Кіріспе

Американдық карикатурист (1900–1985)

Честер Гулд (/g//uː//l//d/; 20 қараша 1900 – 11 мамыр 1985) – американдық карикатурист, ең белгілісі «Дик Трейси» комикс жолағының авторы. Ол 1931 жылдан 1977 жылға дейін осы комиксті жазып, салған, оған көптеген әйелдер мен еркектерден құралған түрлі-түсті және қорқынышты жаман кейіпкерлерді енгізген.

Ерте өмір және білім

Честер Гулд Гилберт Р. Гулд пен Элис Модтың (құдасы Миллер) баласы ретінде Оклахома штатының Пауни қаласының шетіндегі бұркемеде дүниеге келді. Оның төртеу ата-бабасы да Оклахомаға алғашқы қоныс аударушылардың қатарынан болған. Әжесінің бірі пастор болған, ал Гулд пен оның отбасы Біріккен Бауырластар шіркеуінің мүшелері еді. Туысы Генри В. Гулд Батыс Вирджиния университетінде математика профессоры. Гилберт Гулд «Pawnee Courier Dispatch» газетінің редакторы болды, кейін Честер осы газеттің арқасында карикатурашы болғанын айтты. 1921 жылы ол Чикаго Трибьюн мен оның синдикатталған комикстерін қолдауына тартылып, Солтүстік-Батыс университетіне ауысты. Өзін асырау үшін ол Чикаго Daily Journal газеті үшін жарнамалар мен карикатураларды жеке тапсырыспен салды. Гулдтың оқиғалары көбінесе алдын ала жоспарланбаған, себебі ол оларды салғанда импровизациялауды ұнатты. Жанкүйерлер бұл тәсілді қызықты оқиғалар тудырады деп мақтағанмен, кейде шешу қиын сюжеттік қиындықтар тудыратын. Бір мәртебе Гулд Трейсиді құлап, өліміне себеп болатын қақпаққа түсіріп қойды. Трейси Гоулдқа тікелей сөйлеп, суретшінің оны сиқырлы түрде құтқаруын суреттегенде, баспагер Джозеф Паттерсон бұл эпизодты ветолады және оны қайта салуға бұйрық берді. Комиксте Гулдтың қылмысты тым қорқынышты бейнелегеніне, көп мөлшерде қан мен зорлық-зомбылық көрсеткеніне наразылық білдіргендер де болды. Кейінірек Дик Трейси консервативті көзқарасы мен полицияны тым көп қолдауы үшін сынға ілікті. Кейбір сыншылар Гулд айыпталушылардың құқықтарын ескермеді және өз мақсатын жеткілікті сюжетпен қолдамады деп ойлады. 1950 жылдардың соңында газет оқырмандары Гулдтың саясатына деген ықыласы азайды. Мысалы, Гулд 1940 жылдары оқырмандардан көп наразылық тудырмаған, жаман иісті, темекі түкіретін Б.О. Пленти сияқты кейіпкерді енгізді. Алайда, 1960 жылдары арамзаң адвокат Флайфейс және оның айналасындағы шыбықтар тобын енгізу оқырмандардың күшті теріс реакциясын тудырып, көптеген газеттер комикстен бас тартты. Содан кейін комикстің оқиғасы күрт өзгерді, қалалық қылмыс драмасынан ғылыми-фантастикалық элементтер мен Айға үнемі сапарлар жасауға көшті. Одан кейін де фантастикалық жаулар мен оқиғалар легі ұланды. Аполлон 11 Айға қонғаннан кейін Гулд осы кезеңнен бас тартты. Ақырында, Дик Трейси газет комикстеріндегі жалғасатын сюжеттері бар комикстерден бірнеше кадрларда аяқталатын комикстерге қарайтын жалпы үрдістің құрбаны болды. Гулд, оның кейіпкерлері және ықпалсыз сюжеттері Аль Капптың «Лиль Абнер» комиксіндегі «Қорқытпас Фосдик» эпизодтарында (көрінетіндей, «Лестер Гуч» салған) сатираланды; ең танымал жаман кейіпкер – басы бомба болған гангстер Бомба Бет. Гулд 1977 жылы зейнетке шықты, оның соңғы Дик Трейси комиксі 25 желтоқсан, Рождество күні жарық көрді. Комикстің шығарылуын Гулдтың көп жылдық көмекші суретшісі Рик Флетчер суреттерімен және Макс Аллан Коллинз жазушы ретінде жалғастырды.

Өлім

Гулд 1985 жылдың 11 мамырында Вудсток қаласындағы үйінде жүрек жеткіліксіздігінен қайтыс болды. Ол 84 жасқа толыпты.

Сыйлықтар мен көрмелер

Честер Гулд 1959 және 1977 жылдары Ұлттық карикатуристер қоғамының Рубен сыйлығын жеңіп алды, ал 1978 жылы Inkpot сыйлығымен марапатталды. Американың қылмыстық жазушылар қауымдастығы 1980 жылы Гулд пен оның еңбектерін Арнайы Эдгар сыйлығымен құрметтеді. 1995 жылы оның комиксі Comic Strip Classics сериясының ескерткіш пошта маркалары мен пошта карточкаларының арасындағы 20 туындының бірі болды. «Дик Трейси: Честер Гулдтың өнері» көрмесі 1978 жылдың 4 қазанынан 30 қарашасына дейін Нью-Йорктің Порт-Честер қаласындағы Карикатура өнері мұражайында өтті. Көрмені Bill Crouch, Jr. ұйымдастырды. 1991 жылдан 2008 жылға дейін Гулдтың мансабына байланысты өнер туындылары мен артефакттар Иллинойс штатының Вудсток қаласындағы Ескі Әділет сарайында орналасқан Честер Гулд Дик Трейси мұражайында қойылды. Мұражайға келгендер түпнұсқа комикстерді, хаттарды, фотосуреттерді және көптеген естеліктерді, соның ішінде Гулдтың сурет салу тақтасын және креслосын көрді. 2000 жылы мұражай Иллинойс мұражайлар қауымдастығынан «Жоғары жетістік» сыйлығын алды, ал 2001 жылы Иллинойс штатының тарихи қоғамынан «Үздік сыйлық» танылды. Бүгінде мұражай онлайн виртуалды мұражай ретінде жұмыс істеуде. 2005 жылы Гулд Майкл Вэнс арқылы Оклахома штатының Полс-Вэлли қаласындағы Оклахома карикатурашыларының Даңқ залына енгізілді. Вэнс құрған Оклахома карикатурашыларының жинағы Ойыншықтар мен әрекеттік фигуралар мұражайында орналасқан. Солтүстік-Батыс университетінің түлегі Гулд кәсіби білім беру мектебінің демеушілері үшін Честер Гулд қоғамын атау арқылы құрметке ие болды.