Сэнди Скоглунд: Фотосурет өнерінің инновациялық шебері

Кіріспе

Американдық фотограф Сэнди Скоглунд (11 қыркүйек, 1946 жылы туған) – американдық фотограф және инсталляция суретшісі. Оның фотосуретке қосқан үлесі осы өнер түрін концептуалды өнердің бір саласы ретінде дамытуға көмектесті. Ол мүсіндік және суретшілік әдістерді қолданып, сахналаған және актерлік ойындармен толық күрделі орталар жасаумен танымал. Фотография сыншысы Энди Грундберг Скоглундтың жұмысында фотосуреттерге қатысты жаңа көзқарас бар екенін айтады: олар тікелей жасандылықты қабылдайды, шексіз алдын ала жасалған суреттер әлемінен шабыт алады және әлемді кино түсірілім алаңы деңгейіне төмендетіп көрсетеді.

Скоглундтың коммерциялық элементтер, драмалық көріністер және концептуалды өнердің үйлесімінің әсерін куратор Марвин Хейферман былай сипаттайды: "Оның жұмысы көрермендерге үлкен, тым көп тұтынушылық мәдениетке толы әлемдегі өздерінің шағын екенін еске салады, онда табиғат, ғылым және адамның ішкі сезімдері жиі бақылаудан шығып кетеді".

Өмірбаян

Скоглунд 1946 жылдың 11 қыркүйегінде Массачусетс штатының Веймут қаласында дүниеге келді. Ол балалық шағын елдің түкпір-түкпірінде, соның ішінде Мэн, Коннектикут және Калифорния штаттарында өткізді. Смит колледжінде өнер тарихы мен студиялық өнерді оқыды. 1967 жылы колледжінің шетелде оқу бағдарламасы арқылы Париждегі Сорбонна мен Эколь-дю-Луврде өнер тарихын оқыды. Смит колледжін бітіргеннен кейін, Скоглунд Айова университетінің аспирантурасына оқуға дейінгі бір жыл бойы Батавияда (Иллинойс штаты) орта мектепте өнер сабағын оқыды. 1971 жылы ол Магистрлік дәрежесін, ал 1972 жылы Айовадан сурет салу бойынша Магистрлік көркемөнер дәрежесін алды. Скоглунд 1973-1976 жылдары Хартфорд университетінде өнер профессоры болды. Скоглунд қазір Нью-Джерси штатының Ньюарк қаласындағы Рутгерс университетінің Өнер, мәдениет және медиа факультетінде профессор болып жұмыс істейді. 1972 жылы Скоглунд Нью-Йоркте тұжырымдамалық суретші ретінде жұмыс істей бастады. Ол өзінің сурет салу өнерін суретке түсіру үшін және қайталау тақырыбымен тәжірибе жүргізу үшін фотосуретті үйренді. Ол сонымен қатар жарнама мен жоғары технологияларға қызығушылық танытып, коммерциялық емес мақсаттар үшін бұқаралық ақпарат құралдарының эстетикасын коммерциялық әлемдегі техникалық назарды біріктіру арқылы көркем өнер студиясына әкелуге тырысты. Куратор Лука Панаромен сұхбаттасқанда ол: "Табиғи және жасанды араласу – менің өмірімнің әр күні, және мен бұл процесте жалғыз емеспін деп үміттенемін", – деді. Скоглундтың жұмыстары ерекше және ерекше, және бұрынғы фотосурет сыншысы Энди Грундберг Нью-Йорк Таймс газетінде былай сипаттады: "Олар ойыншыл, балалық жағдайда ересектердің қорқынышын тудырады". Оның жұмыстарында тамақ пен жануарлар жиі кездеседі. Ол тағам мен жануарлар бейнелерінің маңыздылығы мен тартымдылығын түсіндіріп, былай дейді: "Мен тағамды әмбебап тіл ретінде қарастырамын. Барлығы тамақтанады. Камера үшін тағамның түстері мен текстуралары керемет әсер етеді. Мен тамақпен мүсін жасау мен сурет салудың балалық мінез-құлқын жақсы көремін. Тамақ – материал ретінде табиғат пен жасандылық арасындағы шекараны зерттеуге мүмкіндік береді. Мен әсіресе адам емес көзқараспен қараған сананы зерттеуге қызығушылық танытамын. Жануарлар өмірі адамдарға өзінен тыныштық сыйлайды".

