Кіріспе

Бөтелкелерді толтыруға арналған өндіріс желілері – бұл өнімді, әдетте сусынды, ірі көлемде бөтелкелерге құятын өндіріс желілері. Көптеген дайын тағамдар да, мысалы, соустар, сироптар, маринадтар, майлар және сірке сулары бөтелкеге салынады.

Арақ бөшкелеу процесі

Бөтелкеленген сыраны қаптау әдетте өнімді сақтайтын резервуардан алу және оны толтыру машинасына (толтырушы) бөтелкелерге құюды қамтиды, содан кейін олар тығындалады, жапсырмаланып, қораптарға немесе картонға салынады. Көптеген кіші сыра зауыттары өнімді ірі қондырғыларға келісімшарт бойынша бөтелкелеуге жібереді, бірақ кейбіреулері қолмен бөтелкелейді. Көбінесе барлық сыра бөтелкелері шыныдан жасалған. Сыраны бөтелкелеудің алғашқы қадамы – паллеттен түсіру, онда бос бөтелкелер өндірушіден жеткізілген бастапқы паллеттік қаптамадан алынып, жеке бөтелкелерді қолмен ұстауға мүмкіндік береді. Бөтелкелерді сүзгіленген сумен немесе ауамен шаюға болады және бөтелкедегі оттегінің деңгейін төмендету үшін оларға көмірқышқыл газы құйылуы мүмкін. Содан кейін бөтелке "толтырушыға" кіреді, ол бөтелкеге сыра құяды және оттегінің сыра сапасын тотығу арқылы нашарлатуын болдырмау үшін сыраның үстіне инерт газдың (әдетте көмірқышқыл газы немесе азоттың) аз мөлшерін құюы мүмкін. Соңында бөтелкелер "тығындағыш" арқылы өтеді, ол бөтелкеге қақпақ салып, герметтендіреді. Аз мөлшерде сыра тығын мен қорғағыш тормен бөтелкеленеді. Келесі кезекте бөтелке жапсырмалау машинасына ("жапсырмалаушы") енгізіледі, онда жапсырма жабыстырылады. Өнімді табу мүмкіндігін қамтамасыз ету үшін, әдетте бөтелкелеу күні мен уақыты көрсетілген, партия нөмірі де басылуы мүмкін. Содан кейін өнім қораптарға салынып, сатуға дайын күйде қоймаға орналастырылады. Бөтелкелеу көлеміне байланысты, түрлі бөтелкелеу машиналары қолжетімді. Сұйықтық деңгейін реттегіш машиналар бөтелкелерді әрбір бөтелкеде бірдей деңгейге дейін толтырады, ал көлемдік толтыру машиналары әрбір бөтелкеге дәл бірдей мөлшерде сұйықтық құяды. Ашық қысымды толтыру машиналары сусын өндірушілер арасында ең танымал, ал гравитациялық толтыру машиналары ең тиімді. Автоматтандыру тұрғысынан алғанда, тікелей толтыру машиналары ең көп қолданылады, бірақ роторлық машиналар әлдеқайда жылдам, бірақ қымбат.

Шарапты бөтелкеге құю процесі

Шарапты бөтелкеге құю процесі сыраны бөтелкеге құю процесіне ұқсас, бірақ шарап бөтелкелері көлемдері мен пішіндері жағынан ерекшеленеді. Дәстүр бойынша, шарап бөтелкелерін жабу үшін тығын қолданылады. Толтырылғаннан кейін бөтелке тығын салу машинасына (коркерге) жіберіледі, онда тығын қысылып, бөтелкенің мойнына салынады. Осы процесте коркер бөтелкеден ауаны сорып алып, теріс қысымды бас кеңістігін жасайды. Бұл бас кеңістігіндегі оттегіні жояды, себебі жасырын оттегі өнімнің сапасын тотығу арқылы нашарлата алады. Теріс қысымды бас кеңістігі шараптың жылулық кеңеюінен туындайтын қысымға да қарсы тұрады, тығынның бөтелкеден шығып кетуіне бөгет жасайды. Шампан мен көпіршікті шараптар қосымша мұздықпен тығыздалуы мүмкін, ол тасымалдау кезінде тығынның жарылып кетпеуін қамтамасыз етеді. Шарапты жабу үшін бұрандалы қақпақтар сияқты басқа да нұсқалар бар. Кейбір құю желілерінде толтыру биіктігін анықтайтын және артық немесе жеткіліксіз толтырылған бөтелкелерді, сондай-ақ металл детекторын іске қосатын құрылғы орнатылған. Толтырылып, тығын салынғаннан кейін бөтелкенің мойнына пластикалық немесе қалайыдан жасалған капсула салынады. Содан кейін бөтелке таңбалау машинасына жіберіліп, шарап таңбасы жабыстырылады. Өнімдер қораптарға салынып, сатуға дайын күйде қоймаға орналастырылады.