«Қан театры» (1973) – Винсент Прайс пен Диана Риггтің ойнаған британдық қорқыныш комедиясы. Актер өзіне сын айтқандардан қарымта алады, Шекспир пьесаларынан өлтіру жолдарын таңдайды.
Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
1973 жылғы британдық фильм, Дуглас Хикокс режиссерлік жұмысы
1973 British film by Douglas Hickox
"Қан театры" (АҚШ атауы: "Theater of Blood") – Дуглас Хикокс режиссерлік еткен, Винсент Прайс пен Диана Риггтің басты рөлдерде ойнаған 1973 жылғы британдық қорқыныш комедиясы.
Theatre of Blood (U. S. title: Theater of Blood) is a 1973 British horror comedy film directed by Douglas Hickox and starring Vincent Price and Diana Rigg.
Сюжет
Театр сыншыларының гильдиясы мүшелері марапаттау рәсімінде оны қорлағаннан кейін, Шекспир актері Эдвард Кендал Шеридан Лайонхарт өзіне қол жұмсап, Темзаға үлкен биіктіктен секіріп түседі. Ол аман қалады және сарандар тобы құтқарады. Екі жыл өткен соң, наурыздың ідесінде Лайонхарт өзінің шеберлігін бағаламаған сыншылардан кек алуға кіріседі, оларды Уильям Шекспирдің соңғы рет орындаған пьесаларындағы кісі өлтіру сахналарына ұқсас тәсілмен бірінен соң бірін өлтіреді. Әрбір өлтіруден бұрын Лайонхарт сыншының оның рөлін сынаған сөзін айтады. Бірінші сыншы Джордж Максвеллді зорлық-зомбылықпен кісі өлтіруге бейімделген сарандар тобы пышақтап өлтіреді, бұл «Юлий Цезарь» пьесасындағы Юлий Цезарьдің өлтірілуіне ұқсайды. Екіншісі, Гектор Снайп, найзаға шаншылып, денесі Максвеллдің жерлеу рәсімінде аттың құйрығына байланып сүйретіледі, бұл «Тройл мен Крессида» пьесасындағы Гектордың өлтірілуін еске түсіреді. Үшіншісі, Хорас Спраут, ұйықтап жатқанда, «Цимбелин» пьесасындағы Клотен сияқты, басы кесіледі. Төртінші сыншы Тревор Дикманның жүрегін Шейлок «Венеция саудагері» пьесасында кесіп алады, пьеса қайта жазылып, Антонио борышын бір фунт етпен төлеуге мәжбүр болады. Бесіншісі, Оливер Лардинг, «Ричард III» пьесасындағы Джордж Плантагенет, Кларенс герцогы сияқты, шарап бөшкесіне батып қайтыс болады. Келесі пьеса – «Ромео мен Джульетта» үшін Лайонхарт сыншы Перегрин Девлинді фехтование залына шақырып, пьесадағы қылышпен шайқасқан сахнаны қайталайды. Ол Девлинді ауыр түрде жарақаттайды, бірақ оны сол сәтте өлтірмейді. Алтыншы сыншы, Соломон Псалтери, өте қызғанышпен мазаланған адам, әйелі Мейзиді Отеллода бейнеленгендей, адал емес деп ойлап өлтіреді. Псалтери аман қалса да, оның ісі түрмеге қамалуына әкеледі және ол түрмеде қайтыс болуы мүмкін. Жетінші қайтыс болған сыншы, Мисс Клои Мун, Генрих VI, 1-бөлімдегі Жанна д'Арктың өртелуін еске түсіретіндей, электр тогымен соқтығысады. Сегізінші сыншы, әсем тамақтанған Мередит Мерриду, екі ойыншық пудлының етінен жасалған пирогтарды жеуге мәжбүр болып, «Тит Андроник» пьесасындағы Тамора патшайымының өлімін қайталап, өледі. Лайонхартқа оның қызы Эдвина көмектесіп жатқаны белгілі болады. Ол Девлинді ұрлап, театрға алып келеді, онда Лайонхарт оған сыйлықты беруді немесе «Лир патшасында» Глостерге жасалғандай, қызыл ыстық қанжарлармен соқыр қылуды бұйырады. Ол бас тартады, бірақ оны соқыр етуге арналған құрылғы істемей қалады. Лайонхарт театрға өрт қояды. Дүрбелеңде сарандардың бірі Эдвинаны марапаттау мүсінімен басына соғып өлтіреді, осылайша оны Лирдің кіші қызы Корделия рөлінде бейнелейді. Лайонхарт шегінеді, оның денесін шатырға көтеріп, шатыр құлап, оны өртеп, өлімге жібермес бұрын Лирдің соңғы монологын айтады. Девлин, тіпті өлім алдында да сыншы болып, Лайонхарттың өнерін оң, бірақ аралас пікірмен бағалайды.
