Кіріспе

Қол барабаны

Атабак (/ɑː//t//ə/'/b//ɑː//k//iː/; ) – конгаға ұқсас, биік, ағаштан жасалған африкалық-бразилиялық қол барабаны. Қаптамасы дәстүрлі түрде Бразилиядан алынған жакаранда ағашынан жасалады. Басы дәстүр бойынша бұзау терісінен жасалады. Денесінің бойымен өрілген арқандар жүйесі, барабан басына жақын металл сақинаны байланыстырады. Осы реттеу механизмі арқасында барабан кейде «Atabaque de Corda» деп аталады. Ағаш тіректер осы сақина мен дене арасына тығылады, ал арқандарды қатайту немесе босату үшін балға қолданылады, соның арқасында барабанның дыбысы көтеріледі немесе төмендейді. Африкада арқан және тірек кернеуімен реттелетін атабактардың таралу аймағы шамамен темір қос қоңыраудың (Агого) таралу аймағымен сәйкес келеді. Бұл Нигер өзенінен бастап, батысқа қарай Бенин, Того және Ганаға дейінгі Гвинея жағалауын қамтиды. Батыс Африкадан тыс, арқан және тірек кернеуімен реттелетін барабандар Баия, Суринам, Сент-Доминг, Куба және Американың оңтүстік штаттарында кездеседі. Бұл барабандар Эве, Фон, Акан және йоруба халықтарымен бірге Жаңа әлемге көшіп келген. Атабак Капоэйра, Макулеле және Кандомбле мен Умбанда афро-бразилиялық діндерінде қолданылады. Кандомбле мен Умбандада ол қасиетті саналады. Кандомбледегі басты аспап – арқан және тірек кернеуімен қапталған барабан (Атабак). Макулеледе және Кандомбле мен Умбанданың ритуалдарында үш атабакқа дейін қолданылады (әдетте әр түрдің біреуі), бірақ Капоэйрада дәстүрлі түрде тек біреуі ғана қолданылады.

Номенклатура

Атабак бірнеше ерекше бөліктен тұрады. Олардың кейбіреулері – коуро де бои (сиыр терісі), корда (арқан) және аро (шеңбер), олар бірге корда де аро (шеңбер арқаны) құрайды. Акунхалар – бұл клиндер, ал супорте – атабак тірегі.