Кіріспе

Жапон жазу жүйесі, тек қытай таңбаларына негізделген, – жапон тілін бейнелеу үшін қытай таңбаларын пайдаланатын ежелгі жазу жүйесі. Бұл жапон тілін дыбыстамалық түрде бейнелеу үшін жасалған алғашқы кана жүйесі болды. Осы типтегі кананың ең ерте қолданылу мерзімі нақты белгілі емес, бірақ ол кем дегенде 7-шы ғасырдың ортасынан бері қолданылып келеді. "Манъёгана" атауы "Манъёшю" поэзия жинағынан шыққан, ол Нара дәуірінде манъёганамен жазылған жапон поэзиясының антологиясы. Бұл жүйені қолданатын мәтіндер көбінесе мағынасын білдіру үшін қытай таңбаларын қолданады, бірақ манъёгана тек осы таңбалар дыбыстамалық мәнді білдірген кезде ғана қолданылады. Дыбыстамалық мәндер сол кездегі қытай тілінің айтылуынан алынған, бірақ кейде таңбаның жапон тіліндегі оқылуы да қолданылған. Мысалы, 木 (таңбасы "ағаш" дегенді білдіреді) (Орталық Қытай тілінде), , немесе (Ескі жапон тілінде "ағаш" дегенді білдіреді) дегенді білдіруі мүмкін. Манъёгананың қарапайымдатылған түрлері ақырында хирагана және катакана жазу жүйелерінің пайда болуына әкелді, олар қазіргі жапон тілінде қолданылады.

Шығу тегі

Баекдже корей патшалығынан келген ғалымдар жапон архипелагына маньёгана жазу жүйесін әкелген деп саналады. Кодзики және Нихон-шоки жылнамалары осыны куәландырады; тікелей дәлелдер табу қиын болғанымен, ғалымдар бұл пікірге көбінесе келіседі. Маньёгананың ең ерте мысалы – 1968 жылы Инарияма кофунынан қазылған Инарияма темір қылышы. 1978 жылы жасалған рентгендік талдау нәтижесінде кем дегенде 115 қытай иероглифінен тұратын алтынмен әшекейленген жазу табылды. Бұл мәтін қытай тілінде жазылған және жапондық есімдерді қамтиды, олар фонетикалық тілде есімдер үшін жазылған. Осы қылыш 辛亥 жылы (қалыпты қабылданған теория бойынша 471 жыл) жасалған деп есептеледі. Инарияма қылышындағы жазу Баекжде қолданылған қытай тілінің бір түрінде жазылған болуы мүмкін.