Кіріспе

Zhangjiakou (/ˈdʒɑːŋ/dʒi/'/ˈkʊ/;), сондай-ақ Калган және басқа да бірнеше атаулармен белгілі, Солтүстік Қытайдың солтүстік-батысындағы Хэбэй провинциясындағы префектура деңгейіндегі қала. 2019 жылы оның халқы 4 650 000 адамды құрады, 17 округке және ауданға бөлінген. Қиаоси, Кяодун, Чонли, Сюаньхуа, Сяухуау аудандарынан тұратын салынған (немесе метро) аймақтың халқы 2019 жылы 1,5 миллион адамды құрады. Ежелгі заманнан бері Чжанцзякоу әскери маңызы бар бекініс болып табылады және бірнеше тараптар оны таласты, сондықтан Пекиннің Солтүстік қақпасы деген лақап атымен танымал. Бірнеше маңызды көлік артерияларында стратегиялық орналасуына байланысты ол Хэбэй мен Ішкі Моңғолия арасындағы саяхат үшін маңызды торап болып табылады және Солтүстік-Батыс Қытайды, Моңғолияны және Пекин қаласын байланыстырады. Бұл жерде Қытайдың Ұлы Қабырғасының маңызды қақпасы және түйіспесі орналасқан. Оңтүстік аймақтағы Чжанцзякоу көбінесе ауыл шаруашылығы мақсатында пайдаланылады. Солтүстікке қарай, Башанг Моңғолияның жазық алқаптарының бір бөлігі болып табылады және шөптесін өсімдіктер басым. Орманмен жабылған аумақ 37% құрайды, бұл Чжанцзякоу қаласына Ұлттық орман қаласы атағын сыйлады. Қоршаған ортаны қорғау министрлігінің мәліметінше, Чжанцзякоудың ауасы ең таза, ал PM 2.5 ластануы Сары өзеннің солтүстігіндегі Қытай қалаларының ішіндегі ең төмен деңгейде. Чжанцзякоу сонымен қатар Қытайдың жел энергиясы ресурстарының 4,6% иеленеді және күн энергиясын пайдалану бойынша екінші орында тұр. Шамамен 2500 жыл бұрын, Қытай халқының құрылтайшылары Хуанди, Янди және Чию Чжуолу қаласының аймағында өмір сүрген, кейін Чжуолу шайқасы мен Банкуан шайқасында әртүрлі тайпаларды біріктіріп, бір Хуася тайпасын құрды, осылайша Қытай тарихы басталды. Б.з.д. 106 жылы Хань императоры У Батыс Хань әулетін 13 провинция көлеміндегі префектураларға бөлді, әрқайсысын циши (cishi) немесе инспектор басқарды, осылайша Шангу мен Дай Ю префектурасының қарамағына кірді. Синь әулетінің соңынан Лю Фанг (卢芳) Ханьға қарсы көтерілді, бірақ жеңілді. Содан кейін Хань императоры Гуангу оған Дай патшалығын сыйлады. 48 жылы Шығыс Хань әулеті Ухуанды басқару үшін Нингченгте (宁城), Шангудағы (қазіргі Нингюанбао Цзяодун ауданы) Ухуан полковнигінің қорғаушысын құрды. Сонымен қатар, Хань Ниңченгтегі Ухуанмен тұрақты сауда жасау үшін Ху базарын (胡市) ашты. 110 жылдан бастап Нингченг Сяньбэймен де қарым-қатынас жасады. немесе Николае Майлску), көбінесе Джуёнг асуы арқылы. 1571 жылы моңғол Алтан хан Лонцин императорынан «Шуньи ханзадасы» (Тыңдаушы және әділ ханзада) атағын алды, осылайша Минмен тұрақты бейбітшілік туралы келісімге келді. Содан бері Чжанцзякоу қаласы әскери базадан Қытайға импортталатын моңғолдық жылқылар үшін маңызды сауда орталығына айналды.

