Кіріспе

251 екі цилиндрлі 2-10-0 локомотивтер класы. Британдық темір жолының стандартты 9F класы – Роберт Риддлс британдық темір жолы үшін жобалаған бу локомотивтерінің класы. 9F класы 1950 жылдары Британ темір жолы үшін жобаланған стандартталған локомотивтер класының соңғысы болды және ұзақ қашықтықтағы жылдам, ауыр жүк пойыздарында пайдалануға арналған. Бұл Британ темір жолы үшін салынған ең қуатты бу локомотивтерінің бірі еді және өз міндеттерін сәтті орындады. 9F класының үлкен өлшемдері мен пішініне байланысты оған «Ғарыш кемесі» деген лақап ат берілді. 1950 жылдары әртүрлі уақытта 9F локомотивтері жолаушылар пойыздарында үлкен жетістікке қол жеткізді, бұл дизайнның әмбебаптығын көрсетті, кейде ол британдық бу технологиясының жетістігінің соңғы үлгісі деп есептелді. Құн мен техникалық қызмет көрсетуді төмендету мақсатында бірнеше тәжірибелік нұсқалар жасалды, бірақ олардың табысы әртүрлі болды. Олар сағатына 90 миль (145 км/сағ) жылдамдыққа жете алатын. Барлығы 251 локомотив салынды, олардың өндірісі Swindon (53) және Crewe зауыттары (198) арасында бөлісті. 92220 Evening Star локомотиві – Британ темір жолының 1960 жылы салған соңғы бу локомотиві. Кластың тоқтатылуы 1964 жылы басталды, ал соңғы локомотивтер 1968 жылы қызметтен алынды, ол Британ темір жолында бумен жүрудің соңғы жылы болды. Қазіргі таңда, Evening Star-ды қоса алғанда, тоғыз локомотив әртүрлі жағдайда сақтаулы. Олар, әдетте, өте табысты локомотивтер деп есептелді. О.С. Нок былай деді: «9F – британдық стандартты бу локомотивтерінің арасындағы ең ерекше және түпнұсқа локомотиві болды және ең табыстысы деп санауға болады. Олар таңғажайып жылдамдықпен және ауыр жүк тасымалдаудағы қабілеттерімен ерекшеленді».

Өмірбаян

Британдық көлік комиссиясы қолданыстағы бу локомотивтер паркін дизельді және электрлі жетегімен алмастыруды ұсынған еді. Алайда, теміржолды толығымен электрлендіруді қалаған Британдық теміржолдар кеңесі, БКК-ға назар бермей, электрлендіру алдындағы уақытша шара ретінде «стандартты» бу локомотивтерінің жаңа паркін тапсырыс берді. 1948 жылы ұлттандырылғаннан кейін, локомотивтердің болуы жағынан жүк тасымалы жақсы қамтамасыз етілді, соғысқа көмектесу үшін бірнеше ауыр жүк локомотивтері салынды, олар Британдық теміржолдардың мұрасының бір бөлігі болды. Бұл 666 LMS 8F классы және көптеген Роберт Риддлс жобалаған WD Austerity 2 8 0 және WD Austerity 2 10 0 локомотивтерінен тұрды. Шығыс аймақтың жетегі күшінің офицері Л. П. Паркер, алыс жерлерге сегіз сағаттық жұмыс уақытында ауыр жүктерді жылдам жылдамдықпен тасымалдай алатын, жаңа қуатты жүк локомотивінің дизайнын жасауды ұсынды. Риддлс бұл міндетті қабылдады, бастапқыда бір локомотивті жобалады, бірақ бес біріктірілген осьтің қамтамасыз ететін жақсырақ тарту қабілеті мен төмен осьтік жүктеме үшін 2 10 0 дөңгелек конфигурациясын таңдады. Нәтижесіндегі дизайн Ұлыбританияда жасалған ең табысты, бірақ қысқа ғұмырлы локомотивтер кластарының бірі болды. Бірақ Риддлс ақырында 2 10 0 типін таңдады, өйткені ол оның бұрынғы локомотивтерінде сәтті қолданылған. Желімдеу салмағын бес оське бөлу ең жоғары осьтік жүктемені 15 тонна 10 центнерге дейін төмендетті.

Құрылыс тарихы

1954 жылғы қаңтарда пайдалануға берілген бұл класс 251 локомотивтен тұрды, оның 53-і Суиндон зауытында, ал 198-і Крю зауытында құрастырылды. Локомотивтер 92000–92250 нөмірлерімен белгіленді. Олар төмен сұрыпты қалдық жылуды пайдаланатын жанар-жағар газды су жылытқышымен жабдықталған. 9F нұсқасында бұл негізгі қазандықтың астында бойлық орналасқан бір цилиндрлі су барабаны түрінде болды. Түтін қорабының үстіндегі стандартты түтік тек от жаққанда ғана қолданылды. Құрметті жұмыс кезінде газдар жылытқыш барабаны ішіндегі от түтіктер арқылы өтіп, қазандықтың астында орналасқан екінші түтін қорабына жеткізілді, одан оттық жәшіктің алдындағы оң жақта түтік шықты. Амалдар нәтижесінде, эксперимент күтілген нәтижені бермеді, тиімділік шығындарды және күрделілікті ақтауға жеткілікті деңгейде арттырылмады. Сонымен қатар, жел соққанда локомотив кабинасында жағдай ыңғайсыз болды, тіпті кейіннен түтік алдына шағын желқайтар орнатылса да. Бұл мәселелер жылытқыш барабанын алып тастауға әкелді, бірақ локомотивтер өзінің ерекше сыртқы түрімен бастапқы түтін қорабын сақтап қалды.

