Іштва́н Хорти: Батыр ұшқыш және саясаткер өмірі

Кіріспе

Кәсіби әскери ұшқыш және Миклош Хортидің үлкен ұлы Витез Истван Хорти де Нагбанья (9 желтоқсан 1904 – 20 тамыз 1942) – венгр регенті адмирал Миклош Хортидің үлкен ұлы, саясаткер және Екінші дүниежүзілік соғыс кезінде истребитель ұшқышы.

Өмірбаян

Жас кезінде Истван Хорти мен оның кіші інісі Миклош кіші, протестант болғанына қарамастан, Венгрия скауттар қауымдастығының (Magyar Cserkészszövetség) католик скауттар тобының белсенді мүшелері болды. 1928 жылы ол механикалық инженер мамандығын бітірді. Бір жылға Америка Құрама Штаттарына барып, Мичиган штатының Детройт қаласындағы Форд зауытында жұмыс істеді. Венгрия Корольдігіне оралғаннан кейін, MÁVAG локомотив зауытында осы мамандығы бойынша жұмыс істеді. Дизайнерлік топтың алдыңғы қатарында ол көптеген маңызды жобалардың, мысалы 424-локомотивтің әзірленуіне қатысты. 1934-1938 жылдары Хорти компания директоры болды, ал 1938 жылдан кейін бас директоры болды. 1940 жылы Гюлай графының қызы Илона Эдельсхаймға үйленді. Истван батысқа бейім болды және ол нацизмге қарсы күресті, Венгрияның Орталық державалардың құрамында болғанына қарамастан, сын-пікірлерін ашық білдірді. 1942 жылдың қаңтарында ол регенттің орынбасары болып сайланды және біраз уақыт бойы "кіші регент" Венгрияда зор танымалдылыққа ие болды. Содан кейін Истван Шығыс майданына жіберілді. Оның адамгершілігі және "еврей мәселесі" бойынша келіспеушілігі тіпті мұнда да көрінеді – ол Киевтен әкесіне жіберген хатынан үзінді: "[ ] Тағы бір қайғылы тақырып: еврей бригадалары, мен естігенімше, 20 немесе 30 мың адам, садистердің қалауына берілген, барлық жағынан; көруге шыдайсың ба [оған қарап]; бұл 20-шы ғасырда, бізге де осының орын алуы қорқынышты [ ] Біз бұл үшін қымбат төлейтінімізден қорқамын. (Оларды жұмыс істеу үшін үйге қайтаруға бола ма?) Әйтпесе, көктемде олардың көпшілігі тірі қалмайды. [ ]". Истван Хорти 1942 жылдың 20 тамызында Ресейде болған ұшақ апатынан қаза тапты (басқа авторлардың мәліметінше, 18 тамыз). Ол сол кезде 1/лейтенант шынжырғысында, Венгрия Корольдік әуе күштерінде (Magyar Királyi Honvéd Légierő), MKHL ұшқыш ретінде қызмет етіп жатқан. Оның 1/3-ші истребитель эскадрильясы Венгрияның екінші армиясына кеңес әскерлеріне қарсы қолдау көрсетті. Ол MÁVAG Héja I ("Hawk I"), V.421 ұшағымен ұшқан, бұл итальяндық Reggiane Re.2000 негізінде жасалған венгрлік истребитель. 25-ші жауынгерлік рейсінде, Иловское маңындағы әуежайдан ұшып шыққаннан кейін, онымен бірге ұшқан пилот Хортиден биіктігін арттыруды сұрады. Истван жылдам жоғары көтерілді. Оның ұшағы (барлық Héja I ұшақтарының пилоттарды қорғау үшін кабинаның артына болат пластина орнатылғаннан кейін, бірақ ұшақтың ауырлық орталығын өзгертіп, тұрақтандыруға бейімделген) тұрақтан шығып, құлады. Басқа деректерге сәйкес, ол He 46 барлау ұшағымен жақын формацияда ұшу үшін төмен жылдамдықпен бұрылыс жасағаннан кейін ұшағы тік айналысқа түскен. Кейбіреулер немістер оның ұшағын саботаждаған деп сенді. Оның жалғыз ұлы, Шариф Истван Хорти, сәтті инженер.

In his youth, István Horthy and his younger brother Miklós Jr. were active members of a Catholic Scout troop of the Hungarian Scout Association (Magyar Cserkészszövetség), even though he was a Protestant. Horthy graduated as a mechanical engineer in 1928. He went to the United States for one year and worked in the Ford factory in Detroit, Michigan. Returning to the Kingdom of Hungary, he worked in MÁVAG's locomotive factory in this occupation. On the forefront of the designer team, he took part in the development of many great projects, such as the Locomotive 424. Between 1934 and 1938, Horthy was director of the company and after 1938 he became its general manager. In 1940, he married Countess Ilona Edelsheim Gyulai. István was pro Western, and he strenuously confronted Nazism, often making his criticism public, despite Hungary being a part of the Axis. In January 1942, he had been elected Deputy Regent, and for some time, the "small regent" enjoyed massive popularity in Hungary. Shortly thereafter, István was sent to the Eastern Front. His humanity, and his disagreement in the "Jewish Question" appears even here, too – a quote from one of his letters, which he sent to his father from Kiev: "[ ] Yet another sad topic: the Jewish companies, as I hear, there 20 or 30,000 [men] , are at the mercy of the sadist's passions, in every regard; the stomach of man gets ache [looking at this]; it is abhorrent, that in the 20th century, it happens at us, too [ ] I fear, we will pay for this very dearly once. (Is it possible to take them home to work there?) Otherwise, in spring, only a few will be alive. [ ]"

István Horthy died in a much publicized flying accident in Russia on 20 August 1942 (18 August, according to other authors), He was then serving in the Royal Hungarian Air Force (Magyar Királyi Honvéd Légierő), MKHL, with the rank of 1/Lt, as a fighter pilot. His unit, 1/3 Fighter Squadron, was supporting the Hungarian Second Army against Soviet forces. He was flying his MÁVAG Héja I ("Hawk I"), V.421, a Hungarian fighter based on the Italian Reggiane Re.2000. During his 25th operational sortie, soon after takeoff from an airfield near Ilovskoye, the other pilot flying with him asked Horthy to increase his altitude. István pulled up rapidly. His aircraft (which had become much more prone to stalls after a steel plate was added behind the cockpit of all Héja Is to protect pilots, but shifting the plane's center of gravity) stalled and crashed. According to other sources, his aircraft entered a flat spin after he made a turn at low speed to fly in close formation with a He 46 reconnaissance aircraft. Some were convinced that the Germans had sabotaged his aircraft. His only son, Sharif István Horthy, is a successful engineer.

Құрметтер

Венгрия 1942 жылғы 15 қазанда Иштван Хортиді еске алуға арналған мерекелік пошта маркасын шығарды.