Skoglund was born in Weymouth, Massachusetts on September 11, 1946. She spent her childhood all over the country including the states Maine, Connecticut, and California. She studied both art history and studio art at Smith College in Northampton, Massachusetts, graduating in 1968. In 1967, she studied art history through her college's study abroad program at the Sorbonne and École du Louvre in Paris, France. After graduating from Smith, Skoglund taught middle school art in Batavia, Illinois for a year before attending graduate school at the University of Iowa, where she studied filmmaking, multimedia art, and printmaking. In 1971, she earned her Master of Arts and in 1972 a Master of Fine Arts in painting from Iowa. Skoglund was an art professor at the University of Hartford between 1973 and 1976. Skoglund holds a faculty position at the Department of Arts, Culture and Media of Rutgers University–Newark in Newark, New Jersey. In 1972, Skoglund began working as a conceptual artist in New York City. She taught herself photography to document her artistic endeavors, and experiment with the theme of repetition. She also become interested in advertising and high technology—trying to re frame mass media aesthetics for a noncommercial purpose via combining the technical focus found in the commercial world and bringing that into the fine art studio. In an interview with curator Luca Panaro, she imparts that, “Mixing of the natural and the artificial is what I do everyday of my life, and I hope that I am not alone in this process.” Skoglund's works are quirky and idiosyncratic, and as former photography critic for The New York Times Andy Grundberg describes, they "evoke adult fears in a playful, childlike context". Food and animals are common elements in Skoglund’s work. She explains the significance and allure to both food and animal imagery, stating that: “I think of Food as a universal language. Everyone eats. For the camera, food has colors and textures that can be manipulated to fabulous effect. I love the childish behavior of sculpting and painting with food. Food as a material allows me to explore the boundaries between nature and artifice In my works with animals, I like to ask: who is looking at whom? I am especially interested in exploring consciousness as seen from a non human perspective. Animal life presents people with a relief from themselves.”

Скоглундтың 1992 жылғы "Коктейль кешінде" және 2001 жылғы "Көкірек жаңбыры" инсталляциялары тамақты өнерлік шикізат ретінде пайдалану туралы оның пікірін көрсетеді. Әрқайсысы танымал мәдениет пен тарихқа қатысты фантастикалық көріністерді жасау үшін көп мөлшерде танымал тағамдарды пайдаланады. "Коктейль кешінде" эпоксидтік шайырмен сақталған Cheez Doodles адам модельдеріне және жансыз қонақ бөлмесі заттарына бай текстуралы беттерді және негізінен апельсин түстер палитрасын жасау үшін, бірақ қосымша түстер қатынасын жасау үшін қызғылт түсті қолданылған. Бұл шығарма белгілі бір қоғамдық жиналыстардың жасанды сипатына қатысты ақылға қонымды түсініктеме береді. "Көкірек жаңбыры" (2001) Скоглундтың Айова университетінде студент ретінде Айовада өмір сүрген тәжірибесіне сүйенеді, онда ол аяқсыз жүгері далаларын көрген. Бұл шығарма 2001 жылы Гриннелл өнер колледжінің тапсырысы бойынша жасалды және 2001 жылдың 1 маусымынан 16 қыркүйегіне дейін мектептің өнер мұражайында көрсетілді. Бұл сурет тірі модельдер мен қоршаған ортаны крахмал ақ попкорнмен қаптаған орман композициясын бейнелейді. Скоглунд Америкадағы попкорн тарихын зерттеуді бастады, оны жергілікті және отарлаушылар мерекелер мен рәсімдерде қолданғаннан бастап, соңғы кездері демалыс және ойын-сауық тағамдары ретінде қолданады. Нәтижесінде құралған композиция американдық мәдениеттің тарихы мен дамуына байланысты жүгерімен күрделі қарым-қатынасты көрсетеді. "Тұзды крекердегі тесіктер" (1974) өзін-өзі реттейтін қайталаудың заттың эстетикалық құндылығына қалай әсер ететінін көрсетеді. Бір тұзды крекерді суретке түсіріп, содан кейін оны 77 рет қайталап, фотосуретке түсіру процесінен алынған нәзік механикалық ауысуларға сәйкес абстракцияланған және жасырылған композиция пайда болды. 1978 жылы Скоглунд бұл тақырыпты талай рет қайталанатын азық-түлік нысандарының бейнесін шығару арқылы кеңейтті. Бұл тамақ суреттері геометриялық және ашық түсті ортада ұсынылған, сондықтан тамақ жалпы үлгіге ажырамас бөлігіне айналады, мысалы, "Кубикалық морковка мен жүгері түйіршігі" (1978). 2013 жылы Getty Center for Education in the Arts онлайн-форумында Терри Баррет және Сидней Уокер "Радиоактивті мысықтардың" екі тиімді түсіндіруін ұсынды. Біріншісі – қарттарға деген әлеуметтік бейжайлық туралы, ал екіншісі – ядролық соғыс және оның салдары, суретшінің атауымен ұсынылған. Скоглундтың танымал композицияларының бірі – "Алтын балықтардың кек алуы" (1981), түнде кереуетте жатқан екі адамның үстінде қалқып жүзетін көптеген алтын балықтарды бейнелейтін фантастикалық көрініс. Бұл туынды 1992 жылы Inspiral Carpets тобының "Алтын балықтардың кек алуы" альбомының мұқабасы ретінде пайдаланылды. "Алтын балықтардың кек алуы" өнер мен дизайнның әртүрлі элементтерін, соның ішінде қосымша түстердің қарама-қарсылығын, масштабты және тепе-теңдікті пайдаланады. Бұл аспектілердің барлығы туындының драматикалық әсеріне үлес қосады. Фонда түнге де, мұхитқа да еске салатын терең көк түс басым. Бұл көк түс бөлмеде қалқып жүзетін жарқын апельсин алтын балықтармен контрастқа түседі. Скоглунд адам модельдерін олардың кім екенін анықтау қиын болатындай бұрыштан орналастырды. 1985 жылы Скоглунд "Нағыз фантазия бірінші" атты серияны аяқтады. Серияны жасау процесіне фотомонтаж техникасы енгізілді. Скоглунд қара-ақ түсті көшедегі және үй ішіндегі кадрларды түсіріп, содан кейін оларды қараңғы бөлмеде түспен бояды. Содан кейін ол фотосуреттердің бөліктерін коллаждарға кесіп, жабыстырып, оларды 8x10 форматындағы үлкен камерамен қайтадан суретке түсірді. 2005 жылы ол серияны қайта қарады, бұл жолы Photoshop сияқты цифрлық құралдарды пайдаланды. Жаңартылған композициялар жиынтығы "Нағыз фантазия екінші" деп аталды.