After being humiliated by members of the Theatre Critics Guild at an awards ceremony, Shakespearean actor Edward Kendal Sheridan Lionheart is seen committing suicide by diving into the Thames from a great height. He survives and is rescued by a group of vagrants. Two years later, beginning on the Ides of March, Lionheart sets out to exact vengeance against the critics who failed to acclaim his genius, killing them one by one in ways very similar to murder scenes in the season of William Shakespeare's plays that he last performed. Before each murder, Lionheart recites the critic's damning review of his performance in the role. The first critic, George Maxwell, is repeatedly stabbed by a mob of murderous homeless people, suggested by the murder of Julius Caesar in Julius Caesar. The second, Hector Snipe, is impaled with a spear, and his body is dragged away to appear at Maxwell's funeral tied to a horse's tail, replicating the murder of Hector in Troilus and Cressida. The third, Horace Sprout, is decapitated while sleeping, as is Cloten in Cymbeline. The fourth critic, Trevor Dickman, has his heart cut out by Shylock in The Merchant of Venice, the play being rewritten so that Antonio is forced to repay his debt with a pound of flesh. The fifth, Oliver Larding, is drowned in a barrel of wine, as is George Plantagenet, Duke of Clarence in Richard III. For the next play, Romeo and Juliet, Lionheart lures the critic Peregrine Devlin to a fencing gymnasium, where he re enacts the sword fight from the play. He badly wounds Devlin but chooses not to kill him at this juncture. The sixth critic to die, Solomon Psaltery, an obsessively jealous man, murders his wife Maisie, believing her to be unfaithful, as portrayed in Othello. Although Psaltery survives, his actions lead to his imprisonment, and he will likely die in prison. The seventh critic to die, Miss Chloe Moon, is electrocuted to replicate the burning of Joan of Arc in Henry VI, Part 1. The eighth critic to die, flamboyant gourmand Meredith Merridew, is force fed pies made from the flesh of his two toy poodles until he chokes to death, replicating the demise of Queen Tamora in Titus Andronicus. It is revealed that Lionheart is being aided by his adoring daughter Edwina. She kidnaps Devlin and brings him to the theatre, where Lionheart tells him to give him the award or be blinded with red hot daggers, as happens to Gloucester in King Lear. He refuses, but the contraption meant to blind him gets stuck. Lionheart sets fire to the theatre. In the confusion, one of the vagrants kills Edwina by striking her on the head with the award statuette, unwittingly casting her in the role of Cordelia, Lear's youngest daughter. Lionheart retreats, carrying her body to the roof and delivering Lear's final monologue before the roof caves in, setting him ablaze and sending him to his death. Devlin, a critic even in the face of death, then gives Lionheart's performance a positive if mixed review.
