағдайында ұзақ уақыт театрде қалуға қабілетті бомбалаушының маңыздылығын көрсетті. F-22 әуедегі басымдықты қамтамасыз ету үшін жобаланған, бірақ сонымен қатар әуеден жерге шабуыл жасау мүмкіндігіне де ие болды. Ішкі зерттеулердің басты мақсаты – F-22 ұшағының әуеден жерге соққы беру қабілетін пайдалану, сонымен бірге шығындарды ең төмен деңгейде ұстау болды. Осы мақсатта компания F-22 ұшағының авионикасын сақтай отырып, фюзеляж бен қанаттарға қатысты маңызды құрылымдық өзгерістерді көздейтін бірнеше концепцияларды жасады. Алғашқы жобада Lockheed Martin ішкі қару-жарақ жүктемесін арттыру үшін фюзеляждың ұзындығын және енін ұлғайтты; бірақ кейіннен бұл салмақ, материалдар және даму бойынша 25-30% қосымша шығынды тудыратыны анықталды. Сондықтан компания фюзеляжды өзгеріссіз қалдырып, қанатты дельта пішінге жақындатты. F-22 қанатына қарағанда үш есе үлкен болған қанат, қару-жарақ пен отынның көп көлемін сақтауға мүмкіндік берді. Әртүрлі деректер бойынша FB 22 ұшағының жүк көлемі 30-35 кішкентай диаметрлі бомбаны құрайды; бұл F-22 ұшағының сегіз осындай қаруды тасымалдау мүмкіндігімен салыстырылады. F-22 ұшағынан өзгеше, FB-22 ұшағы үлкен өлшемді бомбаларды тасымалдауға арналған. Стелс технологиясын қолданғанда, ұшақтың ең жоғары жауынгерлік жүктемесі ; стелс технологиясын қолданбағанда, Air Force Magazine журналына сәйкес, FB 22 ұшағының ұшу қашықтығы мен жүк көлемінің үйлесімі, бомбалармен жабдықталған B-2 ұшағымен салыстырылатын тиімділікке ие болар еді. Бұл жобаны F-35 Lightning II ұшағының Pratt & Whitney F135 немесе General Electric/Rolls Royce F136 қозғалтқыштары сияқты қуаттырақ қозғалтқыштармен жабдықтауға да болар еді. FB 22 ұшағының алғашқы концепциясында артқы қанаттар болмаған, бірақ соңғы дизайнында қос артқы қанаттар қарастырылған және F-22 ұшағындағы икемді қозғалтқыш соплоларынан айырмашылығы, тұрақты қозғалтқыш соплоларымен жабдықталуы мүмкін. FB 22 ұшағының максималды жылдамдығы 1,92 Мах құрайтын еді. 2004 жылы Lockheed Martin компаниясы FB 22 ұшағын әуе күштеріне ресми түрде ұсынды, бұл ұшақ 2018 жылға дейін қолданысқа енгізілетін стратегиялық бомбалаушының уақытша шешімі ретінде қарастырылды. F-22 ұшағы бойынша жасалған жұмыстардың нәтижесінде FB-22 ұшағын дамыту құны жаңа бомбалаушыны жасау құнынан 25%-ға арзан болатыны есептелді. Кейіннен бомбалаушының алты түрлі нұсқасы ұсынылғандығы белгілі болды, себебі мақсаттар, жүк көлемі және ұшу қашықтығы әлі нақтыланбаған еді. Сонымен қатар, FB 22 стелс бомбалаушысы ретінде, қару-жарақты сыртқы жағынан тасымалдауға және "қанатты қарулар" деп аталатын ажыратылатын және көп қырлы бөліктердің көмегімен стелс қасиетін сақтауға арналған. Бұрын ұшақ тек қаруын ішкі бөлімдерде тасымалдағанда ғана стелс режимінде ұша алатын еді.