Кіріспе

Қытайдағы екі шамамен мега аймақ – Солтүстік Қытай және Оңтүстік Қытай. Бұл екі аймақ Қытайдың шамамен бөлінген екі үлкен аймағы болып табылады. Олардың арасындағы нақты шекара анықталмаған, тек Қытайдың солтүстік және оңтүстік аймақтарының климаты мен жергілікті ерекшеліктері арасындағы айырмашылықты көрсетуге арналған. Дегенмен, мәдениет және тілдегі аймақтық ерекшеліктер тарихи түрде көптеген жергілікті ұлттық сананы қалыптастырды.

Ауқымы

Көбінесе Солтүстік және Оңтүстік Қытай арасындағы географиялық бөлу сызығы ретінде Циньлин-Хуайхэ желісі (Цинь таулары – Хуай өзені желісі) қолданылады. Бұл сызық Қытайдағы 0 °C қаңтар изотермі мен изогиетке жақын. Дегенмен, мәдени тұрғыдан бұл бөлініс одан бетер күдікті. Цзянсу және Анхуй сияқты шығыс провинцияларында Янцзы өзені Хуай өзенінің орнына солтүстік-оңтүстік шекарасы ретінде қарастырылуы мүмкін, бірақ бұл соңғы кездегі өзгеріс. Хэнань провинциясының Наньян бассейні аймағы Цинь таулары бітіп, Хуай өзені басталатын аралықта орналасқан, сондықтан оның жағдайы да нақты емес. Сонымен қатар, Анхуй мен Цзянсудың орталық бөліктері Хуай өзенінің оңтүстігінде, бірақ Янцзының солтүстігінде жатыр, олардың жіктелуі де біршама күдікті. Осылайша, Солтүстік және Оңтүстік Қытай арасындағы шекара провинциялық шекаралармен сәйкес келмейді; ол Шэньси, Хэнань, Анхуй және Цзянсу провинцияларынан өтеді және Ханчжун (Шэньси), Синьян (Хэнань), Хуайбэй (Анхуй) және Сючжоу (Цзянсу) сияқты аймақтарды құрайды, олар өз провинцияларының қалған бөлігінен Қытайдың басқа жартысында орналасқан. Мұның қасақана жасалғаны мүмкін; Юань және Мин династиялары осындай шекаралардың көпшілігін әдейі түрде династиялық аймақтық сепаратизмге қарсы тұру үшін белгілеген. Солтүстік-Шығыс және Ішкі Моңғолия жоғарыда аталған принцип бойынша Солтүстік Қытайға жатады деп есептеледі. Тарихтың кейбір кезеңдерінде Синьцзян, Тибет және Цинхайдың қайсысына – солтүстікке ме, оңтүстікке ме – жататыны нақты болмаған. Алайда, ішкі көші-қон, мысалы, Шаньдун және Ляодун түбектері арасындағы Чуан Гуандун кезеңінде, "солтүстік" Қытайдың аумағын кеңейтіп, бұрын шеттетілген аймақтарды қамтыды.

Көлік

Солтүстік аймақтардағы жер бедері тегіс болғандықтан, бір жерден екінші жерге саяхаттау әдетте оңайырақ болады.