Кіріспе
Тілмен жоғары альвеолярлық қырқаға немесе оған жақын тігізілетін дауыссыздар. Алвеолярлық (/æ//l/'/v//iː//ə//l//ər/; Ұлыбританияда /æ//l//v//i/'/oʊ//l//ər/) дауыссыздар тілмен жоғары альвеолярлық қырқаға немесе оған жақын тігізіледі, ол жоғарғы тістердің альвеолаларын (тіс ұяларын) қамтиды. Алвеолярлық дауыссыздар тілдің ұшымен (апикальды дауыссыздар), ағылшын тіліндегідей, немесе тілдің ұшынан жоғары орналасқан жазықтығымен (тілдің "жапырағы" деп аталады, ламинальды дауыссыздар), француз және испан тілдеріндегідей тігізілуі мүмкін. Халықаралық фонетикалық әліпбиде (IPA) альвеолярлық дауыссыздар үшін жеке таңбалар жоқ. Керісінше, ағылшын тіліндегі palato-alveolar [ʃ] немесе ретрофлекс дауыссыздары сияқты, палатализацияланбаған барлық короналды тігізілу орындары үшін бірдей таңба қолданылады. Нақтылау үшін, тіс дауыссызы үшін үстіңгі сызық (,) немесе постваеолярлық дауыссыздар үшін астыңғы сызық (,) қолданылуы мүмкін. тіс дауыссызынан өзгешелігі – біріншісі сілтенгіш, ал екіншісі емес. постваеолярлықтан палаталандырылмағандығымен ерекшеленеді. таңбалары альвеолярлық екенін күтуге болмайды. Тіл мұндай айырмашылықтарды жасамауы мүмкін, сондықтан екі немесе одан көп короналды тігізілу орындары аллофоникалық түрде кездесуі мүмкін, немесе транскрипция тісті альвеолярдан ажырату үшін тым жалпы болуы мүмкін. Егер дауыссызды альвеолярлық екенін нақты көрсету қажет болса, кеңейтілген IPA-дан диакритикалық белгі қолданылуы мүмкін: , және т.б., бірақ бұл сонымен қатар артқа қарай тартылғандығын білдіруі мүмкін. Әдетте, әріптері "альвеолярлық" деп аталады, ал төмендегі тіл мысалдары – альвеолярлық дыбыстар. (Extended IPA диакритикасы сөйлеу патологиясы үшін ойлап табылды және жиі "альвеоляризация" мағынасында қолданылады, мысалы, лабиальвеолярлық дыбыстарда, онда төменгі ерін альвеолярлық қырқаға жанасады.)
Alveolar (/æ//l/'/v//iː//ə//l//ər/; UK also /æ//l////v//i/'/oʊ//l//ər/) consonants are articulated with the tongue against or close to the superior alveolar ridge, which is called that because it contains the alveoli (the sockets) of the upper teeth. Alveolar consonants may be articulated with the tip of the tongue (the apical consonants), as in English, or with the flat of the tongue just above the tip (the "blade" of the tongue; called laminal consonants), as in French and Spanish. The International Phonetic Alphabet (IPA) does not have separate symbols for the alveolar consonants. Rather, the same symbol is used for all coronal places of articulation that are not palatalized like English palato alveolar sh, or retroflex. To disambiguate, the bridge (, etc.) may be used for a dental consonant, or the under bar (, etc.) may be used for the postalveolars. differs from dental in that the former is a sibilant and the latter is not. differs from postalveolar in being unpalatalized. The bare letters , etc. cannot be assumed to specifically represent alveolars. The language may not make such distinctions, such that two or more coronal places of articulation are found allophonically, or the transcription may simply be too broad to distinguish dental from alveolar. If it is necessary to specify a consonant as alveolar, a diacritic from the Extended IPA may be used: , etc., though that could also mean extra retracted. The letters are frequently called 'alveolar', and the language examples below are all alveolar sounds. (The Extended IPA diacritic was devised for speech pathology and is frequently used to mean "alveolarized", as in the labioalveolar sounds , where the lower lip contacts the alveolar ridge.)
Альвеолалардың болмауы
Алвеолалары жоқ тілдер болмайды. Альвеолярлық немесе тіс дыбыстары /t/ және /d/ адам тілдеріндегі ең көп кездесетін дыбыстардың қатарында. Дегенмен, олардың жоқ болған бірнеше тілдер де бар. Бугенвилл аралы мен Пьюгет бұғазы маңындағы, мысалы, маках тілінде мұрындық дыбыстар жоқ, сондықтан /n/ да жоқ, бірақ әңгімелік самоан тілінде /t/ және /d/ екеуі де жоқ, бірақ оның жаққа тиетін альвеолярлық жуықтамасы бар (самоан тілінде t және n әріптерімен жазылған сөздер әдеттегі сөйлеуде /ɾ/ және /ŋ/ ретінде айтылады). Стандартты гавай тілінде /ɾ/ - /t/ дыбысының бір түрі, бірақ /t/ және /d/ дыбыстары бар.
ырғақтар
Лабиоалвеоляр дыбыстарда төменгі ерін альвеолярлық қырқаға тиеді. Мұндай дыбыстар көбінесе күшті тістеудің нәтижесі болып табылады. Бұзылған сөйлеуді транскрипциялау үшін қолданылатын IPA кеңейтімдерінде олар ерін дауыстыларының үстіне альвеолярлық белгісімен жазылады: .