Кіріспе
жағалау танкері Калимнос (Κάλυμνος;) – Грекияның Оңтүстік-Шығыс Эгей теңізіндегі арал және муниципалитет. Ол Додеканес аралдары тізбегіне жатады, Кос (оңтүстік, арақашықтықта) және Лерос (солтүстік, арақашықтықта) аралдарының арасында орналасқан: соңғысы бірнеше кішкентай аралдар арқылы оған қосылған. Калимнос Родос аралынан теңіз арқылы екі-бес сағаттық қашықтықта жатыр. 2021 жылы аралда 17 752 адам тұрды, бұл оны Кос және Родостан кейін Додеканестегі үшінші ең көп халқы бар аралға айналдырды. Грецияда арал халқының көп бөлігінің әулеттілігімен белгілі, сонымен қатар Додеканестегі ең бай муниципалитет және жалпы грек аралдарының ішіндегі ең байларының бірі болып саналады. Калимнос муниципалитетіне Псеримос, Телендос, Калолимнос және Плати сияқты маңындағы аралдар, сондай-ақ бірнеше адам тұрмайтын кішкентай аралдар кіреді, олардың жалпы ауданы және 2021 жылғы жалпы халқы 17 752 адамды құрайды.
Kalymnos (Κάλυμνος; ) is a Greek island and municipality in the southeastern Aegean Sea. It belongs to the Dodecanese island chain, between the islands of Kos (south, at a distance of ) and Leros (north, at a distance of less than ): the latter is linked to it through a series of islets. Kalymnos lies between two and five hours away by sea from the island of Rhodes. In 2021 the island had a population of 17,752, making it the third most populous island of the Dodecanese, after Kos and Rhodes. It is known in Greece for the affluence of much of its population, and also stands as both the wealthiest member of the Dodecanese and one of the wealthiest Greek islands overall. The Municipality of Kalymnos, which includes the populated offshore islands of Pserimos, Telendos, Kalolimnos, and Pláti, as well as several uninhabited islets, has a combined land area of and a total population of 17,752 inhabitants (2021).
Атау беру
Арал итальян тілінде Калино, түрік тілінде Килимли немесе Келемез деп аталады.
География
Аралдың ұзындығы – шамамен, ең ені – шамамен, ал ауданы – шамамен. Сонымен қатар, солтүстік жағында солтүстік-батыс бағытында созылатын жартыарал бар. Калимнос көбінесе күрделі топографиясы бар таулы аймақ. Батыс-солтүстік-шығыс-оңтүстік-шығыс бағытында үш негізгі тізбек және жартыаралдың бойымен солтүстік-батысқа қарай созылатын төртінші тізбек бар. Жағалауы өте қисық, көптеген қорғалған шағын шығанақтары бар. Бірнеше көздер бар, олардың бірі – ыстық сулы. Топырағы негізінен әктастан тұрады, бірақ аңғарларда ежелгі жанартаудың қалдығы – Виглесте, Мюртиес және Кантуни ауылдары арасында орналасқан, вулкани тұфтың тығыз қабаттары бар. Аралдың көп бөлігі шөлейт, тек Ватис және Потияның екі құнарлы аңғарында зәйтүн, апельсин және жүзім өсіріледі. Әуежайға жақын Аргоста страус шаруашылығы да бар. Калимнос айналасында жер сілкіністері жиі болады, бұл жағдай айналасындағы аралдардағы жанартаулармен байланысты. Соңғы жер сілкінісі 2017 жылы Эгей теңізінде болған, оның магнитудасы 6,7Mw құрады, нәтижесінде Калимноста екі адам жарақаттанды.
Калимнос аралдары
Калимнос шағын Телендос аралымен көршілес, ол бұрын Калимностың бір бөлігі болған, бірақ 554 жылы болған күшті жер сілкінісінен кейін бөлініп, қазір Калимностан су арнасымен (шамамен 800 метр енімен) бөлінеді. Калимнос пен Кос арасында Псеримос кішкентай аралы орналасқан, ол мекенделген және, белгілі бір ауданымен, Додеканес аралдарының ең ірі кіші аралдарының бірі болып табылады. Псеримос жанында Плати аралы жатыр, ал оның солтүстік-шығысына қарай шамамен арада Калолимнос кішкентай аралы орналасқан.
Тарих
Бастапқыда карийлер мекендеген, ежелгі Калимнос Косқа тәуелді болды және оның тарихын өтті. Аполлонның эллиндік ғибадатханасын британдық археолог Чарльз Ньютон XIX ғасырда қазып шығарды; ол тапқан көптеген заттардың ішінде маңызды эпиграфикалық жазулар Британдық мұражайының коллекциясында сақталған. Орта ғасырларда арал Византия империясының ықпалында болды, ал 13 ғасырда Венеция Республикасы оны теңіз базасы ретінде пайдаланды. 1310 жылы ол Родос орденінің бақылауына өтті, кейіннен (әсіресе 1457 және 1460 жылдары) османдықтар тарапынан жиі шабуылға ұшырады, олар оны 1522 жылы жаулап алды. Родос және Кос аралдарынан айырмашылығы, Османдық кезеңде Калимносқа түріктер көшіп келген жоқ. 1881/82 жылғы Османдық халық санауы бойынша Калимнос қазасының жалпы саны 9716 адамды құрады, оның ішінде 9482 грек, 64 мұсылман және 170 шетел азаматы болды. 1912 жылдың 12 мамырында, Италия-Түркия соғысы кезінде, Калимнос Регия Маринаның итальяндық теңізшілері тарапынан басып алынды. Италия 1947 жылға дейін, Додеканес аралдары Грециямен біріккенге дейін, Додеканес аралдарының (алғашқыда Кастеллоризодан басқа) бақылауын өзінде ұстады, содан кейін қазіргі Грек мемлекетінің құрамына кірді.