Skoglund’s 1992 installation, The Cocktail Party and Raining Popcorn (2001) are indicative of her sentiments about using food as raw artistic material. Each playfully employs an extensive amount of popular snack foods in order to create fantastical scenes that also address popular culture and history. In The Cocktail Party, Cheez Doodles preserved in Epoxy resin are affixed to human models and inanimate living room objects to create rich textural surfaces and a palette of mostly orange, but with slivers of purple to create a complimentary color relationship. The piece is a witty commentary on the artificial nature of certain social gatherings. Raining Popcorn (2001), draws on Skoglund’s experience living in Iowa, as a student at the University of Iowa, where she witnessed seemingly endless fields of corn. The work was commissioned by Grinnell College of Art in 2001, and was on view at the school’s art museum from June 1 through September 16, 2001. It depicts a woodland composition where live models and the surrounding environment are enveloped in starch white popcorn. Skoglund researched the history of popcorn in the Americas from its Indigenous and colonial use in celebrations and rituals, to its more recent association as a snack of leisure and entertainment. The resulting composition is indicative of corn’s complicated relationship to the history and progression of American culture. The Holes in a Saltine Cracker (1974) portrays how self regulating repetition influences an object’s aesthetic value. Photographing a single saltine cracker and then reproducing that image 77 times, resulted in a composition that became abstracted and obscured in accordance with the subtle mechanical shifts derived from the Xeroxing process. In 1978, Skoglund expanded on this theme by producing a series of repetitive food item still life images. These photographs of food were presented in geometric and brightly colored environments so that the food becomes an integral part to the overall patterning, as in Cubed Carrots and Kernels of Corn (1978), The end product is a very evocative photograph. In a 2013 online forum by the Getty Center for Education in the Arts, Terry Barrett and Sydney Walker identified two viable interpretations of Radioactive Cats. The first is about social indifference to the elderly and the second is nuclear war and its aftermath, suggested by the artist’s title. Another well recognized composition of Skoglund's, is a fantastical arrangement featuring numerous goldfish hovering above two people in bed late at night, called Revenge of the Goldfish (1981). The artwork was used as cover art for the Inspiral Carpets 1992 album, also titled Revenge of the Goldfish. Revenge of the Goldfish utilizes a variety of elements of art and design, including the juxtaposition of complimentary colors, scale, and balance. All of these aspects contribute to the artworks’ dramatic effect. The background consists of a monochromatic deep blue, which is reminiscent of both nighttime and the ocean. This blue is contrasted by bright orange goldfish floating through the room. Skoglund arranged the human models from a vantage point that makes their identities ambiguous to the viewer. In 1985, Skoglund completed a series titled "True Fiction One". The process of creating the series incorporated the photomontage technique. Skoglund began by taking photographs of candid street and domestic scenes in black and white, later adding color to them in the darkroom. Then she cut and pasted pieces of the photographs into collaged compositions and rephotographed them using an 8 by 10 large format camera. In 2005, she revisited the series, this time utilizing digital tools like Photoshop to alter the images. The revamped series of compositions is called “True Fiction Two.”