Өндіріс
Фильмнің бастапқы атауы «Қиындыққа байланысты көп дау» болған. Роберт Фьюст, «Жаман доктор Фибс» (1971) және оның жалғасы «Доктор Фибс қайта тіріледі» (1972) фильмдерінің режиссері, бастапқыда осы фильмді режиссерлік етуге шақырылған, бірақ «Винсент Прайстің тақырыптық кісі өлтіру фильмдерін жасайтын адам» ретінде танылғысы келмегендіктен бас тартты. Режиссер Дуглас Хикокс: «Актерлер өте жақсы ойнады, сондықтан режиссер ретінде мен киім бөлмесінің есігін ашып, камераны іске қосуым жеткілікті болды» деді. «Қан театры» толығымен нақты орында түсірілді. Lionheart жасырынған «Burbage Theatre» – 1906 жылы салынған, бірақ фильмде пайдаланылғанға дейін он жылдан астам уақыт бос тұрған және құлаған Путни ипподромы болды. Ол 1975 жылы тұрғын үй салу үшін бұзылды. Lionheart қабірі – Кенсал Грин зиратындағы Сивьер отбасының ескерткіші. Онда отырған ер адам бейнеленген, бір қолымен тізе бүккен әйелдің басына қойылған, екінші қолымен ашылған жапырақтарында Луқа ішіндегі Евангелиенің бір бөлігі жазылған Киелі кітапты ұстап тұр. Фильм үшін ескерткіш өзгертілді, нақты беттерінің орнына Прайс пен Риггтің гипстен жасалған маскалары қойылды, Киелі кітаптың орнына Шекспирдің бір томы қойылды және Lionheart аты мен өмір сүрген жылдары жазылды. Перегрин Девлиннің Темза жағасындағы пәтері – Альберт бөгеніндегі Алембик үйінің (қазіргі Пенисула Хайтс) пентхаусы. Фильм түсірілген кезде бұл мүлік актер және кинопродюсер Стэнли Бейкерге тиесілі болған. Қазір бұл пәтерді жазушы және наразылыққа ұшыраған саясаткер Джеффри Арчер иеленеді. Алдын ала өндіріс басталғанда Корал Браун тек Жан Мьюрдің дизайнындағы киімдерді киетінін талап етті. Фильмнің костюм дизайнері Майкл Болдуин Браунға бюджет актерлердің дизайнерлік киімдеріне жетпейтінін хабарлады. Болдуин Браунмен кездескеннен кейін Дуглас Хикокстан Браунның талаптарын қанағаттандыру үшін бюджетті ұлғайту туралы қоңырау алғанда таң қалды және ашуланды. Болдуин түсірілім аяқталғаннан кейін Браунның барлық көйлектерді өзімен алып кеткенін білгенде одан да ашуланды. Кіріспеде көрсетілген және сыншылар сыйлығының мүсініне үлгі ретінде пайдаланылған «Розалар арасындағы жас жігіт» миниатюрасы – Елизавета заманының суретшісі Николас Хиллиардтың туындысы. Бұл фильмнің Винсент Прайс үшін ең сүйіктісі болған, өйткені ол әрқашан Шекспирде ойнауға ниеттенген. Фильмдегі әрбір өлімге дейін немесе кейін Lionheart Шекспирдің үзінділерін оқиды, Прайске Гамлеттің үшінші монологы («Болу немесе болмау, сонда мәселе осында») сияқты сөздерді айтуға мүмкіндік береді; Юлий Цезарь трагедиясынан Марк Антонийдің Цезарьге айтқан сөзі («Достар, римдіктер, отандастар, маған құлақ салыңыз»); Ричард III трагедиясының басынан басталатын «Енді біздің наразылығымыздың қысы келді»; және адал қызының өлімінен кейін король Лирдің айқай-шуы. Диана Риг «Қан театрын» өзінің ең жақсы фильмі деп санайды. Фильм кейде «Жаман доктор Фибске» құрмет көрсету немесе пародиясын көрсетеді. Бұрынғы фильмпен ұқсастықтарға өлі деп есептелген және кек қайтаруға тырысатын басты кейіпкер; тоғыз құрбан, олардың біреуі тікелей Скотланд-Ярдпен жұмыс істейді және аман қалады; әдебиетке негізделген кісі өлтірулер; және жас әйел серігі жатады.
