Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Кіріспе
Шарль Гийом Мари Апполлинер Антуан Кузен Монтобан, Паликао графы (ʃaʁl kuzɛ̃ mɔ̃tobɑ̃ kɔ̃t də palika. o; 1796 жылдың 24 маусымы – 1878 жылдың 8 қаңтары) – француз генералы және мемлекеттік қайраткер.
Charles Guillaume Marie Appollinaire Antoine Cousin Montauban, 1er Comte de Palikao (ʃaʁl kuzɛ̃ mɔ̃tobɑ̃ kɔ̃t də palika. o; 24 June 1796 – 8 January 1878) was a French general and statesman.
Өмірбаян
Монтобан Парижде дүниеге келген. Ол кавалерия офицері ретінде Алжирде көптеген қызметтер атқарды, бірақ 1847 жылы Әбдел Кадирді тұтқындағанда ол әлі де полковник болған. 1855 жылдың қаңтарынан 1857 жылдың қарашасына дейін Монтобан Алжирдің батысындағы Оран дивизиясына қолбасшылық етті. 1855 жылы оны Қырымға соғысуға жіберді. 1858 жылы ол елдегі қолбасшылық лауазымға тағайындалды, ал 1859 жылдың соңында Қытайға ағылшын-француз экспедициясындағы француз әскерлерін басқаруға таңдалды. Оның операцияларды жүргізуі сынға ұшырады, бірақ 1862 жылы Наполеон III-тен Паликао графы атағын алды (Паликао шайқасынан); ол бұрыннан сенатор болған. Пекиндегі Ескі жазғы сарайды тонау арқылы ол зор байлыққа ие болды деген айыптама негізсіз болып көрінеді. 1865 жылы Лиондағы IV армия корпусының қолбасшылығына тағайындалды, оның дайындығында ерекше энергия мен әкімшілік қабілетін көрсетті. 1870 жылғы Франко-прусс соғысында оған майданда қолбасшылық берілмеді, бірақ бастапқы сәтсіздіктер Оливье министрлігін шайқалтқаннан кейін, император регент оған соғыс министрлігін сеніп тапсырды және кеңес президенті болды (10 тамыз). Ол бірден елдің әскери ресурстарын қайта ұйымдастырып, үлкен жетістікке жетті. Ол маршал Макмахонның Шалон қаласындағы әскерін 140 000 адамға дейін жеткізді, үш жаңа армия корпусын, 33 жаңа полк және 100 000 ұлттық гвардияшылды құрды, сондай-ақ астананың қорғанысын тиімді деңгейге жеткізді – мұның бәрі 24 күн ішінде жасалды. Ол Мец қаласының блокадасын көтеру үшін Шалон армиясын жіберу туралы идеяны ұсынды. Бұл жоспар дәлдік пен жылдамдыққа байланысты болды, бірақ Шалон армиясы енді мұндай мүмкіндікке ие емес еді, нәтижесінде Седан апаты болды. Император капитуляциялағаннан кейін диктатура Паликаоға ұсынылды, бірақ ол империяны тастаудан бас тартты және өзін үкімет генерал-лейтенанты етіп, Ұлттық қорғаныс кеңесін құруды ұсынды. Шешім қабылдалар алдында палатаға көтерілісшілер еніп кірді, ал Паликао Бельгияға қашып кетті. 1871 жылы ол парламенттік сауалнама комиссиясының алдында тұрды және сол жылы «Жиырма төрт күндік соғыс министрі» атты еңбегін жариялады. Ол Версальде қайтыс болды.
Montauban was born in Paris. As a cavalry officer he saw much service in Algeria, but he was still only a colonel when in 1847 he effected the capture of Abdel Kadir. Between January 1855 and November 1857, Montauban commanded the Division of Oran in western Algeria. In 1855 he was sent to fight in the Crimea. He was appointed in 1858 to a command at home, and at the close of 1859 was selected to lead the French troops in the Anglo French expedition to China. His conduct of the operations did not escape criticism, but in 1862 he received from Napoleon III, the title of comte de Palikao (from the Battle of Palikao); he had already been made a senator. The allegation that he had acquired a vast fortune by the plunder of the Old Summer Palace in Peking seems to have been without foundation. In 1865 he was appointed to the command of the IV army corps at Lyon, in the training of which he displayed exceptional energy and administrative capacity. In the Franco Prussian War of 1870 he was not given a command in the field, but after the opening disasters had shaken the Ollivier ministry he was entrusted by the empress regent with the portfolio of war, and became president of the council (10 August). He at once, with great success, reorganized the military resources of the nation. He claimed to have raised Marshal MacMahon's force at Châlons to 140,000 men, to have created three new army corps, 33 new regiments and 100,000 gardes mobiles, and to have brought the defences of the capital to a state of efficiency – all this in 24 days. He conceived the idea of sending the Army of Châlons to raise the blockade of Metz. The scheme depended on a precision and rapidity of which the Army of Châlons was no longer capable, and ended with the disaster of Sedan. After the capitulation of the emperor the dictatorship was offered to Palikao, but he refused to desert the empire, and proposed to establish a council of national defence, with himself as lieutenant general of government. Before a decision was made, the chamber was invaded by the mob, and Palikao fled to Belgium. In 1871 he appeared before the parliamentary commission of inquiry, and in the same year established Un Ministre de la guerre de vingt quatre jours. He died at Versailles.