Кіріспе

Америкалық суретші (1923–2004)

Джесс Коллинз (1923 жылдың 6 тамызы – 2004 жылдың 2 қаңтары), қазіргі кезде тек Джесс деп танылатын, американдық бейнелеу өнері шебері.

Өмірбаян

Джесс Калифорния штатының Лонг-Бич қаласында Бёрджесс Франклин Коллинз болып дүниеге келді. Ол әскери қызметке алынып, Манхэттен жобасында плутоний өндіруге жұмыс істеді. 1946 жылы әскери қызметтен босатылғаннан кейін Джесс Вашингтон штатының Ричленд қаласындағы Ханфорд атом энергиясы жобасында жұмыс істеді және бос уақытында сурет салды, бірақ атом қаруының қатеріне байланысты алаңдауы оны ғылыми мансабын тастап, өнеріне толыққанды көшуге итермеледі. 1949 жылы Джесс Калифорния өнер мектебіне (қазіргі Сан-Франциско өнер институты) түсті және отбасымен қарым-қатынасын үзгеннен кейін өзін жай ғана "Джесс" деп атауды бастады. 1940 жылдардың соңында Джесс Роберт Дунканмен және суретші Лин Броквеймен танысып, олардың арқасында көптеген көрмелерге, поэзия оқуларына және шығармашылық жобаларға қатысты. 1951 жылы ол Роберт Дунканмен кездесіп, 1988 жылы Дунканның қайтысына дейін созылған қарым-қатынас бастады. 1952 жылы Сан-Францискода Джесс Дункан мен суретші Гарри Джейкобспен бірге Кинг Убу галереясын ашты, ол баламалы өнер үшін маңызды орынға айналды және 1954 жылы ақын Джек Спайсер осы кеңістікті Six Gallery ретінде қайта ашқанда да солай болды. Джесс жасаған көптеген суреттер мен коллаждар химия, алхимия, эзотерика және еркектердің сұлулығы тақырыптарына арналған, соның ішінде 1959–1976 жылдар аралығында жасалған "Аудармалар" (Translations) атты сериясы сандар стилінде боялған, қалың жағылған бояумен ерекшеленеді. 1975 жылы Уодсворт Афинеум "Аудармалар" суреттерінің алтауын Matrix 2 көрмесінде көрсетті. 1950 жылдардың соңында Джесс сонымен қатар Калифорнияның Беркли қаласындағы Орегон көшесіндегі Паулин Кейлдің үйін фантастикалық және романтикалық суреттермен безендірді, олар бүгінгі күнге дейін сақталған. Коллинз ескі кітаптардың иллюстрацияларын және комикстерді (әсіресе, Дик Трейси комиксін, одан өзінің Tricky Cad комиксін жасау үшін пайдаланды) қолдана отырып, күрделі коллаждар жасады. Джесстің соңғы жұмысы – "Наркисс" (Narkissos) – Сан-Францисконың қазіргі заманғы өнер мұражайына тиесілі, 6'x5' өлшемді күрделі сурет. Джесске арналған ретроспективті көрме (Jess: A Grand Collage, 1951–1993) 1993–1994 жылдары АҚШ бойынша гастрольдік тур жасады, оған сол аттас кітап қоса берілді. Кітапта турда көрсетілген суреттер мен коллаждардың суреттері болды. Суреттер арасында ақын Майкл Палмердің Джесстің "Наркисс" туындысы туралы жазған кеңейтілген эссесі сияқты әртүрлі авторлардың мақалалары да жарияланды. Джесс суреттерінің "Аркадия соңғы курорты" (Arkadia Last Resort) бөлімдері 2004 жылы Faithless тобының "I Want More" синглының обложкасында қолданылды. 2008 жылы Джесс суреттерінің көрмесі Сан-Францискодағы Пауле Англим галереясында өтті.