Westinghouse сорғысының өзгеруі

9F локомотивтері (92060, 92066 және 92097–92099) NER-дегі Тайн докқа бөлiнiп, Консет темір компаниясына қатысты, көлбеу Консет желісінде жұмыс істейтін 56 тонналық кендi ашық вагондарының пневматикалық есіктерін қозғау үшін Westinghouse сорғыларымен жабдықталды. Бұл қосымша сорғылар тоғыз ашық вагоннан тұратын кен пойызын Консетте бір минуттан кем уақытта автоматты түрде түсіруге мүмккіндік берді.

Апаттар мен оқиғалар

1958 жылғы 19 қарашада 92187 нөміріндегі локомотив жүк пойызын тасып бара жатқанда сигналдарды өткізіп алып, Герфордширде екінші пойызбен соқтығысты. Үшінші жүк пойызы да сол апат орнына шағылысты. 1964 жылғы 7 сәуірде 92161 нөміріндегі локомотив Камберлендтегі Хоу және Ко компаниясының сигналдық пост қасындағы вагондағы кемшіліктер, артық жылдамдық және жолдың шағын ақаулары салдарынан жолдан шығып кеткен жүк пойызын тасып бара жатқан.

Ливрея және нөмірлеу

Бұл локомотивтер "Британ темір жолының жүк тасымалы" қара түсімен сырталған, әшекейлеусіз. "Британ темір жолының" эмблемасы тендердің бүйір жағында орналасқан. "Британ темір жолының" 9F қуат сыныптамасына сәйкес, локомотивтер 92000-нан 92250-ге дейінгі 92xxx сериясымен нөмірленген.

ОО шкаласы

Бұрынғы Kitmaster компаниясы масштаб үшін полистиролдан инъекциялық құю арқылы жасалған, қуаты жоқ модель жиынтығын шығарды. 1962 жылдың соңында Kitmaster бренді аналық компаниясы (Rosebud Dolls) Airfix компаниясына сатылды, ол қалыптау құралдарын өз зауытына көшірді; 9F класы қайта енгізілген бұрынғы Kitmaster үлгілерінің ішінде болды. Уақыт өте келе, қалыптау құралдары Dapol компаниясына берілді, ол да бұл жиынтықты өндірді. 1960 жылдары Wilro Models (Лондон, Хакни) компаниясы модельді моторизациялау үшін Simplas сериясындағы ақ металлдан жасалған шасси жиынтығын ұсынды. 1971 жылдың соңында Tri ang Hornby осы локомотивтің 00 масштабындағы дайын модельін (Ready to Run) ұсынды; ол Hornby Railways деп қайта аталғаннан кейін де өндіріле берді. Қазіргі уақытта Hornby және Bachmann компаниялары осы кластың модельдерін OO масштабында шығарады, ал арзан, аз бөлшектелген Hornby нұсқасы "Railroad" бюджеттік сериясының бөлігі болып табылады. Hornby сонымен қатар 2011 жылдың желтоқсанында "Томас және достары" мультфильмінің Мердок кейіпкерінің моделін шығарды. 2015 жылдың тамызында Hornby RailRoad сериясына Franco Crosti қазандықты нұсқасы қосылды. Bachmann моделі кластың көптеген түрлерін қамтиды. 2021 жылғы ассортиментінде жаңа 9F моделін жариялаған Hornby, 251 локомотивтің класындағы барлық дерлік ерекшеліктерді, соның ішінде механикалық отынмен жабдықталған локомотивтерді және ауыр Консет темір кені пойыздарын тасымалдауға арналған Вестингхаус тежегіш жүйесімен жабдықталған локомотивтерді қайта жасай алатынын мәлімдеді.

N шкаласы

1980 жылдары Minitrix осы кластың екі дайын N масштабты моделін өндірді. 2009 жылы TMC компаниясы Dapol компаниясына 92203 нөмірінің N масштабты дайын моделін жасауға тапсырыс берді.

Басқа

Модель инженері Керли Лоуренстің ("LBSC") соңғы дизайны тірі бумен жұмыс істейтін 3½ дюймдік BR 9F локомотивінің моделі болды. Ол 1967 жылғы 4 қарашада қайтыс болған кезде жоба аяқталмай қалды. Жобаны кейіннен Мартин Эванс аяқтады.

Көркем шығармаларда

Thomas & Friends компаниясының Мердок локомотиві BR Standard Class 9F класына жатады.