Антипатрис – б.з.д. I ғасырында Ирод Великий салған қала. Қазір Израильдің Тель Афек ұлттық паркі. Тарихы шалқайды, круиздер дәуірінде маңызды орталық болған.
Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
Б.з.д. бірінші ғасырда Ұлы Ирод салған қала, қазір Израильдің орталық бөлігіндегі Тель-Афек ұлттық паркі, Хайфа маңындағы жер.
First century BCE city built by Herod the Great, now the Tel Afeq national park in central Israel
the site near Haifa
Антипатрис /æ//n/'/t//ɪ//p//ə//t//r//ɪ//s/ (Αντιπατρίς) – б.з.д. бірінші ғасырда Ұлы Ирод салған қала, оны әкесі Антипатрдың құрметіне атаған. Қазір Израильдің орталық бөлігіндегі ұлттық парк болып табылатын бұл жерде халколит дәуірінен Рим дәуірінің соңына дейін адамдар тұрған. Антипатрис қаласының қалдықтары бүгінде Тель-Афек (תל אפק) деп аталады, бірақ бұрын Кўлат Рас-эль-'Айн деп аталған. Бұл жер Иосиф Флавийдің айтуынша Афек мұнарасы, немесе Киелі кітаптағы Афек қаласы деп саналады, ол Афек шайқасы туралы оқиғасымен танымал. Крест жорықтары кезінде бұл жер Surdi fontes, яғни «Тыныш бұлақтар» деп аталған. 16 ғасырда мұнда Бинар Баши немесе Рас-эль-Айн деп аталатын Осман бекінісі салынған. Антипатрис/Тель-Афек – Яркон өзенінің мол сулы, жыл бойы құрғамайтын бұлақтарының жанында орналасқан. Бұл бұлақтар тарих бойында шығыстағы төбелі аймақ пен батыстағы Жерорта теңізі арасында кедергі туғызып, саяхатшылар мен әскерлерді бұлақ пен Самарияның етегіндегі таулы жерлер арасындағы тар жол арқылы өтуге мәжбүр еткен. Осы себепті Антипатрис/Тель-Афек орналасқан жерге стратегиялық маңыздылық берілген. Антипатрис Кесария-Маритимадан Иерусалимге соққан Рим жолының бойында, Лидда қаласынан солтүстікке қарай орналасқан. Британдық Мандат кезінде Яркон өзенінен Иерусалимге су жеткізу үшін мұнда су сорғы станциясы салынған. Бүгінде Антипатрис қалдықтары Петах-Тиква, Кафр Касим және Рош-ХаАйин (сөзбе-сөз «бас бұлақ») қалаларының арасында, Ход-ХаШароннан оңтүстікке қарай орналасқан.
Antipatris /æ//n/'/t//ɪ//p//ə//t//r//ᵻ//s/ (, Αντιπατρίς) was a city built during the first century BC by Herod the Great, who named it in honour of his father, Antipater. The site, now a national park in central Israel, was inhabited from the Chalcolithic Period to the late Roman Period. The remains of Antipatris are known today as Tel Afek (תל אפק), although formerly as Kŭlat Râs el 'Ain. It has been identified as either the tower of Aphek mentioned by Josephus, or the biblical Aphek, best known from the story of the Battle of Aphek. During the Crusader Period the site was known as Surdi fontes, "Silent springs". The Ottoman fortress known as Binar Bashi or Ras al Ayn was built there in the 16th century. Antipatris/Tel Afek lies at the strong perennial springs of the Yarkon River, which throughout history has created an obstacle between the hill country to the east and the Mediterranean to the west, forcing travellers and armies to pass through the narrow pass between the springs and the foothills of Samaria. This gave the location of Antipatris/Tel Afek its strategic importance. Antipatris was situated on the Roman road from Caesarea Maritima to Jerusalem, north of the town of Lydda where the road turned eastwards towards Jerusalem. During the British Mandate, a water pumping station was built there to channel water from the Yarkon to Jerusalem. Today the remains of Antipatris are located roughly between Petah Tikva and the towns of Kafr Qasim and Rosh HaAyin (literally "headspring"), south of Hod HaSharon.
