Кіріспе

Артур Джон Арберри (12 мамыр 1905, Портсмут қаласында туған – 2 қазан 1969, Кембридж қаласында қайтыс болған) – араб әдебиеті, парсытану және исламтану салаларындағы британдық ғалым. Портсмут гимназиясында және Кембридж университетінің Пемброк колледжінде білім алған. Оның ағылшын тіліне аударған "Құранның түсіндірмесі" (The Koran Interpreted) еңбегі әлемдік ғалымдар арасында кеңінен танымал.

Академиялық мансап

Арберри Мысырдағы Каир университетінің классика кафедрасының меңгерушісі болды. Кейін ол туған жеріне оралып, Үндістан кеңсесі кітапханасында кітапханашының көмекшісі қызметін атқарды. Екінші дүниежүзілік соғыс кезінде ол Ливерпульде пошта цензурасы қызметін атқарды, содан кейін Лондон университетінің жаңа салынған Сенат үйінде орналасқан Ақпарат министрлігіне жіберілді. Арберри 1944–1947 жылдары Лондон университетінің Шығыс және Африка зерттеулер мектебінде парсы тілі кафедрасын басқарды. Соңынан ол Кембридж университетінде сэр Томас Адамстың араб тілі профессоры және Кембридж университетінің Пемброк колледжінің мүшесі болды, ол 1947 жылдан 1969 жылы қайтыс болғанға дейін оның білім алған орны болды. Ол әйелі Сарина Саймонс Арберримен (1900–1973) бірге Кембридж қаласындағы Асенсион шіркеуіне жерленген. Ол румыниялық туған; Арберри оны алғаш рет Каирде кездестірді және олар 1932 жылы Кембриджде үйленді. Арберри сонымен қатар Румидің шығармаларын таңдаулы аудармалары арқылы батысқа таныстырғанымен және ортағасырлық Андалусия араб поэзиясының маңызды антологиясы – «Чемпиондардың тулары және ерекшелердің стандарттары» аударғанымен де көзге түсті. Бадиоззаман Форузанфар редакциялаған Мұхаммед Иқбалдың еңбектеріне жасаған түсіндірмелері де ерекше. Арберри ағылшын тілді оқырмандарға Мальтаның ұлттық ақыны Кармело Псайланың шығармаларын, көпшілікке «Дун Карм» деген атпен таныс, «Дун Карм, Мальта ақыны» атты екі тілдегі антология арқылы таныстырды.