Аарон Фридберг: Американ саясаттанушысының өмірбаяны мен қызметі

Кіріспе

Американдық саясаттанушы (1956 жылы туған)

Аарон Луис Фридберг (1956 жылғы 16 сәуірде туған) – американдық саясаттанушы. 2003 жылдан 2005 жылға дейін АҚШ вице-президенті кеңсесінде ұлттық қауіпсіздік мәселелері жөніндегі көмекшінің орынбасары және саясатты жоспарлау директоры болып қызмет етті. Гарвард университетінен мемлекеттік басқару саласында докторлық диссертациясын қорғағаннан кейін, Фридберг 1987 жылы Принстон университетінің профессоры болып кірісті және 1999 жылы саясат және халықаралық қатынастар профессоры болып тағайындалды. Вудро Вильсон атындағы мектептегі Принстонның халықаралық қауіпсіздік жөніндегі зерттеу бағдарламасын және Принстон халықаралық зерттеулер орталығын басқарды. Фридберг Смитсонов институтының Вудро Вильсон атындағы халықаралық ғалымдар орталығында, Норвегия Нобель институтында және Гарвард университетінің халықаралық қатынастар орталығында ғылыми қызметкер болды. Сонымен қатар, ол Азия зерттеулері ұлттық бюросының Солтүстік-Шығыс Азия зерттеулерінің Пайл орталығы кеңесінің төрағасы. 2001 жылдың қыркүйегінде Фридберг Конгресс кітапханасында алғашқы Генри Альфред Киссинджер стипендиаты ретінде тоғыз айлық тағайындамасын бастады. Ол осы кезеңде «Азияның күшеуі және Америка үшін оның салдары» тақырыбында зерттеу жүргізді. «Commentary» журналында жарияланған көптеген мақалаларынан өзге, Фридберг сыртқы саясатқа қатысты бірнеше кітап жазды. Ол «Жаңа американдық ғасыр жобасы» (PNAC) құжаттарының – «Принциптер туралы мәлімдеме» (1997 жылғы 3 маусым) мен президент Джордж Бушқа жолданған терроризм туралы хатқа (2001 жылғы 20 қыркүйек) қол қойғандардың бірі болды. Оның есімі Аспен институтының Аспен стратегиялық тобымен байланысты. 2012 жылғы қазан айында Фридберг Ромнидің сайлау штабында ұлттық қауіпсіздік жөніндегі кеңесші ретінде Қытайға қатысты АҚШ саясаты тақырыбындағы пікірсайысқа қатысты. 2020 жылы Фридберг 130-дан астам бұрынғы республикалық ұлттық қауіпсіздік шенеуніктерімен бірге президент Трамптың тағы бір мерзімге сайлауға лайық емес екенін мәлімдеді. «Осы мақсатта біз вице-президент Джо Байденнің АҚШ-тың келесі президенті болып сайлануы ұлтымыздың мүддесіне жатады деп сенеміз және оған дауыс береміз». Фридберг 2010 жылғы наурыз айында Дэн Блюментал мен Рой Кацовичпен бірге Вашингтондағы партиялық емес «Александр Гамильтон қоғамын» құрды. Ол әлі де директорлар кеңесінде қызмет етеді.

Aaron Louis Friedberg (born April 16, 1956) is an American political scientist. He served from 2003 to 2005 in the office of the Vice President of the United States as deputy assistant for national security affairs and director of policy planning. After receiving his PhD in government from Harvard University, Friedberg joined the Princeton University faculty in 1987 and was appointed professor of politics and international affairs in 1999. He has served as Director of Princeton's Research Program in International Security at the Woodrow Wilson School as well as acting director of the Center of International Studies at Princeton. Friedberg is a former fellow at the Smithsonian Institution’s Woodrow Wilson International Center for Scholars, the Norwegian Nobel Institute, and Harvard University’s Center for International Affairs. He also serves as Chairman of the Board of Counselors for the National Bureau of Asian Research's Pyle Center for Northeast Asian Studies. In September 2001, Friedberg began a nine month residential appointment as the first Henry Alfred Kissinger Scholar at the Library of Congress. During his tenure he researched "the rise of Asia and its implications for America." Apart from many articles for Commentary magazine, Friedberg has written several books on foreign relations. He was one of the signers of the Project for the New American Century (PNAC) documents Statement of Principles (June 3, 1997) and a letter on terrorism submitted to President George W. Bush (September 20, 2001). His name has been connected to the Aspen Strategy Group at the Aspen Institute. Friedberg represented the Romney campaign in his capacity as the campaign's National Security Advisor during a debate on US policy toward China in October 2012. In 2020, Friedberg, along with over 130 other former Republican national security officials, signed a statement that asserted that President Trump was unfit to serve another term, and "To that end, we are firmly convinced that it is in the best interest of our nation that Vice President Joe Biden be elected as the next President of the United States, and we will vote for him." Friedberg co founded the Alexander Hamilton Society, a non partisan membership organization based in DC, along with Dan Blumenthal and Roy Katzovicz in March 2010. He continues to serve on its board of directors.

Халықаралық қатынастар философиясы

Фридбергтің халықаралық қатынастар философиясы халықаралық қатынастардың реалистік мектебіне тән биліктің құрылымдық ұйымына қатысты алаңдаушылыққа негізделгенмен, ол либералды институционализм дәстүрлерінен де көп нәрсе алады, нәтижесінде ғалым Томас Кристенсен бұл көзқарасты халықаралық қатынастардағы "қосымша пайдалы" ұстаным деп атады. Сондықтан, 1993 жылы «International Security» журналында жарияланған маңызды мақаласында Фридберг, реалистік ғалымдардың көбінен өзгеше, аймақтық экономикалық интеграция мен көпжақты институттар жетілгенге дейін АҚШ-тың Шығыс Азиядағы тұрақтандырушы күш ретіндегі қатысуын жалғастыруды жақтады. Осылайша, дәстүрлі реальполитик ғалымдарынан айырмашылығы, Фридберг Қытай дамып келе жатқандықтан, көпжақты институттар мен экономикалық интеграция қауіпсіздік дилеммаларын басқару құралы ретінде қолданылса, Шығыс Азияда қақтығыс бола қоймайды деп санайды.