Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Кіріспе
Чех тіл білімі маманы
Czech philologist
Вацлав Ганка (кейде Венцеслав Ганка деп те жазылады) (10 маусым 1791 – 12 қаңтар 1861) – чех тіл білімі маманы.
Václav Hanka (also written as Wenceslaus Hanka) (10 June 1791 – 12 January 1861) was a Czech philologist.
Өмірбаян
Ханка Градец Кралове қаласына жақын Хориньвес қаласында дүниеге келді. 1807 жылы әскери шақырудан қашу үшін оны Градец Кралове қаласындағы мектепке жіберді, содан кейін Прага университетіне, онда ол чех тілін дамыту үшін қоғам құрды. Венада, ол заң оқығаннан кейін, чехтік мерзімді басылымды іске қосты. 1813 жылы ол көрнекті филолог Йозеф Добровскиймен танысты. 16 қыркүйекте 1817 жылы Ханка Двор Кралове над Лабем қаласындағы шіркеу мұнарасында 13-шы және 14-шы ғасырлардағы богемиялық өлеңдердің қолжазбаларын тапқанын, ал кейінірек Непомук маңындағы Зелена-Гора қамалында тағыларын мәлімдеді. 1818 жылы Двор Кралове және Зелена Гора қолжазбалары, Свободаның неміс тіліне аудармасымен бірге жарияланды. Ол түпнұсқаларын жаңадан құрылған Прага Ұлттық мұражайына тапсырды, сонымен қатар сол жылы кітапханашы болып тағайындалды. Бірақ олардың нақтылығына күмән келді, ал Добровский соңғы қолжазбаны (сонымен қатар Либуше соттары деп те аталады) анық жалғандық деп жариялап, күмәнді растады. Бірнеше жылдан кейін Добровский өз шешімін қайта қарастырды, бірақ қазіргі чех ғалымдары қолжазбаны жалған деп санайды. 1852 жылы Альберт Генри Вратислав оны ағылшын тіліне аударды ("Патшайымның сарайының қолжазбасы"). 1846 жылы Ханка Реймс Евангелиясын өңдеп, оны жалпыхалыққа ұсынды, осы үшін ол патша Николай I-ден Әйіргі Святой Анна орденінің кресін және император Фердинанд I-ден әсем сақина алды. 1848 жылы Ханка, ынталы панславист болғандықтан, Прагадағы 1848 жылғы славян съезіне және басқа да бейбіт ұлттық демонстрацияларға қатысты, сондай-ақ ("Славян Липасы") саяси қоғамын құрды. Ол Венадағы Императорлық диетке сайланды, бірақ өзінің орнына отырудан бас тартты. 1848 жылдың қысында Прага университетінде лекция оқыды, ал 1849 жылы славян тілдерінің профессоры болды. Ол 1861 жылдың 12 қаңтарында Прагада қайтыс болды.
Hanka was born at Hořiněves near Hradec Králové. He was sent in 1807 to school at Hradec Králové, to escape the conscription, then to the University of Prague, where he founded a society for the cultivation of the Czech language. At Vienna, where he afterwards studied law, he established a Czech periodical; and in 1813 he made the acquaintance of Josef Dobrovský, an eminent philologist. On 16 September 1817 Hanka claimed that he had discovered some manuscripts of 13th and 14th century Bohemian poems in the church tower of the town of Dvůr Králové nad Labem and later some more at Zelená Hora Castle near Nepomuk. The Manuscripts of Dvůr Králové and Zelená Hora were made public in 1818, with a German translation by Swoboda. The originals were presented by him to newly founded National Museum at Prague, of which he was appointed librarian in the same year. Great doubt, however, was felt as to their genuineness, and Dobrovský, by pronouncing the latter manuscript (also known as The Judgment of Libuše), to be an obvious fraud, confirmed the suspicion. Some years afterwards Dobrovský saw fit to modify his decision, but modern Czech scholars regard the manuscript as a forgery. A translation into English, The Manuscript of the Queen's Court, was made by Albert Henry Wratislaw in 1852. In 1846 Hanka edited the Reims Gospel and made it available to the general public, for which he received the cross of the Order of St. Anna by the Tsar Nicholas I and a brilliant ring by Emperor Ferdinand I. In 1848 Hanka, who was an ardent pan Slavist, took part at the Prague Slavic Congress, 1848 and other peaceful national demonstrations, being the founder of the political society ("Slavonic Linden"). He was elected to the Imperial Diet at Vienna, but declined to take his seat. In the winter of 1848 he became lecturer and in 1849 professor of Slavonic languages in the University of Prague. He died in Prague on 12 January 1861.