Кіріспе

Roma Victor – 2 ғасырдың екінші жартысындағы Ұлыбританиядағы Рим империясына негізделген MMORPG ойыны. Roma Victor-ды Англияның Брайтон мен Хоув қаласындағы RedBedlam Ltd. компаниясы жасады. Ойын әлемі Адриан қабырғасының бойындағы бірнеше шағын ауылдар мен римдік бекіністері бар 30x30 км аумақты бейнеледі. Roma Victor ойыны RedBedlam компаниясы 2006 жылдың 14 шілдесінде жарыққа шықты, ал алдын ала тапсырыс бергендерге 2 апта бұрын қол жеткізуге мүмкіндік берілді. 2010 жылдың қаңтар айында RedBedlam компаниясы 5 мамырдан бастап жаңа аккаунттарды сатып алу тоқтатылатынын, ал ойын тағы бір жыл бойы онлайн күйінде қалатынын хабарлады, бұл шығындар RedBedlam компаниясының мойнында болды. Дегенмен, ойын ешқандай ескертусіз, мерзімінен 6 ай бұрын тоқтатылды.

Орнату

"Roma Victor" 180 жылы Рим империясының құлдырауы алдында Британия провинциясында өтеді. Әкесі Марк Аврелийден императорлық таққа отырған Комод империя бойынша тирандық билік жүргізді. 2006 жылдың қарашасынан бастап ойналатын аймақ Каледонияның оңтүстік-шығыс бөлігін қамтыды, ол ойын алаңы деп аталды. RedBedlam талқылағандай, егер сервердегі ойыншылар саны жеткілікті деңгейге жетсе, осы ойналатын аймақты кеңейту және ежелгі әлемнің басқа аймақтарында қосымша ойын алаңдарын құру жоспарлары болған. Мұндай алаңдардың ішінде Германия, Испания, Италия және Галлия, сондай-ақ Британияның басқа да аймақтары болуы мүмкін еді. Алайда, қосымша ойын алаңдары ешқашан қосылмады, тіпті оңтүстік-шығыс Каледонияның кейбір бөліктері, мысалы, Римнің Лугавалиум қаласы, ойынның коммерциялық дебютында "Roma Victor" ойынының бөлігі ретінде жарнамаланбады. Ойынның соңғы нұсқасында римдіктер қазіргі Корбридж орналасқан ежелгі Корстопитум қалашығында құл ретінде өмірлерін бастады. Ал барбариялық тайпалар Корстопитумнан солтүстікке қарай орналасқан Эрринг ауылынан бастау алды.

Ойналатын аймақ және фракциялар

"Roma Victor" ойынында екі фракция болды: римдіктер және варварлар. Әр фракцияның өзіне тән артықшылықтары мен кемшіліктері болды. Ойын алаңы бір шаршы километрлік аудандарға бөлінді, бұл нақты әлеммен 1:1 масштабта сәйкес келеді. Осы аудандардың кейбіреулері алдын ала салынған, бірақ көпшілігі тұруға жарамсыз дала болды. Алдын ала салынған аудандар римдік колониялары мен бекіністерінің тарихи жерлерін көрсетеді, бірақ сонымен қатар, ойдан шығарылған жерлер жасау үшін шығармашылық еркіндік те қолданылды. Егер гильдия ғимараты сол ауданда салынса, онда ол ауданды салуға болатын жерге айналдырады. Ойыншы кейіпкері ойынды бастағанда, ол "күту" статусында болды, яғни ол басқа ойыншыларға шабуыл жасай алмайды және шабуылға ұшырамайды. Оны жергілікті билік өкілі болған ойыншы бірден "күтуден шығара" алады немесе оқу курсын аяқтау арқылы. Жергілікті лорд немесе билік өкілі қолданатын "күтуден шығару" командасы, ойынның басындағы қорғаудан теріс пайдалануға тырысатын ойыншылардың алдын алу мақсатында жасалған. Алайда, өте көп қайталамалы, мазмұнызды және көңілсіз оқу курсының салдарынан, ойыншы лордтары мен билік өкілдері оқу курсын аяқтағысы келмейтін мыңдаған ойыншыларды күтуден шығару міндетімен жүктелді.