Туризм

Монғолия жазығы мен Солтүстік Қытай жазығының арасында орналасқан Чжанцзякуо биік таулар, терең шатқалдар және тасты жолдармен сипатталатын, біршама қиын жер бедерімен ерекшеленеді. Осының нәтижесінде, ол Пекин үшін табиғи қорғаныш ретінде қызмет етеді, бұл оны ежелгі заманнан бері әскери стратегиялық маңызды аймаққа айналдырды. Оны "Пекинге апаратын қақпа" және "Ұлы Қытай Қорғаны арғы жағындағы Тау қаласы" деп атайды. Мұнда Ян тауы, Тайхан тауы, кең далалар және Сангян өзенінің ирек өзендері бірігеді. Қала әкімдігі туризмді қала экономикасының маңызды драйвері деп есептейді және оны дамытуды жалғастыруда. Пекиннің су ресурстарын қамтамасыз ететін аймақ ретінде, жергілікті билік экологиялық тұрақты дамуға баса назар аударуда. Ауыр өнеркәсіпке қарағанда қоршаған ортаға тигізетін зияны аз болғандықтан, туризм жергілікті даму саясатында маңызды орын алады. Жазықтар, төбелер, таулар, ойпаттар және далалар сияқты әртүрлі жер бедеріне ие Чжанцзякуо көрші орта тап үшін демалыс, ойын-сауық және тамашалауға арналған тамаша орын болып табылады және туристерге алуан түрлі мүмкіндіктер ұсынады. Аймақта маусымдар арасында айқын айырмашылықтар бар. Қыста туристер Чонгли тауларында шаңғы тебуге, көктемде тарихи орындарды аралауға, жазда Чжанбэй даласындағы моңғол киіз үйлерінде тұрып, жыл сайынғы музыкалық фестивальдарға қатысып, жаңа қой етінен дәм татуға, ал күзде Хуалай шарабынан дәм татып, жақын жердегі ыстық су бұлақтарында шомылуға болады. Бүгінгі Жанбэй округінің басты тартымдылығы – бұрынғы Юань астанасы Чжундудың қираған орындары мен мұражайы.

География және климат

Чжанцзякоу Хэбэй провинциясының солтүстік-батыс бөлігінде орналасқан. Аймақ негізінен Инь тауларымен қалыптасқан, оның биіктігі оңтүстік-шығыстан солтүстік-батысқа қарай артады. Префектураның шығысында Ян таулары жатыр. Провинциямен шектесетін префектуралар: солтүстік-шығыста Чэньде, оңтүстікте Баодин. Сонымен қатар, батыста және оңтүстік-батыста Шанси, солтүстік-батыста Ішкі Моңғолиямен шектеседі. Префектураның ені 39° 30' – 42° 10' солтүстік градус, ал бойлығы 113° 50' – 116° 30' шығыс градус аралығында. Чжанцзякоу қаласы үш түрлі топографиялық аймаққа бөлінеді: үстірт, таулар және ойпаң. Үстірт аймағының биіктігі әдетте жоғары, ол Гуюань және Кангбао округтерінің толық аумағын, сондай-ақ Шаньи және Чжанбэй округтерінің бір бөлігін қамтиды. Бұл аймақ Ішкі Моңғолия үстіртінің оңтүстік бөлігінің құрамына кіреді және префектура аумағының үштен бірін құрайды. Ойпаң аймағында биіктігі төмен және бірнеше өзендер ағып өтеді. Чжанцзякоу қаласының үш жағы таулармен қоршалған. Қаладан Шыңшы өзені өтеді, ол қаланы екіге бөледі: Цзяодун және Цзяоси аудандарына. Чжанцзякоуда муссондық әсерге ұшыраған, континенттік жартылай құрғақ климат (Кёппен BSk) басым. Сибір антициклонының салдарынан қыстары ұзақ, суық, құрғақ және желді, ал Шығыс Азия муссонының әсерінен жаздары ыстық және ылғалды; көктем мен күздің арасында ауа райы құрғақ және қысқа болады. Биіктігіне байланысты бұл жердегі температура Бейжіңдегіден әлдеқайда төмен. Айлық 24 сағаттық орташа температура қаңтарда , шілдеде , ал жылдық орташа температура .

