Лю Биньян: Қытай журналисі мен диссидентінің өмірі мен шығармалары
Liu Binyan
Лю Бинянь (1925-2005) – қытай жазушысы, журналисі, саяси диссидент. Өмірбаянында «Жоғары адалдық» естеліктері, тарихы, CCP-ге қатысуы жайлы ақпарат бар.
Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
Қытай жазушысы және журналисі (1925–2005)
Chinese writer and journalist (1925–2005)
Лю Биньян (7 ақпан 1925 – 5 желтоқсан 2005) – қытай жазушысы, журналисі және саяси диссидент. Людің өміріндегі көптеген оқиғалар оның "Жоғары адалдық" атты естеліктерінде баяндалған.
Liu Binyan (; February 7, 1925 – December 5, 2005) was a Chinese author, journalist, and political dissident. Many of the events in Liu's life are recounted in his memoir, A Higher Kind of Loyalty.
Ерте өмір
Шаньдун провинциясынан тегі шыққан Лю Биньян 1925 жылы ай күнтізбесінің бірінші айының он бесінші күні Цзилинь провинциясының Чанчунь қаласында дүниеге келді. Ол Хэйлунцзян провинциясының Харбин қаласында өсті, онда тоғызыншы сыныпқа дейін оқыды, содан кейін оқу ақысы жетпегендіктен мектептен шығуға мәжбүр болды. Ол үлкен құлшыныспен оқуын жалғастырды, әсіресе Екінші дүниежүзілік соғыс туралы еңбектерді көп оқыды, ал 1944 жылы Қытай Коммунистік партиясына (ҚКП) қосылды. 1949 жылдан кейін ол «China Youth News» газетінде тілші және редактор болып жұмыс істеді және қоғамдық идеалдарға деген терең берілгендігіне, Қытайдың қарапайым халқына деген құрметіне және қандай да бір жеке құрбандыққа қарамастан, шындықты айтуға деген қатыгезділігіне негізделген ұзақ жазушылық жолын бастады.
Liu Binyan, whose family hails from Shandong province, was born in 1925, on the fifteenth of the first month of the lunar calendar, in the city of Changchun, Jilin Province. He grew up in Harbin in Heilongjiang province, where he went to school until the ninth grade, after which he had to withdraw for lack of tuition money. He persisted in reading voraciously, especially works about World War II, and in 1944 he joined the Chinese Communist Party (CCP). After 1949 he worked as a reporter and editor for China Youth News and began a long career of writing rooted in an iron devotion to social ideals, an affection for China's ordinary people, and an insistence on honest expression even at the cost of great personal sacrifice.
ҚХР-дың алғашқы жылдарындағы ашық сыншы
Лю Биньян 1950-ші жылдары партия басқаруының салдарына қатысты ықпалды сын-ескертпелер жариялады. Ол бірден танылды, мақұлданды, сынға ұшырады, соңында партияға қарсы қылмыс жасады деген айыппен қудаланды. 1955 жылдың қазан айында ол Кеңес жазушысы Валентин Овечкиннің аудармашысы болды, кейін Овечкин Чжоу Энлайға хат жазып, Лю Биньянға көмектесуге тырысты. Лю Биньян Овечкиннің стилін ұстанып, "Көпір құрылыс алаңында" атты туындысын жазды.
Liu Binyan published influential critiques of the consequences of Party management in the 1950s. In rapid succession he encountered recognition, approval, criticism, and finally prosecution for crimes against the Party. In October 1955, he acted as the interpreter for visiting Soviet writer Valentin Ovechkin, who later tried to help Liu Binyan by writing a letter to Zhou Enlai. Liu Binyan learned from Ovechkin's style and wrote the work "On the Bridge Worksite".
