Көлік құралдарының жағдайы және статистикасы

Кіріспе

Өздігінен жүретін дөңгелекті немесе тізбекті көлік

[[File:I 80 Eastshore Fwy. jpg|thumb|right|2016 жылы АҚШ-та әлемдегі жан басына шаққандағы көлік иеленушілер саны ең жоғары болды – 1000 адамға 832 көлік (VIO). Әдетте, мүмкіндігі шектеулі адамдардың оператор куәлігін алуын немесе тіркеу белгісі мен сақтандыру талап етуін болдырмау үшін, электрлі коляскалар заң бойынша автокөліктерден ерекше шығарылады. Әлемде жолдан тыс көліктер мен ауыр құрылыс техникасын есептемегенде, бір миллиардтан астам автокөлік пайдаланылды. 2010 жылы әлемде жан басына шаққанда 1000 адамға 148 көлік құралы тіркелген.

Қытай

2009 жылы Қытай Халық Республикасы әлемдегі ең ірі жаңа автомобиль нарығына айналды. 2018 жылдың қыркүйек айының соңында Қытай Халық Республикасында 322 миллион автокөлік пайдаланылып отырды, оның 235 миллионы 2018 жылы жолаушылар көлігі болды, бұл Қытайды әлемдегі ең үлкен автокөлік паркі бар ел етті. 2016 жылы автокөлік паркі 165,6 миллион автокөлік пен 28,4 миллион жүк көлігі мен автобустан тұрады. Қытайдағы автомобильдер мен мотоциклдердің саны 2000 жылдан 2010 жылға дейін 20 есеге өсті. Бұл үдемелі өсім Қытайға әлемдегі ең ірі жаңа автомобиль нарығына айналуға мүмкіндік берді, 2009 жылы АҚШ-ты басып өтті. Дегенмен, адам басына шаққандағы меншік саны 1000 адамға шаққанда 58 көлік құралы немесе 1:17,2 көлік құралы мен адам арақатынасы, бұл дамыған елдердің автокөлікпен қамтамасыз етілу деңгейінен әлдеқайда төмен. АҚШ-та жан басына шаққандағы көлік иелігі әлемдегі ең жоғары көрсеткіш болып табылады, АҚШ Энергетика министрлігі (USDoE) 2016 жылы 1000 адамға 831,9 көлік құралы немесе көліктер мен адамдар арасындағы қатынас 1:1,2 дейді. АҚШ-та жолаушылар автомобильдерінің тіркеуі 2017 жылы 11,5%, 2018 жылы 12,8%-ға төмендеді. АҚШ-тағы баламалы отынмен жүретін көліктердің қорына 20 миллионнан астам флекс-отынмен жүретін автомобильдер мен жеңіл жүк көліктері кірді, бұл Бразилиядан кейін әлемдегі ең үлкен екінші флекс-отын автопаркі. Алайда, этанол отынын нақты пайдалану E85 отын құю инфрақұрылымының жетіспеуіне байланысты едәуір шектеледі. Электрлендірілген сегментке қатысты, АҚШ-тағы гибридті электр көліктерінің паркі Жапониядан кейін әлемдегі екінші орында тұр, 2016 жылдың сәуір айына дейін төрт миллионнан астам бірлік сатылды. 2008 жылы Tesla Roadster электр көлігін енгізгеннен бері АҚШ-та электр көліктерінің шосседе заңды тіркемесі бойынша жиынтық сатылым 2018 жылдың қыркүйегінде бір миллион данадан асты. АҚШ-тың электр желісіне қосылған көлік құралдары Қытайдан кейін екінші орында (2,2 миллион 2018 жылдың қыркүйегіне дейін). 2017 жылдың қорытындысы бойынша елдің автопаркіне 160 000-нан астам табиғи газ көліктері, негізінен транзиттік автобустар мен жеткізу автопарктері кіреді. Шағын көлемге қарамастан, табиғи газдың пайдаланылуы 2009 жылы АҚШ-та көлік құралдарында пайдаланылатын барлық баламалы отынның шамамен 52% құрады. АҚШ-та автокөлік коммерциялық мақсатта пайдаланылатын құрылғы ретінде нақты анықталады. АҚШ кодексі 18 U.S.C. § 31-де анықталғандай: АҚШ кодексі 31-бөлім: Анықтамалар (6) Моторлы көлік. "Моторлы көлік" дегеніміз – жолаушыларды, жолаушылар мен мүлікті, мүлік пен жүкті тасымалдау кезінде автомобиль жолдарында коммерциялық мақсаттарда пайдаланылатын механикалық күшпен қозғалатын немесе тартылатын көлік құралы немесе басқа құрылғы.

thumb|The People's Republic of China became the world's largest new car market in 2009. The People's Republic of China had 322 million motor vehicles in use at the end of September 2018, of which, 235 million were passenger cars in 2018, making China the country with largest motor vehicle fleet in the world. In 2016, the motor vehicle fleet consisted of 165.6 million cars and 28.4 million trucks and buses. The number of cars and motorcycles in China increased 20 times between 2000 and 2010. This explosive growth has allowed China to become the world's largest new car market, overtaking the US in 2009. Nevertheless, ownership per capita is 58 vehicles per 1000 people, or a ratio of 1:17.2 vehicles to people, still well below the rate of motorization of developed countries. Vehicle ownership per capita in the U. S. is also the highest in the world, the U. S. Department of Energy (USDoE) reports a motorization rate of 831.9 vehicles in operation per 1000 people in 2016, or a ratio of 1:1.2 vehicles to people. Passenger car registrations in the United States declined 11.5% in 2017 and 12.8% in 2018.

