Кіріспе

Киотоның космологиясы (京都千年物語) – Softedge компаниясы жасаған және Yano Electric баспасынан шыққан оқиғалық ойын. Ол 1993 жылы Жапонияда, кейін Солтүстік Америкада Macintosh үшін 1994 жылы, ал 1995 жылы PC үшін жарық көрді. Ойыншы бірінші тұлғадан қарап, 10-11 ғасырлардағы Жапонияның ежелгі Киото қаласын зерттейді. Ойынның анық мақсаты жоқ, керісінше ол сызықтық емес және ашық зерттеуге баса назар аударады, ойыншыларға қаланы еркін аралап, көптеген жолдарды, ғимараттарды, жағдайларды, оқиғаларды және құпияларды ашу мүмкіндігін береді. Ойын тарихи, қорқынышты, діни және білім беру тақырыптарын қамтиды, сонымен қатар карма және реинкарнация механикаларын ұсынады. CD-ROM форматында шығарылған ойындағы диалогтар толыққанды жапон тілінде, ал Солтүстік Америкадағы локализацияланған нұсқасында ағылшын тіліндегі субтитрлермен ұсынылған.

Қабылдау

Солтүстік Америкада шыққаннан кейін ойын сыншылардың кең мақтанышына ие болды. Дегенмен, ол Солтүстік Америкада коммерциялық сәттілікке жете алмады, тек адал жанкүйерлерді ғана тартты, ішінара оның табуы қиын болған шектеулі өндірісінің және ішінара баяу ойын темпінің себебінен. Кейін 2010 жылы ол видео ойындар өнер бола ала ма деген мақаласында осы ойынды атады. Бұрын видео ойындар өнер емес деп мәлімдегеннен кейін, ол: «Шын тәжірибемде мен «Киотоның космологиясын» ойнадым, ол маған қатты ұнады, ал «Myst» ойынына шыдамдылық таба алмадым», – деді. «Киотоның космологиясы» – Эберттің сынға алып, ұнаған жалғыз видео ойыны. «Dragon» журналының 218-ші санында (1995 жылғы маусым) ойын дизайнера Дэвид «Зеб» Кук «Монитор көзі» бағанында осы ойынды қарастырды. Ол оны «бір жағынан ойын, бір жағынан тарих сабағы, бір жағынан бағдарламалық ойыншық» болатын «ерекше ойын тәжірибесі» деп сипаттады, және «бұрын-соңды ешқандай оқиғалы ойын іздеген» ойыншыларға ұсынды, «Киотоның космологиясы басқа ешбір ойыннан ерекшеленеді». Ол оны «күрделі, кемшіліктері бар, бірақ қызықты» деп сипаттады, баяу темпті, «шектеулі» өзара әрекеттесуді және CD-ROM жүктелу уақытын сынға алды, бірақ оны «тартымды» деп тапты, «оның орналасуының таңғажайыптығы мен тәсілі осы кемшіліктерден асып түседі» деп мәлімдеді, себебі «талай қызықты нәрселерді табуға болады, аруақ үйлерден бастап, шайтанмен дойбы ойнайтын шайтандарға дейін», ал реинкарнация механизмі ойынға «белгілі бір еркіндік» береді, сондықтан ойыншы оны «өзінің рөлдік ойыны» науқаны үшін ресурс ретінде пайдалана алады. Кук айтуынша, «Керегінде, «Киотоның космологиясы» ойын ретінде емес, бағдарламалық ойыншық ретінде қарастырылуы тиіс, оны қосып, ойнайтын нәрселердің бірі. Жеңіске жету туралы ойланбай, қызығушылыққа берілсеңіз, CD-ROM-ның күші шынымен де жарқырайды». 1995 жылғы қыркүйекте өткен AUUG конференциясында «Киотоның космологиясы» «көптеген аспектілері» үшін «өте қызықты және жаңашыл» деп сипатталды, мысалы, оның фрагменттелген повестволерін сызықтық емес жолмен ұсынуы және сілтемелері, буддалық тақырыптар, «шамамен 1000 жылғы Киотоның өнері мен әдебиетінен шабыттанғандығы, экран дизайнының қарапайым сәнділігі және бүкіл ойынға таратылған суреттердің әдемілігі».

Ретроспективті қабылдау

Ойынды сыншылар да жоғары бағалаған. 2008 жылы видео ойын журналисі Дженн Франк оны заманауи аман қалу қорқыныш ойындарымен ретроспективті түрде салыстырды. Ол "Киото космологиясында" "нақты сюжет немесе мақсаттың" жоқтығын, бірақ "перілер мен демонмен кездесулердің" "көбінесе кездейсоқ, күтпеген, қашып құтылу мүмкін емес" болатын қорқыныштың "әділетсіздігін" ерекшелік деп атап өтті. Ол оны "өте керемет" және "есте қалатын қорқынышты ойын" деп қорытындылады. 2011 жылы Hardcore Gaming 101 сайтынан Райан Максвейн ол "көптеген нәрселерге ұмтылатынын", соның ішінде "ойын, білім беру құралы және өнер туындысы" екенін айтты, соңында "ол осылардың барлығына және одан да көп нәрсеге жетеді" деген қорытындыға келді. Эберт 2010 жылы ойынды блогында атағаннан кейін, Крис Персон 2012 жылы Kotaku сайтында оны қарап шығып, "edu horror" және "ойнаған ең алаңдататын" ойындарының бірі деп сипаттады. Ол кедейлік, ауру, азап және қатыгездік сияқты тақырыптарды бейнелейді (мысалы, бір ақсүйек баланың басын кесетін көрініс және тозақтағы азаптау көріністері), сондай-ақ ойынды буддалық тақырыптарды жеткізу жолы үшін мақтайды. Мексикалық кинорежиссер Гильермо дель Торо "Киото космологиясын" өзінің сүйікті ойындарының бірі ретінде атады, сондай-ақ Gadget: Invention, Travel, & Adventure, Asteroids және Galaga ойындарын да атады.