Дін
Калимниялықтардың көпшілігі православие дінін ұстанады. Арал Грекияның Грекия шіркеуіне емес, Түркияның Стамбул қаласындағы Константинополь Экуменикалық Патриархатына бағынатын Грекияның шағын бөлігіне жатады. Калимнос Лерос, Калимнос және Астипалия митрополиясының құрамына кіреді.
Суға шұңқырмен түсу
Калимнос "Сүңгікшілер аралы" деп белгілі және танымал. Сүңгікке түсу Калимноста бұрыннан келе жатқан кең таралған кәсіп болды, ал сүңгіктер Калимниялықтардың негізгі табыс көзі болды, аралға байлық әкеліп, оны бүкіл Жерорта теңізінде мәшһүр етті. Калимниялықтар теңіз түбінен Псеримос сияқты жақын жерлерден де, Солтүстік Африка сияқты алыс жерлерден де сүңгіктер жинаған. Алғашқы сүңгікке түсу қандай да бір құралсыз (еркін сүңгікке түсу) және гарпун қолданып жасалған. Бүгінге дейін сүңгіктер жеке-жеке, қолмен ауланады. Грек сүңгік саудасы 80-жылдардың ортасына дейін Додеканесте, Калимноспен бірге шоғырланған, содан кейін шығыс Жерорта теңізінде ауру пайда болып, көптеген сүңгіктерді жойып, сүңгік балық аулау өнеркәсібіне зиян келтірді. Бүгінде Калимнос сүңгік егістерін қырып салған аурудың салдарынан сүңгіктердің жетіспеушілігіне тап болды. Жыл сайынғы мереке – Сүңгік аптасы, Пасхадан кейін бір апта өткен соң осы "Калимния алтынына" құрмет көрсету үшін өткізіледі. Сүңгікшілердің батылдығы мен қауқарлылығы туралы көптеген әңгімелер, әндер мен фильмдер түсірілген. Жергілікті халық биі – Миханикос, сүңгікке түсуден туындаған декомпрессиялық аурудың зиянды әсерлерін көрсетеді. Оны көбінесе тек ер адамдар орындайды.
Үстірту
Калимнос – аралдың әктас тауларында 3000-нан астам бауырсақ жолдары бар және жыл бойы шағылысуға мүмкіндік беретін климатымен танымал тау шағылысу орны. 1997 жылдан бері аралда тау шағылысуымен байланысты туризм өркендеп келеді, сол кезде итальяндық Андреа ди Бари алғашқы маршруттарды жасауды бастады.
Экономика
Көбінесе құнарсыз болғандықтан (жердің тек 18% -ы егіс шаруашылығына жарамды), ауыл шаруашылығы арал экономикасында Вати аңғарынан басқа, әрқашан екінші орында болды. Арал осы аймақта өсірілетін цитрус жемістерімен әйгілі. Калимнос үшін тағы бір дәстүрлі өнеркәсіп – әйелдер киімінің ең ерекше бөлігі болған, сурет салынған бас киімдерін жасау. Соңғы жылдары туризм, әсіресе тау шаруашылығы арал үшін маңызды болды. 2006 жылы арал материкпен байланысын жақсарту үшін Аргаста Калимнос аралдық ұлттық әуежайы ашылды. 20-шы ғасырдың басынан бері Калимностан көптеген адамдар эмиграцияға кетіп, әсіресе АҚШ және Австралияға қоныс аударды (1925 жылы халық саны шамамен 24 000 болса, 2012 жылы 16 500-ге дейін азайды). Австралиядағы Дарвин және Мельбурн қалаларында, сондай-ақ АҚШ-тағы Тарпон-Спрингс (Флорида штаты), Гэри (Индиана штаты) және Кэмпбелл (Огайо штаты) қалаларында Калимниялық тегі бар үлкен грек қауымдастықтары бар. Калимниялық эмигранттар мен олардың ұрпақтары АҚШ-тағы көпірлерді бояу саласының маңызды бөлігін құрайды. Кейбір зерттеушілер мұны губка аңғару дәстүрімен және өмір салтымен байланыстырады, себебі екі жұмыс та қауіпті және үйден ұзақ айырылуды талап етеді.
Сайлау нәтижесі
Сайлауға қатысу НД ПАСОК СИРИЗА ККЕ Басқалары Маусым 2023 35.27 46.93 9.42 14.33 5.14 24.18 Мамыр 2023 43.51 49.76 7.62 16.75 4.75 21.12 2019 39.28 37.38 7.87 34.20 3.74 16.81 Қыркүйек 2015 34.88 27.37 6.92 39.52 4.22 21.97 Қаңтар 2015 42.85 37.50 5.69 26.54 4.52 25.75 Маусым 2012 41.82 32.77 14.77 19.78 3.82 28.86 Мамыр 2012 43.86 18.10 14.69 8.30 8.72 50.19 2009 54.44 29.51 57.92 1.86 4.55 6.16 2007 57.13 42.43 46.72 2.22 4.70 3.93 2004 59.60 46.24 45.44 1.23 3.67 3.42 2000 67.84 40.63 49.22 1.52 3.30 5.33 1996 67.94 32.74 50.31 2.58 3.32 11.05 1993 71.71 33.84 59.52 1.13 2.53 2.98 1990 74.85 42.48 51.56 4.33 1.63 1989 қараша 74.46 41.37 53.16 4.73 0.74 1989 маусым 74.58 39.88 50.70 5.97 3.45 1985 72.47 35.41 57.51 0.82 5.39 0.87 1981 68.27 25.53 68.91 0.33 4.16 1.07 1977 67.22 42.94 46.24 0.67 2.41 7.74 1974 68.15 43.66 41.36 2.30 12.68