Гильдиялар

Гильдиялар – ойыншылар қауымдастықтары немесе "кландар" болатын және "Roma Victor" әлеуметтік құрылымының негізін құрады. "Roma Victor" әлеміндегі гильдиялар тек ойыншылардан тұратын, бірақ олардың қатарын NPC мүшелерімен толықтыруға болады. Оларды гильдия мүшелерін қорғау, тапсырмаларды орындау немесе гильдия атынан саудагерлікпен айналысу сияқты түрлі рөлдерге және міндеттерге жалдап, тағайындауға болатын. Римдік гильдия түрлеріне көмекші, легион, меценат үйі және патрициан үйі кіретін. Барбарлардың гильдияларына тайпа және соғыс жасақ кірді, сондай-ақ римдік және варварлық кейіпкерлерді қамтитын діни культ гильдиялары да болды. Әр ойыншының өз үйі де болды. Үй шаруашылығы – бұл жеке ойыншыға тиесілі, жұмыс істететін және/немесе басқаратын барлық ғимараттар мен NPC-лерді білдіретін ұжымдық термин. Үй шаруашылығында көптеген ғимараттар мен NPC болуы мүмкін, ал үй шаруашылығын басқару интерфейсі арқылы ойыншы мүлкіне кіру ақысын немесе жалға алу төлемін белгілей алады, NPC-лерді саудагерлер немесе күзетшілер ретінде тағайындауға, сүйемелдеу үшін NPC-лерді шақыруға, қызметкерлерді жалдауға және босатуға және тағы да басқаларға мүмкіндік алады. Roma Victor тарихының бойында NPC-лердің салдарынан ойынның жылдамдығы төмендеп, бастапқы қалалардағы ойын өнімділігіне елеулі кері әсер ететін жағдайлар жиі кездесті.

Біліктілік пен қабілеттер

"Roma Victor" ойынында кейіпкерлердің деңгейлері болған жоқ. Бірақ, осы функцияны алмастыратын "дағды" ағашы болды. "Roma Victor" ойынында кейіпкерлердің дамуы нақты өмірді симуляциялау мақсатында жасалған. Яғни, егер ойыншы кейіпкердің ағаш кесу дағдысын жетілдіргісі келсе, мұны тек ағаштарды кесу арқылы ғана істеуге болады. Ойыншы сол ағаштардан таяқтар жасап, оларды тұтқаларға айналдырып, кейіпкердің дайындау дағдысын арттыра алады. Осы тұтқаларды темірші қарапайым құралдар жасау үшін пайдаланады. Көптеген қолөнер бұйымдарын кез келген адам жасай да, пайдалана да алады, бірақ кейбір бұйымдар, мысалы, lorica segmentata бронясын тек легионерлер ғана жасай да, кие де алады. Ал кейбір бұйымдар, мысалы, былғары жеңді варварлар ғана жасай да, кие де алады. Деңгей немесе дағды шектеулері болған жоқ, бірақ кейіпкер қажетті дағдыларда шебер болмаса, жасалған бұйымның сапасы күрт төмендейді. Жоғары сапалы бұйымдар жасағысы келген ойыншы, сол дағдыны қажет ететін қарапайым жұмыстарды орындау арқылы жаттығудан өтуі керек еді. Көптеген бұйымдар, соның ішінде бірнеше қару түрлері мен броня түрлері ешқашан қолөнерге жарамайтын болып қалды. "Roma Victor" ойынында ағаш өңдеу, теміршілік, құрылыс, жауынгерлік, шаруашылық, мал өсіру және тағы да басқа дағдылар болды. Римдік фракцияда, құл белгілі бір дағдыларды меңгергеннен және беделге ие болғаннан кейін азаматтыққа ие болады. Дағды ағашының көптеген тармақтары іске асырылмады.

Қолөнер

Roma Victor қолөнер жүйесімен ерекшеленді, онда тиісті дағдыларды қолдана отырып, құрастыруға болатын ресурстар мен компоненттерді табу мүмкіндігі болды. Roma Victor әлеміндегі әрбір заттың қазіргі және максималды сапа деңгейі болды. Зат қолданылған сайын қазіргі сапа деңгейі төмендеді, ал жөнделген сайын максималды сапа деңгейі төмендеді (қазіргі сапаны максималды деңгейге дейін қайтару). Егер оны жөндеуді ұмытып қалса, ол әбден тозып, жоғалып кететін еді. Сапасы төмен деңгейге жеткен кезде, сынғанын ескертетін хабарлама кездейсоқ түрде шығарылатын.

