Кіріспе

Броккеж – монета коллекциясында, бір жағында қалыпты суреті, ал екінші жағында сол суреттің кері бейнесі басылған қате монета түрі.

Сипаттама

Брокке қателері бұрын соғылған монетаның монета қалыпына жабысып, әлі соғылмаған бос монетаға басым жасағанда пайда болады, нәтижесінде бос монетаға екінші монетаның кері бейнесі түседі. Өндірісті қатаң бақылайтын дамыған елдердің қазіргі заманғы монеталарында броккеждар сирек кездеседі, бірақ өз монета соғытын мекемесі бар кейбір дамып келе жатқан елдердің (мысалы, Непал) монеталарында олар аздап жиі кездесуі мүмкін. Жақсы сақталған, анық броккеждар коллекционерлер үшін құнды зат саналады және олар қымбатқа сатылуы мүмкін. Броккеждар аверстік және реверстік болып бөлінеді. Аверстік броккеждер бұрын соғылған монета шығарылмай, төменгі қалыпқа жабысып қалғанда пайда болады, ал реверстік броккеждер бұрын соғылған монета жоғарғы қалыпқа жабысып қалғанда пайда болады.

Тарих

Соққымен жасалған монеталарды өндіру кезінде бұғаулар жиі кездесетін, бірақ көбінесе алдыңғы бетке жасалған бұғаулармен шектелген, себебі монета жасаушы монета кері қалыпқа жабысып қалса, оны байқаған болар еді. Егер монета жасаушы бұғауды байқаса, оны қайта соғу мүмкіндігі болды. Қайта соғылған бұғаулардың болуы туралы нумизматтар арасында бірлік жоқ, себебі олар күшті соқтығысқан монеталарға ұқсас көрінеді. Бұрандалы престерді пайдалану 16 ғасырдың ортасынан бастап монетадан шығып кеткен бұғаулардың санын азайтып, бірақ 19 ғасырда жоғары жылдамдықты жабдықтар кеңінен қолданылғанда, бұғаулардың саны артты. Белгілі бір адал емес монета жасаушылардың бұрын бұғауларды жасап, оларды монета коллекционерлеріне сату үшін пайдаланғаны мәлім.