Афека
Қола дәуірінде қорғаныс қабырғалары, кеңдігі жақсы анықталған қабырғалар және сарайлар сериясы салынды. Олардың бірі б.з.д. 15 ғасырындағы Мысыр губернаторының резиденциясы ретінде сипатталған, және ішінде көптеген клинопись тақташалары табылды. Б.з.д. 12 ғасыр қабаттарында палестиналық керамикалық бұйымдар табылған. Дейр Абаннан (Эбен Эзер деп есептеледі) біршама алыс жатқан қираған (Хирбет) Мардж әл Фикия деген атпен белгілі; "әл Фикия" атауы Афек сөзінің араб тілінде бұрмалануы. Евсевий өзінің "Ономастикон" еңбегінде Ебен-Эзер туралы былай деп жазған: "Бұл Иерусалим мен Аскалон арасында, Бетсамыс (Бет-Шемеш) ауылына жақын, жұрттың Шығайды ұрлаған жері". Бұл орын Кондердің анықтамасына сәйкес келеді. Тарихшы Иосиф Флавий Антипатрис қаласынан алыс емес жердегі Афек деп аталатын мұнараны римдік әскерлердің өртеп жібергенін айтады.
The Bronze Age saw the construction of defensive walls, to wide, and a series of palaces. One of these is described as an Egyptian governor residence of the 15th century BC, and within, an array of cuneiform tablets were found. Philistine ware is found in the site in 12th century BC layers. with a ruin (Khirbet) some distant from Dayr Aban (believed to be Eben Ezer), and known by the name Marj al Fikiya; the name al Fikiya being an Arabic corruption of Aphek. Eusebius, when writing about Eben ezer in his Onomasticon, says that it is "the place from which the Gentiles seized the Ark, between Jerusalem and Ascalon, near the village of Bethsamys (Beit Shemesh)," a locale that corresponds with Conder's identification. The historian Josephus mentions a certain tower called Aphek, not far from Antipatris, and which was burnt by a contingent of Roman soldiers.
Антипатрис
Антипатрис қаласын Ұлы Ирод салған, және оның аты Иудеялық Антипатр II құрметіне қойылған. Ол Кесария теңіз және Лидда арасында, Кесариядан Иерусалимге дейінгі үлкен римдік жолында орналасқан. 64 жылы Риммен яһуди соғысы басталғанда, Цестий басқаратын рим армиясы Антипатриске дейін жеңіліске ұшырады. Пауыл апостолы Иерусалимнен түнгі уақытта Антипатриске, ал ертесіне Кесария теңізге әкелініп, әкім Антоний Феликс алдында сотқа тартылды. Антипатрис христиандық епископтығының ерте епископтарының тек бірі ғана, Кесарияның қарастырылатын епископтығы, қолдағы құжаттарда атымен аталады: Полихроний, ол 449 жылы Ефесте өткен тонаушылар кеңесіне және 451 жылы Халкидон кеңесіне қатысқан. Қазір тұрақты епископтық емес, Антипатрис Католик шіркеуінің тізімінде титулярлық орын ретінде саналады. 363 жылы қалаға күшті жер сілкінісінен үлкен зақым келді.
Antipatris was a city built by Herod the Great, and named in honor of his father, Antipater II of Judea. It lay between Caesarea Maritima and Lydda, on the great Roman road from Caesarea to Jerusalem, During the outbreak of the Jewish war with Rome in 64 CE, the Roman army under Cestius was routed as far as Antipatris. Paul the Apostle was brought by night from Jerusalem to Antipatris and next day from there to Caesarea Maritima, to stand trial before the governor Antonius Felix. Only one of the early bishops of the Christian bishopric of Antipatris, a suffragan of Caesarea, is mentioned by name in extant documentation: Polychronius, who was present both at the Robber Council of Ephesus in 449 and the Council of Chalcedon in 451. No longer a residential bishopric, Antipatris is today listed by the Catholic Church as a titular see. In 363, the city was badly damaged by an earthquake.