, the stock of alternative fuel vehicles in the United States included over 20 million flex fuel cars and light trucks, the world's second largest flexible fuel fleet in the world after Brazil. However, actual use of ethanol fuel is significantly limited due to the lack of E85 refueling infrastructure. Regarding the electrified segment, the fleet of hybrid electric vehicles in the United States is the second largest in the world after Japan, with more than four million units sold through April 2016. Since the introduction of the Tesla Roadster electric car in 2008, cumulative sales of highway legal plug in electric vehicles in the United States passed one million units in September 2018. The U. S. stock of plug in vehicles is the second largest after China (2.21 million by September 2018). as of 2017, the country's fleet also includes more than 160,000 natural gas vehicles, mainly transit buses and delivery fleets. Despite its relative small size, natural gas use accounted for about 52% of all alternative fuels consumed by alternative transportation fuel vehicles in the U. S. in 2009. In the U. S., a motor vehicle is specifically defined as a contrivance used for commercial purposes. As defined in US Code
18 U. S. C. § 31: US Code Section 31: Definitions (6) Motor vehicle. The term "motor vehicle" means every description of carriage or other contrivance propelled or drawn by mechanical power and used for commercial purposes on the highways in the transportation of passengers, passengers and property, or property or cargo.

Еуропа

thumb|300px|2011 және 2023 жылдар аралығында жаңа автомобильдер сатылымының және айлық рекордтардың Норвегиядағы плагин-электрлік автомобильдер сегментінің нарықтық үлесінің тарихи эволюциясы. Дереккөздер: Норвегиялық Жолдық Федерациясы (OFV) және Норвегиялық Электрлік Автомобильдер қауымдастығы (Norsk Elbilforening).

2008 жылы Еуропалық Одақтың 27 мүше елi 256 миллионнан астам автокөлiкке ие болды, ал жолаушылар көлiктерi одақтың автокөлiк паркінің 87% құрады. 2008 жылы ең iрi бес нарық – Германия (17,7%), Италия (15,4%), Франция (13,3%), Ұлыбритания (12,5%) және Испания (9,5%) – аймақтың жалпы тiркелген автопаркінің 68% құрады. 2009 жылы Еуропалық Одаққа мүше 27 елде 1000 адамға шаққанда 473 жолаушы көлiгiнiң болу деңгейi бағаланды. Ward's мәлiметтерi бойынша, 2010 жылы Италия АҚШ-тан кейiн жан басына шаққандағы автокөлiк иеленуi бойынша екіншi орында тұрды, 1000 адамға шаққанда 690 көлiк. Португалия 1991 мен 2002 жылдар аралығында автомобильдену деңгейiн 220% өсiрдi, нәтижесiнде 2002 жылы 1000 адамға 560 көлiк тиесiлi болды. Италия балама отынмен жұмыс iстейтiн көлiктерде де көшбасшы, 2012 жылғы мәлiметтер бойынша 779 090 табиғи газбен жүретiн көлiкке ие, бұл Еуропадағы ең iрi NGV автопаркi. 2018 жылдың маусым айына дейiн Еуропада бiр миллионнан астам плагин-электрлi жолаушылар көлiктерi мен фургондары тiркелдi, бұл Қытайдан кейiн әлемнiң екіншi iрi аймақтық плагин-қоры. Норвегия Еуропадағы плагин-нарығының көшбасшысы болып табылады, онда дерлiк 500 000 дана тiркелген. 2018 жылдың қазан айында Норвегия жолдағы барлық жолаушылар көлiктерiнiң 10% -ы плагин-электрлi болып тiркелген әлемдегi алғашқы ел болды. Сонымен қатар, Норвегияның плагин-автомобильдер сегментiнiң нарықтық үлесi бiрнеше жылдан берi әлемдегi ең жоғары көрсеткiш болып келедi, ол 2017 жылы 39,2%, 2018 жылы 49,1% және 2020 жылы 74,7% құрады.

Жапония

2010 жылы Жапонияда 73,9 миллион автомобиль болды және 2009 жылға дейін әлемдегі екінші ең ірі автокөлік паркіне ие болды.

Бразилия

thumb|300px|1979 жылдан 2017 жылға дейін Бразилиядағы жеңіл көліктердің отын түрі бойынша өндіріс тенденциясы: таза этанол, флекс-отын және бензин. Бразилияның көлік паркі 2010 жылы 64,8 миллион бірлікке жетті, 2000 жылы 29,5 миллион бірлік болған, бұл он жыл ішінде 119% өсімді көрсетеді және 1000 адамға 340 көліктің моторизация деңгейіне жетті. 2010 жылы Бразилия Қытайдан кейін әлемдегі екінші ірі автопарк өсімін көрсетті, 2,5 миллион көлік тіркелді. 1979 жылдан бері өндірілген 5,7 миллион этанолмен ғана жүретін жеңіл көліктің арасында 2,4-3,0 миллионы таза этанолмен жұмыс істейді; және 2012 жылға қарай, барлығы 1,69 миллион табиғи газбен жүретін көлік тіркелді. Бұған қоса, Бразилияның барлық бензинмен жүретін автопаркі жоғары этанол қоспасымен жұмыс істеуге бейімделген, этанол құрамы 25%-ға дейін (E25). 2017 жылы тіркелген барлық жеңіл көліктердің 88,6%-ы флекс-отынмен жүретін көліктер құрады. 2011 жылғы мәліметтер бойынша, Үндістанда 1,1 миллион табиғи газбен жүретін көлік бар.