Дюн: Машиналар Крестілігі

Кіріспе

2003 жылы жазылған «Дюна: Машиналық крестовый поход» – Фрэнк Герберт жасаған «Дюна» әлемінде орын алатын Брайан Герберт пен Кевин Дж. Андерсонның 2003 жылғы ғылыми-фантастикалық романы. Бұл, Франк Герберттің 1965 жылы жарық көрген «Дюна» романынан 10 000 жыл бұрынғы оқиғаларды қамтитын «Дюнаның аңыздары» трилогиясының екінші кітабы. Серия, ғаламдағы соңғы еркін адамдардың ойлайтын машиналарға қарсы күресін – Бутлериандық жихадты суреттейді, бұл күрес саналы компьютерлік интеллект Омниус басқарған зорлық пен үстемдікке қарсы бағытталған. «Дюна: Машиналық крестовый поход» «Нью-Йорк Таймс» бестселлер тізімінде 7-орында дебют жасады.

Сюжеттің қысқаша мазмұны

Dune: The Machine Crusade жылжып, Butlerian Jihad-тың орталығына қадам басады, бұл оқиға трилогияның бірінші кітабында, Dune: The Butlerian Jihad-та сипатталған. Бұл қозғалысты бұрынғы құл және машинаға сенім білдірген, Ұлы Патриарх Ибилис Гиньо жетекшілік етеді. Алайда, Ибилис джихадтан гөрі саясат пен жеке өзінің тарихына көбірек қызығушылық танытады. Вориан Атреид, әкесі, Титан Агамемнон сыйлаған ұзақ өмірге қарамастан, Каладан планетасына сапар шегіп, болашақ кәнизасы Лероника Тергиетпен кездескеннен кейін тынығуды қалайтынын сезіне бастайды. Ксавье Харконнен Икс планетасын ойлау машиналарын басып алуға тырысады және ақырында өзінің атын кірлететін ең үлкен құрбандыққа баруға мәжбүр болады. Эразм роботы адамдармен тәжірибелерін жалғастырады және Корринде Омниуспен қызықты мәміле жасасады, онда ол адамды машина сияқты тәртіпті және өркениетті етуге қабілетті екенін мәлімдейді. Бұл бала – Гилбертус Альбанс, алғашқы нағыз Ментат. Омниус Вориан жасаған компьютерлік вирустан қатты зардап шегеді, ал оның ескі серігі Сеурат оны білмей тұрып таратады. Гиназда қартайған Зон Норет, тұтқынға алынып, қайта бағдарламаланған Хирокс атты жауынгерлік машинаның жаттығу кезінде қаза табады. Норет өзінің білімін басқа Ginaz жалдамалыларына жеткізе алмаса да, Чирокс оларды ойлау машиналарын жеңу үшін ең күшті жалдамалылар, Қилық шеберлеріне айналдыру үшін қалады. Поритрин планетасында Норма Ценва табысты өнертапқышқа айналады, оның қалқандар мен кеңістікті бүктеу технологиясы туралы зерттеулері мен өнертабыстары Лиганың машиналарға қарсы соғысында маңызды рөл атқарады. Алайда, оның ізденістерінің барлығын оның демеушісі Тио Холцман өз есебіне жазады. Темірқасық, Зенсунни құлы Исмаил құлдардың жағдайын жақсарту және Поритинді сәтті қорғаудағы олардың үлесін мойындау үшін герцог Нико Бладдтан өтініш білдіреді. Жаза ретінде ол әйелі мен қыздарынан айырылып, Cenva зертханасына жіберіледі. Исмаилдің берік діни бейбітшілігі Алидтің соғысқұмарлығымен қақтығысады, осылайша олардың достығы бұзылады. Норма құлдар көтерілісін болдырмау үшін әлемді уақытында тастап кетеді, осы кезде Алид, салдарынан хабарсыз, Холцманның жеке қалқанына ласгунмен атып жібереді. Нәтижесінде болған жарылыс Тио Холцманның зертханаларын жояды, ал құлдар көтерілісі ақырында қатыгездікпен басылады. Исмаил өзінің үлкен қызы Шамал мен оның күйеуі Рафаэльді қоса алғанда, жүз құлмен бірге ғарыштан қашып құтылуға тырысады, Тлулакса Тук Кедейрді Норманың кеңістік кемесінің прототипімен Арракистің шөлді әлеміне ұшыруға мәжбүр етеді. Осы арада, Норма, Росактың Басты Сиқыршысы Зуфа Ценваның қызы болғандықтан, Титан Ксеркс тарапынан жасалған тұтқындық пен азаптаудың нәтижесінде өзінің жасырын күштерін ашады және адамзаттың алғы шебіне айналады. Ол болашақта кеңістікте бірден адамдар мен жүктерді тасымалдайтын алып кемелерді көреді, Холцман эффектін пайдаланып кеңістікті бүктеуге қол жеткізеді. Норманың кемелері кейіннен "Хейглинерлер" деп аталатын кемелердің алғашқы үлгілері болды, ал оның отбасы осындай сапарларға монополия құрып, "Ғарыштық Гильдияны" құрады. Арракисте Исмаил мен оның ізбасарлары шөл әлемінде өмір сүру үшін күреседі. Олар Кидаир Селимнің ізбасарларына, сондай-ақ Зенсуннилерге олардың бар екендігін ескерткеннен кейін құтқарылады. Селимнің ізбасарлары бұрынғы Портрин құлдарын қабылдап алады және екі қауым бірігіп, Арракистің еркін адамдарына айналады. Соңында, қалған Титандар Бела Тегеузе планетасындағы машина шебері Омниустан тәуелсіздік алуға мүмкіндік алады.