2002 жылы Скоглунд Смит колледжінің өнер мұражайы үшін "Сұйық бастамалар, сұйық армандар" атты инсталляция ретінде әрленген ерлер әжетханасын жасады. Ол бұл ерекше орта үшін мифология мен фольклорға негізделген керамикалық плиткадағы символдық мотивтерді жасады және орналастырды. 2008 жылы Скоглунд "Төрт маусым жобасы" атты табиғат тақырыбындағы өнер туындылары сериясін бастады. Серияға "Жаңа гибрид" және "Қыс" кіреді. "Жаңа гибрид" (2008) – бұл жасанды ландшафт, онда шөп және қабық сияқты органикалық материалдар сым мен жүн талшықтарымен ауыстырылған. "Қыс" жасау процесі орнату және фотосурет түсіру арқылы басталды, бірақ Скоглунд толығымен цифрлық түрде жасалған туындыны жасауға шешім қабылдады. Ол былай деді: "Қыс тақырыбымен мен қар ұпайларын көзге елестеттім. Бастапқыда мен оларды сазdan жасадым, себебі керамикамен тәжірибем бар, және олардың нәзіктігін ұнатуымды қаладым. Мен олармен екі жыл жұмыс істедім, содан кейін олардан жирендім. Мен материалдармен тәжірибе жасадым. Соңында мен оларды цифрлық түрде кестім. Белгілі бір мағынада, "Қыс" – толығымен цифрлық туынды, бірақ бірқатар физикалық элементтері де бар".

2015 жылы Нью-Йорк қаласындағы Райан Ли галереясы Скоглундтың 1979 жылғы "Ілгіштер" туындысының терезелік инсталляциясын ұсынды. Бұл туынды алғаш рет Кастелли галереясында көрсетілді. Манхэттеннің төменгі бөлігіндегі Элизабет көшесіндегі бұрынғы коммуналдық пәтерде жасалған сары пижамадағы адамның резеңке ойыншықтар, пластикалық орындықтар және көк пластикалық ілгіштермен әрленген арманды ортаға кіретін композициясы Райан Ли галереясының терезесіне жақын орналасқан High Line жолаушыларының назарына ілікті. Әр сенбі сайын орнату кезінде...

Жинақтар мен көрмелер

"Алтын балықтың кек алуы" 1981 жылы Уитни биенналесінде көрсетілді, сонымен қатар 1981 жылы Сент-Луис өнер мұражайында да қойылды. Осы мұражайда оның бастапқы инсталляциясы сақталуда. 2000 жылы Швейцарияның Женева қаласындағы Галери Гюи Барцши Скоглундтың 30 туындысынан көрме ұйымдастырды. Фотосуреттерде оның 1970-жылдардың соңындағы үстел үстіндегі табақтар сериясынан бастап 1980- және 1990-жылдардағы жұмыстары көрсетілді. Көрмені сынға алған Ричард Лейдье Скоглунд туралы сын-пікірлердің әртүрлі интерпретацияларға толы екенін, олар феминистік, социологиялық, психоаналитикалық немесе кез келген болсын, айтты. Скоглунд өзінің туындыларын қалай түсінуге болатынына немқұрайлы қарады, бірақ оның жұмысының мақсатын ашық айтты: "Менің жұмысымның мәні неде? Мен үшін, ол оны жасау процесінде". 2019 жылы Италияның Турин қаласындағы Centro Italiano per la Fotografia-да Скоглундтың кезекті мансаптық ретроспективасы көрсетілді. Көрменің атауы – "Санди Скоглунд: Визиони Ибриде", яғни "Гибридтік Көрулер", бұл оның әртүрлі медиа және бейнелерді біріктіруіне символдық сілтеме. Көрмені Германо Челант ұйымдастырды, ол сонымен қатар 1970 жылдан бері Скоглундтың туындыларына арналған толыққанды монография жариялады (2019). Бруклин мұражайы, Денвер өнер мұражайы, Заманауи фотосурет мұражайы, Сан-Франциско заманауи өнер мұражайы, Монтклэр өнер мұражайы, Нельсон Аткинс өнер мұражайы, Сент-Луис өнер мұражайы, Жоғары өнер мұражайы, Гетти мұражайы, колледждер және тарихи Дирфилд мұражай консорциумы, Смит колледжі, Гриннелл колледжінің өнер мұражайы және Дейтон өнер институты.