Османдық Рас әл-Айн
Осман жазбалары бұл жерде мамлюк қамалы тұрған болуы мүмкін екенін көрсетеді. Алайда, Осман қамалы 1573 жылы (981 жылы) ферман жарияланғаннан кейін салынған: "Сіз хат жіберіп, Рас әл Айн қамалының төрт қабырғасы салынғанын хабарлағансыз, [ ] мен [бұл ферман] келген кезде сіз жоғарыда аталған бөлмелерді және мұнарасы бар мешітті [салуды] және күзетшілерге жерді сыртқа алып тастап, тазалап, жинап қоюды бұйырдым. Түрік тілінде бұл орын мен қамалдың атауы – pınar başı, араб және еврей тілдеріндегі атауларға (Рас аль Айн және Рош ха Айн, "көздер басы") ұқсас, "фонтан басы" немесе жай ғана "көздер басы" дегенді білдіреді. Араб тілінде айтылғанда "Бинар Баши" (араб тілінде "п" әрпі жоқ) болып шығады. Бұл қамал Каир-Дамаск тас жолының (Виа Марис) осал бөлігін қорғау үшін салынды және 100 атты әскермен және 30 жаяу әскермен қамтамасыз етілді. Сондай-ақ, қамал хаж жолын қорғауға сарбаздарды жіберуге міндетті болды. Қамал төрт бұрышты мұнаралары және батыс жағының ортасында қақпасы бар үлкен төртбұрышты қоршау болып табылады. Оңтүстік-батыс мұнарасы сегізбұрышты, ал қалған үш мұнараның негізі шаршы тәрізді. 1799 жылы Пьер Жакотин құрастырған картада бұл қамал Шато де Рас-эль-Айн деп белгіленген. Араб шаруалары 1920 жылдары осы ауылды тастап кеткен.
Ottoman records indicate that a Mamluk fortress may have stood on the site. However, the Ottoman fortress was built following the publication of a firman in AD 1573 (981 H.):"You have sent a letter and have reported that four walls of the fortress Ras al Ayn have been built, [ ] I have commanded that when [this firman] arrives you shall [ have built] the above mentioned rooms and mosque with its minaret and have the guards remove the earth outside and clean and tidy [the place]. The Turkish name of the place and fortress, pınar başı, means "fountain head" or simply "head of the springs", much like the Arabic and Hebrew names (Ras al Ayin and Rosh ha Ayin, "head of the springs"). Pronounced by Arabic speakers, it became "Binar Bashi" (Arabic has no "p"). The fortress was built to protect a vulnerable stretch of the Cairo Damascus highway (the Via Maris), and was provided with 100 horsemen and 30 foot soldiers. The fortress was also supposed to supply soldiers to protect the hajj route. The fortress is a massive rectangular enclosure with four corner towers and a gate at the centre of the west side. The south west tower is octagonal, while the three other towers have a square ground plan. It appeared named Chateau de Ras el Ain on the map that Pierre Jacotin compiled in 1799. The Arab peasants deserted the village in the 1920s.
Яркон-Тел-Афек ұлттық паркі
Қазіргі уақытта Антипатрис орны Израиль табиғат және саябақтар басқармасының қарауындағы "Яркон Тель Афек" ұлттық паркінің құрамына кіреді, бұл аумақ Османдық бекінісінің жерін, рим қаласының қиратыларын және британдық су қағу станциясын қамтиды.
Currently, the site of Antipatris is included in the national park "Yarkon Tel Afek", under the jurisdiction of the Israel Nature and Parks Authority, incorporating the area of the Ottoman fortress, the remains of the Roman city and the British water pumping station.
А аймағы
Оңтүстік Левант аймағындағы ең ерте шарап қысу қондырғылары Тел Афектегі губернатордың резиденциясының жанынан қазылып алынды, олардың мерзімі б.з.б. 13 ғасырға, Рамзес II билігіне дейін жетеді. Екі шарап қысу қондырғысы гипске жабылып, 6 м² аумақты алып жатқан параллель орналасқан екі басу алаңына (ивритше: gat elyonah, “жоғарғы ыдыс”) ие болған. Олардың астында және қасында таспен қапталған, гипске жабылып салынған жинақ ыдыстары (ивритше: gat tahtonah, “төменгі ыдыс”) әрқайсысы 3 м³ немесе 3000 литрден астам сығылған жүзім шырынын сақтай алатын. Қанаан амфоралары әрбір шұңқырының түбінен табылса, ал қондырғылардың жанынан жүзім қабықтары, тұқымдары және басқа да қалдықтардан тұратын қоқыс орны табылды [Кохави 1981:81]. Қазба жұмысын жүргізуші, осы шарап қысу қондырғыларының Резиденцияға жақын орналасқандығына, олардың үлкен өлшемдеріне және ежелгі шарап қысу қондырғыларының әдетте елді мекендерден тыс, жүзімдіктер арасында орналасқандығына назар салды, бұл Египет әкімшілігінің Шарон аймағындағы шарапшыларды тығыз бақылағанын көрсетеді [Кохави 1990:XXIII].
