Кіріспе

Көлік жүргізушінің алдындағы көлік кенет тоқтаған жағдайда соқтығысқа ұшырамас үшін жеткілікті қашықтықты сақтамай, басқа көлік құралының тым жақыннан ілесуі қауіпті жүргізу тәжірибесі болып табылады. Басқа көлік құралын қадағалау үшін қажетті қашықтық көлік жылдамдығы, ауа райы, көріну және жол жағдайлары сияқты түрлі факторларға байланысты өзгереді. Кейбір елдерде белгілі бір қашықтық немесе уақыт аралығындағы ең аз қашықтық талап етілуі мүмкін. Көліктің ауыр болуы немесе жағдайдың қолайсыздығы (мысалы, нашар жарық немесе жаңбыр) жағдайында, реакция уақытының және тоқтау қашықтығының ұзаруына байланысты, сондай-ақ ұзақ қашықтыққа жүк тасымалдау кезінде шаршаудың жиі кездесуіне байланысты, көбірек қашықтық ұсынылады.

Себептер

Құйрыққа жабысудың бірнеше себебі болуы мүмкін.

Қатты тосқауылдан сақтау

Арқаға жабысу, көлік оң немесе сол жақтағы тағы бір көліктің өзінің алдына шығуын болдырмауға тырысқанда пайда болады. Арқадан келе жатқан (немесе жол бермейтін) көлік, басқа көлікке мүмкіндігінше жақын қалып, оның қатарласуына кедергі келтіреді. Бұл тәжірибе, барлық түрлері сияқты, заңсыз саналады және басқа көлікті баяулатып, арқадағы ағынға қосылуға мәжбүрлеуге бағытталған. Мұндай жағдайларда, бір көлік жолды кесіп, екіншісі оған қарсы тұруға тырысқанда жол ашу (агрессия) туындауы мүмкін.

Қауіпсіздік

Құйрыққа жабысу себебі, көбінесе мұндай әрекеттен туындайтын қауіптің сезілмеуі болуы мүмкін. Сондықтан, ол әдетте ешқандай ойсыз немесе салғырттықпен жасалады, көбінесе өзін қауіпсіз жүргізуші деп санайтын және басқа жол ережелерін сақтайтын адамдар тарапынан. Дәлелдер көрсетіп тұрғандай, тәжірибелі жүргізушілер артқы соқтығысуқа көбірек бейім, мүмкін, олар өз біліктіліктерін артық бағалап, апаттан сақтану үшін жеткілікті қашықтықты қамтамасыз етуге немқұрайлы болады.

Мәжбүрлеу

Ең бейкүнәйтті түрінде, бұл жол ашуы немесе қорқытуға дейін жетеді. Мысалы, артта келе жатқан жүргізуші (кейін қозғалатын көліктің жүргізушісі) алдыңғы көлікке және оның ішіндегілерге зиян келтірумен қорқыту арқылы, агрессивті жүргізумен – сондай-ақ фаралар мен сигналды қолдану арқылы, алдыңғы көліктің жүргізушісін жол беруге мәжбүрлеуі мүмкін. Алдынан келе жатқан көліктің жүргізушісі осыған бойын беруге ниетті болмауы мүмкін, әсіресе егер бұл заңды бұзуға алып келсе, мысалы, жылдамдық шегінен асып кету немесе қауіпсіздік ережелерін сақтамай жолақ ауыстыру сияқты.

Аэродинамика

Қасақана түрде алдын озудың, "слипстриминг" деп аталатын түрі, сондай-ақ "жобаға көмектесетін мәжбүрлі тоқтату" немесе "жобаға көмектесетін мәжбүрлі автоматты тоқтату" (D FAS) – отынның үнемділігін арттыруға тырысатын гипермилер қолданатын тәсіл. D FAS көліктің артындағы ауа кедергісін азайту үшін үлкен көлікке жақын қалып, қозғалтқышты сөндіріп, нейтральді қосып тебуді қамтиды. Бұл амалдың өте қауіпті екенін есте сақтаңыз: алдын озудың өзі тәуекелді болса, D FAS жағдайында соқтығысу қаупі артады, себебі бірнеше рет тежегіш педальін басудан кейін күшті тежегіштердің әрекеті тоқтауы мүмкін, ал ескі көліктердегі күшті рульдік басқару жүйесіне қысым да жоғалуы мүмкін.

Трейлерлер мен бағаналар

Көлік жүргізушілері екі көліктің арасын сақтағысы келгенде, көліктер процессия түрінде болғанда (мысалы, жерлеу рәсімінде) немесе қауіпсіздік мақсатында белгілі бір формацияны сақтап (мысалы, жоғары лауазымды тұлғаны немесе қауіпті қылмыскерді сүйемелдегенде) артқы көлікке жақын жүру кездесуі мүмкін. Артқы көлікке жақын жүру жиі асығыс күйде жүргізетін немесе жеделдетілген жағдайлардағы, немесе күйбеңдеушілікке ұшыраған басқа да жол пайдаланушылары арасында байқалады.

Таңдаудың қауіптілігі

Тейлгейт жасау қауіпті болуы мүмкін, әсіресе егер олар үлкен көлік құралының (мысалы, тіркемелі трактор немесе газ тасқышы) артынан тым жақын жүрсе. Артқа тым жақын жүру арқылы жүргізуші тоқтау үшін аз уақыт алады, қате жіберу мүмкіндігі төмендейді және айналадағы жағдайды бақылау қиындалады. Егер алдыңғы көлік кенеттен жылдамдығын төмендетсе (мысалы, жол апаттарына тап болғанда, светофорда, жаяу адамдарды қашқанда және т.б.), арттан келе жатқан жүргізушіге артқы соқтығысқа ұшырау қаупі жоғарылайды, мұндай жағдайда сақтандыру компаниясы оны әрқашан жауапты деп табады. Бірақ егер алдыңғы көлік тежеуді тексеруге тырысса, онда зиян үшін жауапкершілік көбінесе алдыңғы көлікке жүктеледі. Көптеген елдерде екі көлік арасында екі секундтық қашықтық сақтау ұсынылады, бұл ереже "екі секундтық ережені тек ақымақтар ғана бұзады" деген сөздермен белгілі.

Алдын алу

Оңтүстік Австралиядағы көбінесе артқы соқтығысулар көліктердің тым жақын жүруінен болады. Ұлыбритания, Канада және Австралиядағы кейбір тас жолдарда осы мәселені шешуге көмектесетін арнайы жол белгілері бар. Бұл белгілер шеврон тәрізді пішіндерден тұрады және жүргізушіге тым жақын жүрмеу керектігін еске салады, сондай-ақ екі секундтық қашықтық ережесін сақтауға көмектеседі. Ұлыбританияда жүк көліктеріне арналған лицензия алу курстарында жүк көліктерінің алдындағы көлікке қатысты 2 секундтік қашықтықты, егер оларды тым жақын қуып жеңсе, 3 секундқа дейін арттыруы керек екені айтылады. Бұл қашықтықты арттыру төтенше тежеуді жұмсақ етуге және арттан келе жатқан көліктің реакция уақытын жоғалтуының орнын толықтыруға мүмкіндік береді. Германияда тым жақын жүру 400 еуроға дейін айыппұлмен жазаланады. Өте ауыр жағдайда, бір немесе бірнеше айып ұпайы қосылады және жүргізуші куәлігі 3 айға дейін дереу тоқтатылуы мүмкін.