Кіріспе

Императордың көлеңкесі – 1996 жылы Чжоу Сяовэнь режиссерлік еткен, Цзян Вэнь, Гэ Ю, Сюй Цин және Гэ Чжицзюнь қатысқан қытай тарихи фильмі. Ол шыққан кезде Қытайдағы ең қымбат фильм болып есептелді.

Сюжет

Б.з.д. III ғасырда Қытайда орын алған "Императордың көлеңкесі" хикаясы Цинь патшасы Инь Чжэннің, кейіннен Бірінші императордың және музыкант Гао Цзяньлидің арақатынасын баяндайды. Гао Цзяньлидің анасы, жас патша Жао мемлекетінде кепілде болған кезде, оның бала күтушісі болған, бірақ патша Циньге оралып, таққа отырғаннан кейін олар ажырасып кетті. Ересек болғаннан кейін Инь Чжэн Қытайды біріктіру жоспарын іске асыру үшін бірнеше соғыстар бастайды. Ол Ян мемлекетінен Гао Цзяньлиді құлатып алып, жаңа мемлекеті үшін күшті әнұран жазуды тапсырады. Екеуі жаңа композиция, құрылысы зор мемлекеттік жобалар, Инь Чжэннің қатыгез жаппай қырғын саясаты және Инь Чжэннің қызы, ханшайым Юэян мәселелері бойынша келіспейді.

Музыка және тақырыптар

Музыканың және жалпы өнердің саяси қолданылуы фильмдегі маңызды тақырыптардың бірі болып табылады. Фильмнің шешімді сәттерінің бірінде патша музыка арқылы "халықтың санасын және жүректерін бақылай алатынына" сенетінін айтады, бұл 1942 жылғы Мао Цзэдунның Яньаньдағы сөздерімен үйлеседі. Монарх музыканы әскери күшпен бірдей маңызды деп есептейді. Оның әскері қарсыластарын жаулап ала алады, бірақ рухани және идеологиялық бақылауды жүзеге асыру үшін оған өнер қажет. 1996 жылғы 7 маусымда Пекинде өткен фильмнің тұсаукесерінде режиссер Чжоу Сяовен: "Қытай билеушілері біздің рухымызды бақылауға әрқашан талпынды. Бірақ олар мұнда сәттілікке жете алмайды" деді.

Қабылдау

"Императордың көлеңкесі" фильмі Қытайдың бес ірі қаласында көрсетілгеннен кейін, мемлекеттік билік оны ешқандай нақты себеп көрсетпей тыйым салды. Сегіз айдан соң қайта көрсетуге рұқсат берілді. Фильм Қытайда көптеген тарихи қателіктері үшін сыналып, қарсылыққа ұшырады. Олардың ең бастысы – Гао Цзяньли бейнесінің бұрмалануы. Сима Цянның "Ұлы тарихшының жазбаларында" айтылғандай, Гао Цзяньли, Инь Чжэннің өміріне қастандық жасауға тырысқан, бірақ сәтсіз аяқталған Цзинь Кэнің досы болған. Басқа да шағын қателіктер, көбінесе ғалымдарға қызығушылық тудыратын, фильмнің тарихи дұрыстығына нұқсан келтіреді. Режиссер Чжоу Сяовен өзінің фильмін қазіргі заманның идеялары мен құндылықтарын зерттеу ретінде қорғап, оның Бірінші императордың қатаң тарихи суреті еместігін айтты. 1999 жылғы сұхбатта ол: "Мен тарихты ұнатпаймын, маған ғимараттар, сарайлар мен киім-кешектер ұнайды" деді. Фильм 2006 жылы Тан Дунның "Бірінші император" операсының жарық көруіне ықпал етті. 1997 жылы малайзиялық "New Straits Times" газетінде Джоан Лау жазған рецензиясында: "Егер Сеймус Хиниді Энид Блайтоннан ажырата алмасаңыз да, маңызды емес, "Императордың көлеңкесін" көруге асығыңыз, өкінбейсіз" деп жазды.