Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
Польша жазушысы Казимеж Пржева-Тетмайер (12 ақпан 1865 – 18 қаңтар 1940) – поляк Горal ақыны, романист, драматург, журналист және жазушы. Ол "Жас Польша" қозғалысының қатысушысы болды.
Polish writer
Kazimierz Przerwa Tetmajer (12 February 1865 – 18 January 1940) was a Polish Goral poet, novelist, playwright, journalist and writer. He was a member of the Young Poland movement.
Өмір
Казимеж Пржева-Тетмажер Татра тауларының жанындағы Подхаледегі Людзьмиерц селосында дүниеге келді, ол кезде Австрия-Венгрия империясының құрамындағы, қазіргі Польша еді, ал қайтыс болды Варшавада. Оның үлкен жартылай інісі – суретші Влодзимиер Тетмажер. Пржева-Тетмажер 1884–1889 жылдары Ягеллон университетінде классика және философияны оқыды. Содан кейін ол Kurier Polski газетінде журналист болып жұмыс істеді және Татрада да, Краковта да өмір сүрді. Бірінші дүниежүзілік соғыстан кейін ол Варшаваға көшіп, Жазушылар мен журналистер қоғамының президенті қызметін атқарды. 1934 жылы Польша әдебиет академиясының құрметті мүшесі атанды. Пржева-Тетмажер өмірінің соңғы жылдары психикалық ауруға шалдықты, ол оның жазуына кедергі келтірді. 1940 жылы ол хосписте болғанда, неміс оккупанттары барлық науқастарды шығарып тастады. Ол үйсіз қалды және көп ұзамай Варшавадағы ауруханада қайтыс болды.
Kazimierz Przerwa Tetmajer was born in Ludźmierz in Podhale near the Tatra Mountains, then in the Austro Hungarian Empire now in Poland, and died in Warsaw. His older half brother was the painter Włodzimierz Tetmajer. Przerwa Tetmajer studied classics and philosophy at the Jagiellonian University in 1884–1889. He then became a journalist at Kurier Polski, and lived both in the Tatras and in Kraków (Cracow). After World War I he moved to Warsaw to serve as president of the Society of Writers and Journalists. In 1934 he was made honorary member of the Polish Academy of Literature. Przerwa Tetmajer suffered from a mental illness in the latter years of his life, which prevented him from writing. He was living in a hospice in 1940 when the German occupants evicted all the patients. He was left homeless and died shortly afterwards in a Warsaw hospital.
Жұмыс
Пржерова Тетмажер Бірінші дүниежүзілік соғыстан бұрын жеті өлең жинағы жазды. Ол әсіресе Татра таулары туралы шығармаларымен танымал. Оның өлеңдерінің бірі, "Криван, биік Криван!" (Krywaniu, Krywaniu wysoki!) қазір шынайы халық әні ретінде қабылданады және 1972 жылы Скальдоуи тобының осы аттас фолк-рок альбомында солай деп көрсетілген. The Warsaw Voice газетінен Барри Киннің айтуынша: Пржерова Тетмажер – ғасырдың басында модернизмнің тууының ауыртпалығын бейнелеген лирикалық ақын болды, бірақ оны эротикалық өлеңдері және сүйікті Татра тауларын суреттейтін өлеңдері үшін жақсырақ еске алады. Ол ғашықтық өлеңдерге тән ежелгі әдептілік пен нәзіктіктен бас тартып, махаббат туралы ашық және провокациялық түрде жазды. XIX ғасырдың соңында ақын бір жағынан көптеген оқырмандардың құрметіне бөенсе, екінші жағынан оның әдепсіздігіне қатысты айқай-шумен айыптауларға ұшырады. Оның туындылары 1928 жылғы жазғы Олимпиада ойындарының бағдарламасына кірген өнер сайысындағы әдебиеттік жарыста да көрсетілді.
Przerwa Tetmajer wrote seven collections of poetry before World War I. He is particularly well known for his works about the Tatra mountains. At least one of his poems, Kriváň, High Kriváň! (Krywaniu, Krywaniu wysoki!) is now often taken for an authentic folk song and was credited as such on a similarly named 1972 folk rock album by Skaldowie. According to Barry Keane from The Warsaw Voice:
Przerwa Tetmajer was primarily a lyrical poet who articulated the birth pangs of modernism at the turn of the century, but he will be best remembered for his erotic verse and for poems evoking his beloved Tatra mountains. He broke with age old subtleties and niceties common to amorous poetry and wrote on love in frank and provocative terms. The poet simultaneously attracted huge praise from legions of readers and loud accusations of depravity from other quarters at the close of the 19th century. His work was also part of the literature event in the art competition at the 1928 Summer Olympics.