Үлкен әсер еткен екі мақала
1956 жылы ол "Көпір құрылысы алаңында" (《在桥梁工地上》 "Zai qiaoliang gongdi shang") атты бюрократия мен жемқорлықты әшкерелейтін және баспасөзді бақылау туралы "Газетіміздің ішкі ақпары" (《本报内部消息》 "Benbao neibu xiaoxi") деген мақала жариялады. Бұл екі туындының бүкіл елге зор әсері тиді. Людің сөзінше, "Көпір құрылысы алаңында" – 1942 жылы Мао Цзэдунның "Яньань форумындағы сөздерінде" жазушылардың "өмірдің жарқын жақтарын дәріптеуі" және "қараңғы жақтарын жарияламауы" қағидасын қабылдағаннан бері партияның өзін сынға алған тұңғыш туынды болды. "Адамдар немесе монстрлар" жемқорлық пен әлеуметтік мәселелерді сипаттайтын туындылардың алғашқысы еді және таза ойдан туған шығармалардың орнына, фактілерге негізделген репортаждарды (хабарламаларды) пайдаланғанымен ерекшеленді. 1987 жылдың қаңтарында Дэн Сяопиннің "бұржуазиялық либерализмге" қарсы күресінің аясында Лю Биньян тағы да ҚКП-дан қуылды. 1988 жылдың көктемінде ол АҚШ-қа оқыту мен жазу үшін келді. Кейін, 1989 жылғы Тяньаньмэнь алаңындағы наразылықтар мен қырғынды айыптап, Қытай үкіметін сынағаннан кейін, оған Қытайға оралуға тыйым салынды және ол өмірінің соңына дейін туған жерін көре алмады. Қытай оқырмандарынан оқшауланған болса да, ол Қытай туралы жазуын жалғастырды, көбінесе Қытайдан келген қонақтармен сұхбаттасып материал жинады. Ол Гонконгтағы бұқаралық ақпарат құралдарында Қытайдағы жемқорлықты сынаған мақалалар жариялады және АҚШ үкіметінің қаржыландыруымен жұмыс істейтін "Азаттық Азия" радиосына пікір білдірді (дегенмен, ол "американдық капитализмді жек көретінін" және бір қытай диссидентінің Ирак соғысын қолдауына наразы екенін айтты). Өмірінің соңына дейін ол адамгершілікпен социализмді жақтады, Қытайдағы әлеуметтік теңсіздік пен тұтынушылық цинизмді сынады және жастық шағында қосылған ҚКП-ның Маолық қылмыстарға дейін көптеген оң жетістіктерге қол жеткізгенін, ал кейін "жалаң, реакциялық күшке" айналғанын баса айтты. Ол 2005 жылдың 5 желтоқсанында Нью-Джерси штатының Ист-Виндзор қаласында ішек қатерлі ісігінен туындаған асқынулар салдарынан қайтыс болды. Оның артында әйелі Чжу Хонг қалды.
In 1956 he published "On the Bridge Worksite" (《在桥梁工地上》 "Zai qiaoliang gongdi shang"), which exposed bureaucratism and corruption, and "The Inside Story of Our Newspaper" ( 《本报内部消息》 "Benbao neibu xiaoxi"), about press control. The two works had a powerful nationwide impact. According to Liu, "'On the Bridge Construction Site' had been the first piece to criticize the Party itself since Mao Zedong had laid down the dictum in 1942 in his 'Talks at the Yan'an Forum' that writers should 'extol the bright side of life' and 'not expose' the darkness. People or Monsters was the first in a series of works describing corruption and social problems, and was noteworthy for its use of fact based reporting (reportage) in place of pure fiction. In January 1987, as part of Deng Xiaoping's crackdown on "bourgeois liberalism," Liu Binyan was again expelled from the CCP. In spring of 1988 he came to the United States for teaching and writing; then, after publicly denouncing the Chinese government for the 1989 Tiananmen Square protests and massacre, he was barred from returning to China and never saw his homeland again. Although largely isolated from his Chinese readers, he continued to write about China where his sources often came from interviewing visitors from China. He published articles critical of Chinese corruption for the Hong Kong media, and offered commentary for the U. S. government funded Radio Free Asia (nonetheless, he was reported to "detest American capitalism" and expressed dismay at a certain Chinese dissident's support for the Iraq war). Until the end, he remained an adherent of socialism with a human face, was critical of social inequality and consumerist cynicism in China, and stressed that the CCP, which he had joined as a youth, had many positive achievements before the Maoist crimes and its transformation into the "foul, reactionary force" that it was today. He died in East Windsor, New Jersey on December 5, 2005 from complications due to colon cancer. He is survived by his wife, Zhu Hong.