Кіріспе

Кшиштоф Камиль Бачиньский, (; коденное имя: Ян Бугай; 22 қаңтар 1921 – 4 тамыз 1944) – поляк ақыны және Армия Крайова сарбазы, Варшава көтерілісінде және Германияның Польшаны оккупациялау кезеңінде қаза тапқан «Колумбтар буыны» аталған жас поляк ақындарының ең танымал өкілдерінің бірі.

Өмірбаян

Бачински Варшавада белгілі әдеби сыншы және Бірінші дүниежүзілік соғыстағы поляк легиондарының сарбазы Станислав Бачински мен мектеп мұғалімі Стефания Зеленчиктің отбасында дүниеге келді. Оның анасы ынталы католик, бірақ еврей тамыры бар, сондықтан немістер оны еврей ретінде қарастырды. Оның інісі, доктор Адам Зеленчик, Варшава геттосынан қашып, 1943 жылы немістердің қолынан қаза тапты. Бачинский 1922 жылы 7 қыркүйекте Варшавада крещение рәсімінен өтті. Бала кезінде ол астмамен ауырады, жүрегі нашар, туберкулезбен ауыру қаупі төнді. 1933 жылы ол Стефан Баторего атындағы гимназияда оқуын бастады, 1939 жылдың мамырында бітірді. Оның сыныптастары болашақ "Шаре Сереги" қатысушылары Ян Бютнар (Руди) және Тадеуш Завадский (Зоська) болды. Бачинский 1938 жылы "Strzała" журналында ақын ретінде дебют жасады – ол "Spartakus" социалистік жастар ұйымының органы болатын. Бітіргеннен кейін Варшавадағы Көркемсурет академиясында оқуын жалғастыруды жоспарлады, бірақ Екінші дүниежүзілік соғыстың басталуы бұл жоспарларды тоқтатты. Польшаның неміс және кеңестік оккупациясы кезінде (1941 жылға дейін) ол солшыл бағытты жасырын баспазда, ең белгілісі "Płomienie" ("Жалын") және "Droga" ("Жол") журналдарында жұмыс істеді. Сонымен қатар ол жасырын Варшава университетінде поляк тілін оқыды және Армия Крайованың "Agricola" сержанттық мектебінде білім алды. Ол түрлі жұмыстар істеді, ал 1943 жылы "Зоська" батальонына қосылды, содан кейін оқуын тастап, Польша қарсылық қозғалысына толыққандай берілді. Пәтерінде автоматтар мен гранаталар сияқты қару-жарақ жасырған. 1942 жылы 6 шілдеде университеттегі әріптесі Барбара Драпчинскаға үйленді. Олардың некесінен Бачинскийдің эротикалық туындылары жинағы пайда болды, ол поляк тіліндегі ең көрнекті туындылардың бірі саналады. Варшава көтерілісіне дейін Бачинский өлеңдерінің барлық көшірмесін достарының біріне Жолиборзда жасыру үшін берді. Осының арқасында олар соғыстан аман қалды. Скауттық шабуыл тобының (Harcerskie Grupy Szturmowe) мүшесі ретінде Бачинский оккупация кезінде көптеген саботаж әрекеттеріне қатысты. Олардың бірі – 1944 жылдың тамызында неміс әскери пойзының рельстен шығуы, бұл Варшава-Бялысток стратегиялық бағытындағы қозғалысты 26 сағатқа тоқтатты. Варшава көтерілісі басталғаннан кейін ол "Parasol" батальонына қосылды. 1944 жылдың 4 тамызында сағат 16:00 шамасында Варшаваның ескі қаласындағы Бланка сарайында неміс снайперінің қолынан қаза тапты. Ол 1944 жылдың 1 қыркүйегінде қаза тапқан жүкті әйелімен бірге Повузки әскери зиратында жерленген. Ол Армия Крайова орденімен және 1947 жылы 1939-1945 жылдардағы Варшава үшін медальмен марапатталды. Бачинский өлеңдері мен әңгімелерінде романтикалық дәстүрлер мен катастрофизмді көрсетті. Оның өлеңдері соғыстың қатыгездігін бейнелейді және махаббат – адамды одан қорғай алатын жалғыз күш екенін көрсетеді. Оның талантын замандастары жоғары бағалады, Станислав Пигон Бачинскийдің "Шаре Серегиге" қосылғаны туралы хабарды естігенде Казимеж Уайкаға: "Біз жауды алмастармен атуға тағдырланған ұлтқа жатамыз" деді.

Жарияланған еңбектер

Ақ сиқыр және басқа өлеңдер. Билл Джонстон аударған (Лос-Анджелес: Green Integer, 2005).