Кіріспе

1930 жылы Мұхаммед Иқбалдың лекциялар сериясы

"Исламдағы діни ой-пікірді қайта құру" – Мұхаммед Иқбалдың 1930 жылы жарық көрген ислам философиясы бойынша берген лекцияларының жинағы. Иқбал бұл лекцияларды Мадрас, Хайдарабад және Алигарх қалаларында оқыды. "Дін мүмкін бе?" деген соңғы тарау 1934 жылғы Оксфорд басылымынан бастап кітапқа қосылды. "Қайта құру" еңбегінде Иқбал ислам философиясының интеллектуалдық негіздерін қайта қарауға шақырды. Бұл кітап – қазіргі исламдық ой-пікірдің маңызды еңбегі. Ол ирандық социолог Али Шариати және Тарик Рамазан сияқты басқа да заманауи мұсылман реформаторларына зор әсер етті.

Пікірлер

Оксфорд университетінің араб тілі профессоры, шығыстанушы Д. С. Марголиут былай деп жазды: "Құранның мұрагерлік заңында ер адамның үлесі екі әйелдің үлесімен тең деп белгіленгендіктен, ер адамның әйелден басымдығы туралы тұжырым жасалған; алайда, сэр М. Икбалдың пікірінше, мұндай көзқарас исламның рухына қайшы келеді. Құранда айтылғандай: «Әйелдердің еркектерге қатысты құқықтары, еркектердің әйелдерге қатысты құқықтарымен бірдей». Уильям Оуэн Карвер (1898-1943) Икбалдың мақсаты – исламның философиялық дәстүрлерін және адамзат білімінің соңғы жетістіктерін ескере отырып, мұсылман діни философиясын қайта құру болды деп атап көрсетті. Эдвард Хулмс Икбалдың мақсаттарының бірі – ұзақ жылдар бойы британдық отаршылдыққа бағынған елдес халқының өзінің мәдени тамырларын зерттеуге ынталандыру болғанын, бірақ оның мақсаты сонымен қатар әртүрлі мәдениеттер мен діни дәстүрлерді ұстанған халықтар арасында «көпірлер салу» үшін ұлттық шеңберлерден асып түсу болды деп жазды.

Басылымдар

Икбал, Мұхаммед. Ислам дініндегі ой-пікірді қайта құру. Кітап Бхаван, 2000.