Құрылыс

Құрылыс көбінесе қолөнерге ұқсас болды, бірақ материалдар мен шеберлікке қажеттілік жоғарырақ еді. Қарапайым құрылғылардан бастап шеберханалар сияқты күрделі ғимараттарға дейін кез келген нәрсені салу кезінде, жұмысты аяқтау үшін білікті жұмыс күшін және жақсы жабдықталған жеткізу тізбегін дайын ұстау маңызды болды. Бұл процесті жылдамдату үшін NPC жұмысшыларын жалдауға болады, бірақ жеке ойыншылар да көмектесе алатын еді. Жұмысшылар сондай-ақ, ұзақ жобаларға отын немесе тіпті кірпіш сияқты қосу оңай заттармен толы қол арбаларын "жаппай қосуға" мүмкіндік алды. Roma Victor ойыншыларға "құмсаңдық" стиліндегі ашық ортаны ұсынды, онда ойыншылар құрылыстарды жалға алып, өздері салып, немесе басқа ойыншыларға жалға бере алатын еді. Кез келген құрылымды мемлекеттік немесе жеке деп белгілеуге болатын. Құрылыс негізінен құрылғылар мен құрылымдарға бөлінді. Құралдар мен қару-жарақ сияқты заттарды жасау үшін құрылғылар қажет болды. Пештер, жұмыс үстелдері және обтер ойынның соңғы кезеңдерінде қолданылатын құрылғылардың мысалдары еді. Құрылымдар негізінен тұрғын үйлер, қоймалар және жетілдірілген қолөнер шеберханалары ретінде қызмет ететін ғимараттар болды. Гильдия залдарынан басқа, ойыншылар салай алатын құрылымдарға дөңгелек үйлер, мал қоралары, ареналар, шеберханалар және хорреалар кірді. Дегенмен, ең жетілдірілген құрылымдарды ойыншылар ешқашан өздері салып жасай алмады. Шатырларды кейіпкердің инвентаризациясында тасымалданатын, орналасу алдында қолданылатын көшпелі құрылымдар ретінде де жасауға болады.

Жауынгерлік

Жауынгерлік дағдылар қолөнер дағдыларына ұқсас құрылымдалған, сондықтан жаттығусыз кейіпкердің жоғары жаттықтырылған кейіпкерге қарсы әділ шайқаста жеңіске жетуі өте қиын, ойыншының шеберлігі мен реакциясына қарамастан. Кейіпкер сервердегі кездейсоқ есептеулерге негізделген кіріс соққыларды автоматты түрде жалтарып, қайтарады, бірақ қалқанмен тоқтату автоматты есептеумен қатар, қарсылас ойыншының қалқанын қатемен басса, орындалады. Шайқас кезінде қарсыластың қаруын алуға да болады. Roma Victor нақты уақыттағы жекпе-жек ұсынады, ол негізінен кейіпкердің дағдыларымен шешіледі, бұл көптеген MMO-лардағы кейіпкерлердің деңгейлеріне ұқсас. Дегенмен, басқа ойындардан өзгеше, жай ғана түйме басудан гөрі орындау қиын бірнеше амалдар бар еді. Уақыт пен тактика кейіпкердің аман қалуында маңызды рөл атқарды. Roma Victor ойыншының әрбір дене мүшесі үшін соққы алаңдарына ие болды, сондықтан шабуыл батырмасын шерту кезінде тышқанды қарсыластың денесінің белгілі бір бөлігіне бағыттау сол мүшені соққыға түсіруге тырысады. Егер есептеулер сәтсіз болса, кейіпкердің дағды көрсеткіштеріне негізделген шабуылдан қашу мүмкіндігінен кейін, шабуылдың зияны сол дене мүшесінің денсаулық ұпайларына тиеді. Осылайша, ойыншы қарсыластың әлсіз немесе қорғалмаған жерлерін қайталап шабуылдай алады.

Өлім мен өмірден кейінгі өмір

Дене мүшелерінің бірінің өмірлік күші нөлге жеткенде ойыншы әрекетке қабілетсіз болады. Шайқаста әрекетке қабілетсіз (яғни, есінен танып) қалғанда ойыншының кейіпкері бірден өлмейді. Егер біреу оған алғашқы жәрдем көрсетпесе немесе соққысынан өлтірмесе, ол жерде белгілі бір уақытқа есінен танып жатады. Егер біреу алғашқы жәрдем көрсеткен болса, кейіпкер бірнеше секунд ішінде аяғына тұрып, ауыр жарақат алғанмен, қайтадан күресуге дайын болады. Егер соққысынан өлтірілсе, ойыншы шайқастан Елизиумға, өлген ойыншыларға арналған кішкентай аймаққа көшіріледі. Елизиумда ойыншы негізгі ойын әлеміндегі белгіленген жерге қайта оралатын NPC-ге қарай басуы керек. Егер ойыншы соққысынан өлтірілсе және жоғары дағдылары болса, оның дағдылары төмендеуі мүмкін. Ойыншының өлтіруі, өлімнің басқа түрлеріне қарағанда көбірек дағды жоғалтуға әкеледі. Roma Victor веб-сайтында ойыншы кейіпкерінің өлімнен кейін «ұлыс пейзаждар, жұмбақтар, физикалық сынақтар, демонмен күрестер және жекпе-жектер» арқылы өтуге тура келетіні айтылған, бұл сынақтар кейіпкердің белгілері мен беделіне (өмірлік шешімдеріне) байланысты өзгереді, бірақ бұл ешқашан іске асырылмады. Өлімге соққы арқылы өлгенің жалғыз жолы емес. Өлімнің басқа да жолдары бар: суға батып кету (кейіпкер жүзу кезінде өмірлік күшін жоғалтса), дұрыс медициналық көмек көрсетілмеген жарақаттан қан кету және өз-өзіне қол жұмсау. Егер ойыншы өз-өзіне қол жұмсағысы келсе, ол кез келген уақытта оны жасай алады. Бір қасиет (бұлшықет, көру қабілеті, ептілік, шеберлік, сезімталдық немесе төзімділік) толығымен нөлге дейін төмендейді.