Dune: The Machine Crusade moves forward into the center of the Butlerian Jihad, described in the first book of the trilogy, Dune: The Butlerian Jihad. Leading the movement is the ex slave and ex machine trustee Grand Patriarch Iblis Ginjo. However, Iblis appears more interested in politics and his own personal legacy than in the Jihad. Vorian Atreides, despite the long life given to him by his father, the Titan Agamemnon, begins to show the vestiges of wanting to settle down after visiting the planet Caladan, and meeting Leronica Tergiet, who is to become his long term concubine. Xavier Harkonnen manages to free Ix from the thinking machines and must eventually make the ultimate sacrifice that will tarnish his name. The robot Erasmus continues with his enlightening human experimentation, and makes a curious bet with the Omnius entity on Corrin, where he claims he can raise a human being to be orderly and civilized like a machine. This child is Gilbertus Albans, the first true Mentat. Omnius himself suffers badly from a computer virus created by Vorian and spread unwittingly by his old companion Seurat. On Ginaz, the aging Zon Noret is killed in a training accident by a mek called Chirox, a captured and reprogrammed fighting machine. Though Noret did not live to pass on his skills to the other Ginaz mercenaries, Chirox remained to train them into the greatest of all mercenaries, the Swordmasters, who will be the ultimate fighting force against the thinking machines. On the planet of Poritrin, Norma Cenva becomes a successful inventor whose research and inventions on shields and spacefolding technology aids the League's war efforts against the machines. However, her benefactor Tio Holtzman takes credit for her research. Meanwhile, the Zensunni slave Ishmael petitions Duke Niko Bludd for better conditions for the slaves and recognition for their role in constructing a decoy fleet during the successful defense of Poritin. As punishment, he is separated from his wife and daughters and reassigned to Cenva's laboratories. Ishmael's devout religious pacifism clashes with Aliid's militancy, destroying their friendship. Norma leaves the world just in time to avoid a slave uprising during which Aliid, unaware of the consequences, fires a lasgun into a Holtzman personal shield. The resulting explosion wipes out Tio Holtzman's labs; the slave revolt is eventually brutally crushed. Ishmael manages to escape offworld with a hundred slaves including his older daughter Chamal and her husband Rafael by forcing the Tlulaxa Tuk Keedair to fly Norma's prototype spacefolding ship to the lonely desert world of Arrakis. Meanwhile, Norma, due to her heritage as daughter of the main Sorceress of Rossak Zufa Cenva, finally taps into her latent powers under great pressure (precipitated by her capture and subsequent torture by the Titan Xerxes) to become the spearhead of humanity. She envisions a future in which massive ships transport goods and humans instantaneously across the universe, using the Holtzman effect to fold space. Norma's ships are the first of what will later be known as heighliners, and her family uses their monopoly on such travel to found the Spacing Guild. On Arrakis, Ishmael and his followers struggle to survive on the desert world. They are saved after Keedair alerts the followers of Selim, who are also Zensunni, to their presence. Selim's followers welcome the former Poritrin slaves into their number and the two communities merge to become the Free Men of Arrakis. Finally, the remaining Titans take their chance becoming independent from their machine master Omnius on the planet of Bela Tegeuse.

Қабылдау

Dune: The Machine Crusade Нью-Йорк Таймс ең сатылатын кітаптар тізімінде 7-орында дебют жасады.