Әкімшілік бөлімшелер

Карта Атауы Ханзи Ханю Пиньин Халқы (2004 ж. бағасы) Ауданы (км²) Тығыздығы (/км²)
Аудандар
Qiaoxi ауданы 桥西区 Qiáoxī Qū 230,000 141 1,631
Qiaodong ауданы 桥东区 Qiáodōng Qū 260,000 113 2,301
Xuanhua ауданы 宣化区 Xuānhuà Qū 590,000 2,371 248
Xiahuayuan ауданы 下花园区 Xiàhuāyuán Qū 70,000 315 222
Wanquan ауданы 万全区 Wànquán Qū 220,000 1,158 190
Chongli ауданы 崇礼区 Chónglǐ Qū 120,000 2,326 52
Аудандықтар
Zhangbei ауданы 张北县 Zhāngběi Xiàn 370,000 4,232 87
Kangbao ауданы 康保县 Kāngbǎo Xiàn 280,000 3,365 83
Guyuan ауданы 沽源县 Gūyuán Xiàn 230,000 3,601 64
Shangyi ауданы 尚义县 Shàngyì Xiàn 190,000 2,621 72
Yu ауданы 蔚县 Yù Xiàn 460,000 3,216 143
Yangyuan ауданы 阳原县 Yángyuán Xiàn 280,000 1,834 153
Huai'an ауданы 怀安县 Huái'ān Xiàn 250,000 1,706 147
Huailai ауданы 怀来县 Huáilái Xiàn 340,000 1,793 190
Zhuolu ауданы 涿鹿县 Zhuōlù Xiàn 330,000 2,799 118
Chicheng ауданы 赤城县 Chìchéng Xiàn 280,000 5,238 53

Экономика

Жанцзякоу маңы көмір мен темір кеніне бай, осы себепті темір және болат өнеркәсібін дамытуға өте қолайлы. Металлургиядан басқа, қалада Қытайдың ең маңызды жүзім шарап өндірісінің бірі орналасқан. Ұлы Қабырға шарап компаниясы Хуайлай ауданындағы Шаченг қаласында орналасқан. Реформалар мен ашылу саясатын салыстырмалы түрде кешіктіргендіктен, Жанцзякоудағы шетелдік инвестициялардың көлемі осымен шектелген. Қазіргі уақытта шамамен 130 шетелдік компания қызмет етеді. Инвестицияның жалпы сомасы 820 миллион АҚШ долларына жеткен. Ең ірісі – Zhangjiakou Volvo Motor Company, оның инвестициясы 3,1 миллиард юань, ал өндіріс көлемі 1 миллиард юаньдан асады. Бұл Volvo Cars және Geely компанияларының бірлескен кәсіпорны. 2022 жылғы Қысқы Олимпиада ойындарын өткізу, инфрақұрылымды кеңейту, 2019 жылдың желтоқсанында жоғары жылдамдықты темір жолдың ашылуы, Бейжің-Тяньцзинь-Хэбэй аймағының үйлесімді дамуының ұлттық стратегиясы және Қытай Халық Республикасы Мемлекеттік Кеңесінің жаңартылатын энергияның ұлттық демонстрациялық аймағын құру туралы қаулысының қабылдануының нәтижесінде, Жанцзякоу экономикасы алдағы жылдары бесiнше даму деңгейіне жетеді деп күтілуде. Сондай-ақ, Жонгар-Жанцзякоу ауыр жүк тасымалына арналған темір жолы да қосылмақ. Пекин-Жанцзякоу қалааралық темір жолы 2019 жылдың желтоқсан айында ашылды, бұл Пекиннен Жанцзякоуға дейінгі сапар уақытын 3 сағат 7 минуттен 47 минутқа дейін қысқартты. Жанцзякоу Нинюань әуежайынан Гуанчжоу, Шанхай, Шэньчжэнь, Шицзячжуан және Сямен қалаларына рейстер бар.

Әскери

Чжанцзякоу – Халықтық азаттық армиясының 65-ші армия тобының штаб-пәтері, Қытай астанасын қорғауға жауапты Пекин әскери аймағының құрамындағы үш армия тобының бірі.

Білім

Чжанцзякоу қаласында Хэбэй Солтүстік университеті орналасқан. Университет халықаралық байланыстарын кеңейтіп, дамытып келеді және қазір онда көптеген шетелдік студенттер білім алуда. Тағы бір университет – Хэбэй сәулет университеті Цяодун ауданында орналасқан. Чжанцзякоу қаласындағы ең танымал орта мектеп – Чжанцзякоу №1 орта мектеп. Пекин №101 орта мектебі бұрын Чжанцзякоу №1 орта мектебінің бөлімшесі болған.