The film was originally to be titled Much Ado About Murder. Robert Fuest, director of The Abominable Dr. Phibes (1971) and its sequel Dr. Phibes Rises Again (1972), was originally offered this film to direct, but turned it down on the grounds of not wishing to be typed as "the guy who makes Vincent Price theme killing movies." Director Douglas Hickox said: "The cast was so good that all I had to do as director was open the dressing room door and let the cameras roll." Theatre of Blood was filmed entirely on location. Lionheart's hideout, the "Burbage Theatre", was the Putney Hippodrome, which was built in 1906, but had been vacant and dilapidated for more than ten years before it was used in the film. It was demolished in 1975 to make way for housing. Lionheart's tomb is a Sievier family monument in Kensal Green Cemetery, showing a seated man, one hand placed on the head of a woman kneeling in adoration, while the other holds the Bible, its pages opened to a passage from the Gospel of Luke. The monument was altered for the film by substituting plaster masks of Price and Rigg for the real faces, replacing the Bible with a volume of Shakespeare, and adding Lionheart's name and dates. Peregrine Devlin's Thames side apartment is the penthouse flat at Alembic House (now known as Peninsula Heights) on the Albert Embankment. At the time of filming, the property belonged to the actor and film producer Stanley Baker. It is now the London home of novelist and disgraced politician Jeffrey Archer. When pre production commenced, Coral Browne insisted that she would wear only clothing designed by Jean Muir. The film's costume designer, Michael Baldwin, informed Browne that the budget could not possibly stretch to designer clothing for any of the cast. Baldwin was surprised and angered to get a call from Douglas Hickox after he had had a meeting with Browne, telling him that she could have the dresses she requested, increasing the budget solely to accommodate her demands. Baldwin was further infuriated to discover that Browne kept all the dresses after filming wrapped. "Young Man Among Roses", the miniature featured in the introduction and used as the model for the Critics' Award Statuette, is by the Elizabethan portraitist Nicolas Hilliard. This film was reportedly a favourite of Vincent Price's, as he had always wanted the chance to act in Shakespeare. Before or after each death in the film, Lionheart recites passages of Shakespeare, giving Price an outlet to deliver such speeches as Hamlet's third soliloquy ("To be, or not to be, that is the question "); Mark Antony's eulogy for Caesar from Julius Caesar ("Friends, Romans, countrymen, lend me your ears "); "Now is the winter of our discontent " from the beginning of Richard III; and the raving of King Lear after the death of his faithful daughter. Diana Rigg regarded Theatre of Blood as her best film. The film is sometimes considered to be a spoof or homage of The Abominable Dr. Phibes. Similarities with the earlier film include a protagonist who is presumed dead and is seeking revenge; nine intended victims, one of whom works directly with Scotland Yard and survives; themed murders rooted in literature; and a young female sidekick.
Сыни қабылдау
"Қан театры" Rotten Tomatoes сайтында 40 сын-пікір бойынша 88% "жаңа" мақұлдау рейтингісін сақтайды. Сыншылардың пікірінше, "Тамаша комедиялық және керемет әзіл-қалжыңға толы "Қан театры" Винсент Прайстың мелодрамалық актерлік шеберлігін тамаша көрсетеді". "Айлық кино бюллетені" былай деп жазды: "Оның схемалық кек алуы Жарақатсыз доктор Фибстің кек алуымен салыстырылғанымен, Эдвард Лайонхарт әлдеқайда жоғары деңгейдегі зұлымдыққа ие. Дуглас Хикокс режиссерлігі өте шебер: ол тұрақтарды тиімді пайдаланады, ал үнемі қозғалатын камера схеманың ашық театралдығын тым байқаусыз етуге көмектеседі. Ол сондай-ақ, кісі өлтірулерді фарс емес, үлкен гиньол деңгейінде ұстап, орынды мөлшердегі шиеленісті сақтайды; бірақ қызығушылығымызды сақтап қалу үшін фильмнің соңғы үштен бір бөлігіне жаңа сюрприздерді қалдыру қажет еді, бірақ сценарий мен режиссура бұл бөлікте сәл әлсіреп қалады. Мередит Мерридрюді (Роберт Морли) оның үй жануарлары – пудльдерін жеуге мәжбүрлеу арқылы өлтіру жай ғана жағымсыз болып көрінеді, бірақ Лайонхарт бұл кезде соншалықты жаны ашырлықтай кейіпкерге айналғандықтан, дәстүрлі аяқталу шаршатып, ашуды тудырады. Шындығында, Прайстың керемет актерлік шеберлігі басқа актерлерді көлеңкеге қалдырғандықтан, соңғы сыншының бастапқы шешімін өзгертуден бас тартуы батылдық емес, қараңғылықтың көрінісі болып шығады". "Лос-Анджелес Таймс" газеті бұл фильмін "Винсент Прайстың түсірген ең жақсы қорқынышты фильм болуы мүмкін" деп атады. "Әрине, бұл оның осы жанрдағы ең жақсы рөлі. Гран-Гиньольдің тапқыр және сәнді жеңісі Прайске әзіл мен қайғы арасында кереметтей білуге мүмкіндік береді".
