Кіріспе

1400–1499 жылдар аралығындағы итальян өнері мен мәдениеті

1400 жылдан 1499 жылға дейінгі Италиядағы мәдени және өнеркәсіптік оқиғалар жиынтығы итальян тіліндегі «400» санын білдіретін Кватроченто (/UK/,/k//w//æ//t//r//oʊ/'/tʃ//ɛ//n//t//oʊ//, // //t//r//ə/'/ /, /US/,/k//w//ɒ//t//r//oʊ/'/ /, ˌkwattroˈtʃɛnto) деп аталады, бұл өз кезегінде 1400 жылды білдіретін итальян тіліндегі millequattrocento сөзінен шыққан. Кватроченто орта ғасырдың соңындағы көркемдік стильдерді (әсіресе Халықаралық готика), ерте Ренессанс (шамамен 1425 жылы басталады) және жоғары Ренессанстың басталуын қамтиды, ол әдетте 1495 және 1500 жылдар аралығында басталды деп есептеледі.

Тарихи контекст

476 жылы Батыс Рим империясының құлдырауынан кейін Еуропа бойынша экономикалық тәртіпсіздік пен сауданың тоқырауы тарады. Бұл ерте орта ғасырдың бастауы болды, ол шамамен 14 ғасырға дейін жалғасты, осы кезде сауда артып, халық саны өсе бастады және адамдар өз билігін қайта иеленді. Орта ғасырдың соңында Еуропа құрлығының саяси құрылымы шағын, тұрақсыз феодалдық иеліктерден монархиялар басқаратын ірі, тұрақты ұлттық мемлекеттерге ақырындап бірікті. Италияда саудагерлер мен қолөнершілер өздерін қорғай алатын қалалар пайда болды. Ақша жердің орнына байлықтың басты өлшеміне айналды, ал көбінесе жеке бастылықтан босатылған шаруалардың саны артты. Орта ғасырлық Италиядағы өзгерістер мен феодализмнің құлдырауы әлеуметтік, мәдени және экономикалық өзгерістерге жағдай жасады. Кватроченто орта ғасырлық кезеңнен итальяндық Ренессанс дәуіріне, әсіресе Рим, Флоренция, Милан, Венеция, Неаполь қалаларында жасалған ауысу ретінде қарастырылады. Осы кезеңде Константинополь Осман империясына түсті, және ол сол уақытта Орталық Азияда гүлдеген Тимур дәуірінің Ренессансымен салыстырылды.

Кватроченто стильдерінің дамуы

Кватроченто өнері Византия өнерімен байланысты әдеттегі сәндік мозаикаларды, христиандық және готикалық өнер түрлерін, сондай-ақ витраж, фреска, жарықтандырылған қолжазбалар мен мүсік стилдерін қабылдамай, классикалық римдік және грек өнерінде дамыған классикалық формаларды пайдаланды.