The earliest winepresses discovered to date in the Southern Levant were excavated adjoining the governor's residency at Tel Aphek, dated to the 13th century BC, the reign of Ramesses II. The two winepresses were plastered and possessed two treading floors (Hebrew: gat elyonah, “upper vat”) in parallel configuration extending over 6 m². Beneath and next to these, the stone lined plastered collection vats (Hebrew: gat tahtonah, “lower vat”) could each store over 3 m³, or 3,000 litres, of pressed grape juice. Canaanite amphorae were recovered still in situ at the bottom of each pit, while a midden of grape skins, seeds and other debris was discovered adjacent to the installations [Kochavi 1981:81]. The excavator has drawn attention to the proximity of these winepresses to the Residency, their large size and the fact that ancient winepresses were normally located outside settlements amongst the vineyards suggesting that the Egyptian administration supervised the viniculturists of the Sharon closely [Kochavi 1990:XXIII].
Сауда байланыстары мен қарым-қатынастар
Тель-Афек тек империялық әкімшіліктің орталығы ғана емес, сонымен қатар Кипр және Микен керамикасының көптеп табылған жерлерінде көрініс тапқан халықаралық сәнді тауарлар саудасына байланысты болғандығы анық. Кипр-Ханаан саудасының нақты мысалы – өрттегеннен кейін Кипр минойлық сызықтық жазуының 38-ші таңбасымен жазылған амфора тұтқасының фрагменті [Афек 5/29277]. Тұтқа Афек X аймағының 2953 локусынан екінші рет шөгіндірілген жерден қазылып алынған. Бұл өте аз қалдықтардан тұрғызылған X11 қабатына жатады. Сондықтан, бұл зат резиденцияның ертерек, гөрініс тапқан XI2 қабатына тиесілі болуы мүмкін. Жазудың әлі де жазылмағандығын ескере отырып, Кипр минойлық таңбасының өрттегеннен кейін қосылуының нақты мағынасы белгісіз. Дегенмен, бұл жазу Кипр мен Миной жазуын қолданған адамдар осы ыдыстың тұтқасын ұстағанын көрсетеді. Амфораны жасау үшін қолданылған саздың петрографиялық талдауы оның Ақкода немесе оның аймағында шыққандығын көрсетеді. Деректерге сүйенсек, ыдыс (және басқа да заттар) Тель-Абу Хавам немесе Тель-Нами сияқты қайта тарату орталықтарына немесе (көбінесе) Кипрге (мүмкін, осы порттардың бірі арқылы) жіберілгеннен бұрын, ішіндегісі босатылып, белгіленген болуы мүмкін. Содан кейін ол Левантқа қайтарылып (қазір Кипр өнімдерімен толтырылған болуы керек) және Тель-Афекте соңғы рет шөгіндірілген.
It is clear that Tel Aphek was a site not only at the centre of imperial administration, but also well connected to the international trade in luxury goods, as reflected in the abundant finds of Cypriot and Mycenaean ceramics. Illustrative of Cypro Canaanite trade especially is a fragmentary amphora handle [Aphek 5/29277], clearly inscribed after firing with Sign 38 of the Cypro Minoan Linear Script [Yasur Landau and Goren 2004]. The handle was excavated from secondary deposition in Aphek Area X, Locus 2953, belonging to the very meagre Stratum X11 built over the Governor's Residency. An extreme likelihood exists, therefore, that the object belonged to the earlier, more prosperous Stratum XI2 of the Residency itself. Given the as yet undeciphered nature of the script, the precise significance of the post firing addition of a Cypro Minoan sign must remain uncertain. At minimum the sign indicates that individuals employing Cypro Minoan script handled the vessel from which the handle derived. Combined with petrographic analysis of the clay employed in manufacturing the amphora—pointing to an origin in or within the vicinity of Akko—the readiest reconstruction from the evidence must be that the vessel (and any companions) was manufactured in the Akko region before shipping, either to such redistribution points as Tell Abu Hawam or Tel Nami, or (more likely) to Cyprus itself (perhaps via one of these ports), where it was likely emptied of its original contents—certainly marked—before being shipped back to the Levant (now probably containing Cypriot product) and achieving final deposition at Aphek.