Theatre of Blood maintains an 88% "fresh" approval rating on Rotten Tomatoes from 40 reviews with the Critics consensus "Deliciously campy and wonderfully funny, Theater of Blood features Vincent Price at his melodramatic best." The Monthly Film Bulletin wrote: "Although his schematic vengeance invites comparison with that of the Abominable Dr. Phibes, Edward Lionheart happily turns out to be a villain of infinitely higher calibre. Douglas Hickox's direction is fairly adroit: he makes effective use of locations, and a constantly moving camera prevents the brazen theatricality of the whole scheme becoming too overt. He also sustains a reasonable amount of tension by keeping the murders on the level of grand guignol rather than farce; but in order to sustain our interest, it would have been necessary to reserve some surprises for the last third of the film, and here both script and direction begin to flag. The killing of Meredith Merridrew (Robert Morley) by forcing him to eat his pet poodles remains merely unpleasant, though Lionheart has by this time become such a generally sympathetic character that the conventional denouement is both tedious and irritating. Indeed, Price's superb antics have so effectively upstaged the other performers that the last remaining critic's refusal to alter his original judgment emerges as an act of crass stupidity rather than courage." The Los Angeles Times called it "quite possibly the best horror film Vincent Price has ever made. Certainly it affords him the best role he has ever had in the genre. A triumph of witty, stylish Grand Guignol, it allows Price to range richly between humour and pathos."
Кезеңнен кезеңге бейімдеу
Фильмді британдық Improbable компаниясы сахнаға бейімдеді, онда Джим Бродбент Эдвард Лайонхарт рөлін, ал Рейчел Стирлинг (Диана Риггтің қызы) Лайонхарттың қызының рөлін ойнады. Пьеса фильмнен сыншылардың британдық газеттерден – The Guardian және The Times сияқты – шақырылуымен және жалғыз декорацияның тастап кетілген театр болуымен ерекшеленеді. Пьеса қайтадан 1970-ші жылдарда өтеді, жаңартылмаған. Полицияны қоса, көптеген екінші дәрежелі кейіпкерлер алынып тасталды, сондай-ақ өлім-жұлым саны да азайтылды. Отелло мен Цимбелинге негіделген өлтірулер театрдан тыс жерде орын алуы керек еді және сыншылардың әйелдері сияқты екінші дәрежелі кейіпкерлерге тәуелді болуы керек еді, сондықтан олар пьесадан алынып тасталды. Лайонхарттың қызының аты "Эдвина" есімнен "Миранда" деп өзгертілді, бұл Шекспирдің ықпалын күшейту үшін жасалды. Бейімделу 2005 жылдың мамыр және қыркүйек айлары аралығында Лондонның Ұлттық театрында қойылды және аралас пікірлер алды.
The film was adapted for the stage by the British company Improbable, with Jim Broadbent playing Edward Lionheart and Rachael Stirling (Diana Rigg's daughter), playing Lionheart's daughter. The play differs from the film in that the critics are from British newspapers, including The Guardian and The Times, and the only set is an abandoned theatre. The play is again set in the 1970s, rather than being updated. Most of the secondary characters were excised, including police, and the number of deaths reduced. The killings based on Othello and Cymbeline are omitted as they would have to take place outside the theatre and rely on secondary characters, such as the critics' wives. The name of Lionheart's daughter is changed from "Edwina" to "Miranda" to enhance the Shakespearean influence. The adaptation ran in London at the National Theatre between May and September 2005 and received mixed reviews.
Винсент Прайс пен Корал Браун
Диана Риг фильм түсірілімі кезінде Винсент Прайсты болашақ әйелі Корал Браунмен таныстырды. Браун 1990 жылы «Caviar to the General» теледокументалды фильмінде «Винсент Прайстің осындай қорқынышты фильмдерінің бірінде» ойнағысы келмегенін айтты, бірақ оны достары Роберт Морли мен Майкл Хордерн Хлоя Мун рөліне көндірді, соның арқасында фильмде өте күшті актерлік құрам жиналды деп мойындады. Риг Прайстің үйленгенін білмеген.
Diana Rigg introduced Vincent Price to his future wife Coral Browne during the making of the film. Browne recalled in a television documentary Caviar to the General in 1990 that she had not wanted to make "one of those scary Vincent Price movies", but she was persuaded to take the part of Chloe Moon by her friends Robert Morley and Michael Hordern, acknowledging that the film thus had a very strong cast. Rigg was unaware that Price was married.