Рим провинциялық құқығы

Кейбір аймақтарда Рим заңдарының өкілдері, мысалы легионерлер, заңды сақтауға және зорлық-зомбылықтың алдын алуға тырысатын NPC-лер бақылау жүргізетін. Римдік елді мекендерде заң бұзу мүмкін емес еді, ал басқа жерлерде ойыншы заң бұза алатын, бірақ NPC күзетшілері, олар қай жерде болса да, бұл әрекетті біліп, кейін ден қоятын. Құқық бұзған ойыншылардың кейіпкерлеріне оларды қылмыскер деп танитын "белгі" қойылды. Бұл белгі өлімнен кейін немесе белгілі бір уақыт өткен соң алынып тасталатын. Адриан қабырғасының солтүстігіндегі барбарлар заңнан толығымен тыс болды, сондықтан барбарлардың жері іс жүзінде толыққанды PvP аймағы еді. Басқа барбарларға шабуыл жасаудың ешқандай жағымсыз салдары болған жоқ, тек басқа ойыншылар арасындағы беделден басқа.

Жазылу

"Roma Victor" ойынында ай сайынғы төлемдер болған жоқ. Ойын микротөлемдер экономикалық моделінің бір түрін пайдаланды, ол VERM жүйесі арқылы ойын ішіндегі валютаны (сестерцтер деп аталады) нақты ақшаға сатып алудан тұрды. Ойын ішінде табылған виртуалды валютаны нақты ақшаға айналдыруға болмады.

Даму

Roma Victor 2006 жылы шыққаннан бері үздіксіз "әзірлену" үрдісінде болды. Көптеген түзетулер енгізілгенімен және жаңа мазмұн қосылса да, ойыншылар салған жолдар мен бекіністер, аумақтық басып алу және аттар сияқты мүмкіндіктер іске асырылмады. Ойын тоқтатылған кезде, шығарылғаннан кейін 4 жылдан астам өткен соң да, коммерциялық тұрғыдан қолжетімді деп жарнамаланған көптеген мүмкіндіктер ойында болған жоқ. Сонымен қатар, кейіннен болашақ жаңартулардың бөлігі ретінде жарнамаланған басқа мүмкіндіктер де әзірленбеді және енгізілмеді. Ойын ішінде түзетілмеген бірқатар маңызды қателер де болды. Дамудың баяудығы мен тұрақты түрде клиенттерге қолдау көрсетілмеуі немесе байланыс орнатылмауы, жасаушылардың пікірінше, салыстырмалы түрде шағын бюджетке және кішкентай әзірлеу командасына байланысты болды. Алайда, RedBedlam қызметкерлерінің көпшілігі Roma Victor жобасымен ерікті немесе жартылай штат бойынша жұмыс істегені, коммерциялық тұрғыдан шығарылғаннан кейін бірнеше жылға дейін қоғамдықтан жасырылды.

RV2

RV2, Roma Victor клиентінің графикасы мен ойын процесін жақсартатын толық қайта жаңартуы, 2009 жылдың тамызында 2010 жылы іске асырылатыны жарияланды. Әзірлеушілер бұрынғы клиенттердің жаңа нұсқаға ақысыз көшірілетінін, сондай-ақ бар ғимараттардың, кейіпкерлердің және олардың мүліктерінің де ауыстырылатынын мәлімдеді. 2010 жылдың қаңтар айында, қазіргі "Roma Victor" ойыны 2011 жылдың мамыр айында жабылатыны туралы хабарланды. RV2 әлі де әзірлену үстінде және 2011 жылы шығуы мүмкін екені айтылды. Дегенмен, RedBedlam ойынды 2011 жылдың қаңтар айында, алдын ала ескертусіз, мерзімінен 6 ай бұрын тоқтатты. 2021 жылдың сәуір айына дейін RedBedlam RV2-ні шығармады және өз веб-сайтында осы жобаның дамуы туралы ешқандай ақпарат жарияламады.