Кіріспе

USS Drum (SSN 677) – АҚШ-тың шабуылдық суасты кемесі, АҚШ Әскери-теңіз күштерінің барабан (drum), сондай-ақ крокер (croaker) немесе қаттыбас (hardhead) деп те аталатын, Sciaenidae тұқымдасына жататын, барабан қағу сияқты дыбыс шығара алатын балықтардың құрметіне аталған екінші кемесі. Солтүстік Американың Атлантикалық жағалауында кеңінен танымал.

Құрылыс және іске қосу

1967 жылғы 15 наурызда "Драм" кемесін салуға шарт Калифорния штатының Вальехо қаласындағы "Маре Айленд" теңіз кеме жасаушылығына берілді, ал келінің қадасы 1968 жылғы 20 тамызда салынды. Ол 1970 жылғы 23 мамырда суға түсірілді, АҚШ-тың жетінші флотының командирі вице-адмирал Уильям Ф. Бринглдің әйелі, Уильям Ф. Бринглдің қолдауымен, және 1972 жылғы 15 сәуірде қолданысқа енгізілді. "Драм" – теңіз кеме жасаушылығында жаңадан салынған АҚШ теңіз кемесінің соңғысы болды.

1970 жылдар

Құрылғыға қосылғаннан кейін, "Драм" 1972 жылғы 22 мамырда Калифорния штатының Сан-Диего портына келгенге дейін Пьюгет саундта алғашқы сынақтар жүргізді. Содан кейін "Драм" алты айлық операциялық сынақтар мен флоттық оқу-жаттығуларды Пьюгет саундта, Гавай аралдарында және Сан-Диего маңында өткізіп, АҚШ Тынық мұхиты флотының су асты кемелерінің құрамына кірді. Осы сынақтар мен жаттығуларды аяқтағаннан кейін, 1972 жылғы қарашада "Драм" бір айлық сынақтар үшін "Маре Айленд" әскери кеме құрылыс-жөндеу зауыдына оралды. Оңтүстік Калифорнияда сынақтан өткеннен және операцияларды қадағалағаннан кейін, 1973 жылғы наурызда "Драм" Батыс Тынық мұхитына алғашқы рет жол тартты. Бұл оның мансабындағы ең ұзақ сапары болды, ол 1973 жылғы қарашада Сан-Диегоға қайтып оралғанға дейін сегіз айға созылды. 1974 жылдың соңында "Драм" екінші рет Батыс Тынық мұхитына жіберілді, ол 1975 жылғы мамырда Сан-Диегоға оралғанға дейін Жапония, Гонконг және Филиппинге сапар шекті. Осы сапарда көрсеткен еңбегі үшін "Драм" алғашқы Әскери-теңіз күштерінің мақтау грамотасымен марапатталды. 1976 жылғы маусымда "Драм" Сан-Диегодан үшінші рет Батыс Тынық мұхитына сапар шегіп, Гонконг, Жапония, Филиппин және Гуамға барды, ал 1976 жылғы қарашада Сан-Диегоға оралды. Осы сапарда қол жеткізген жетістіктері үшін "Драм" алғашқы Ұжымдық еңбек сіңіргендері үшін мақтау қағазымен марапатталды. 1977 жыл "Драм" кемесінің портын Вашингтон штатының Бремертон қаласына ауыстыруымен және "Пьюгет-Саунд" әскери кеме құрылыс-жөндеу зауыдына "Марк 48" торпедасының тигізетін зиянына сынақ жүргізу және жанармай құюды тоқтату жөндеуімен басталды. Күрделі жөндеу жұмыстарын ол 1978 жылғы сәуірде жоспардан бұрын және бюджет шегінде аяқтады. Келесі бірнеше айды Пьюгет-Саундта операцияларды жүргізумен өткізді, оның ішінде Вашингтондағы Сиэтл мен Эвереттке және Канаданың Британдық Колумбиясындағы Эскималтқа сапарлар жасады, содан кейін 1978 жылғы шілдеде Сан-Диегоға оралды, ол тағы да үй порты болды. Сан-Диегоға оралғаннан бастап 1979 жылғы сәуірге дейін "Драм" дайындық, сынақтар және сапар алдында қажетті жүктілікті аяқтады. Содан кейін 1979 жылғы мамырдан қазанға дейін ол тағы да Батыс Тынық мұхитына жол тартты. Осы сапарда ол арнайы операцияны аяқтады, ол үшін екінші рет Ұжымдық еңбек сіңіргендері үшін мақтау қағазымен марапатталды және Гуам, Таиланд және Филиппин порттарына барды. 1979 жылғы қазанда Сан-Диегоға оралғаннан кейін, ол жергілікті операцияларды жүзеге асырды және екі ай бойы "Маре Айленд" әскери кеме құрылыс-жөндеу зауыдында жөндеу және өзгерту жұмыстарын аяқтады.

1980 жылдар

1980 жылдың мамыр айында “Драм” Сан-Диегоға оралғаннан кейін, келесі бірнеше ай бойы Сан-Диего аймағында қызмет етті. 1980 жылдың қазанында Батыс Тынық мұхитына жол тартты. Бұл жорық 1981 жылдың сәуір айының ортасына дейін жалғасты, содан кейін Сан-Диегоға қайтып келді. Сол жылы К-324 советтік су асты кемесі Владивостоктан шалқары алыс емес, Ұлы Петр шығанағында белгісіз американдық су асты кемесімен соқтығысты. Көптеген дереккөздер осы су асты кемесін АҚШ-тың “Драм” кемесі деп санайды. 1981 жылдың қарашасында “Драм” тағы да Сан-Диегодан Батыс Тынық мұхитына аттанды, Оңтүстік Кореяға сапар шекті, Рождествоны Жапонияда қарсалды және 1982 жылдың басында үйіне оралды. Одан кейін Оңтүстік Калифорнияда операциялар жүргізіп, Сан-Францискоға барды. 1982 жылдың жазында Сан-Диегода жөндеу және модернизация жұмыстарын бастады. Жөндеу жұмыстары аяқталғаннан кейін, 1982 жылы келесі жорыққа дайындық жұмыстарын жүргізді. Рождестводан кейін көп ұзамай “Драм” Батыс Тынық мұхитына жол тартты. Осы жорық барысында Филиппин, Австралия және Жапонияға сапар шекті, сондай-ақ Үнді мұхитында операциялар жүргізіп, Диего-Гарсияға барды. 1983 жылдың маусымында Сан-Диегоға оралды. Бұл жорықтан кейін, әдеттегі демалыс кезеңінен соң, “Драм” Канаданың Британдық Колумбия провинциясындағы Наноуз шығанағындағы Канадалық Әскери-Теңіз Эксперименттік және Сынақ Орталығында Mark 48 торпедасын сынақтан өткізу жаттығуларына қатысты. 1984 жылдың мамырында “Драм” Сан-Диегодан Батыс Тынық мұхитына аттанды, Гавайиде RIMPAC '84-ке тоқтады (көпұлттық теңіз жаттығуы), содан кейін Филиппин, Жапония, Гуам және Таиландқа сапармен батысқа қарай жол тартты. 1984 жылдың қарашасында “Драм” Сан-Диегоға оралды. 1985 жыл Оңтүстік Калифорниядағы жергілікті операциялармен және Пьюджет сауынындағы операциялармен басталды, соның ішінде Британдық Колумбиядағы Эскимальт портына сапар жасады. 1985 жылдың қазанында “Драм” екінші рет үй портын Вашингтон штатының Бремертон қаласына ауыстырды, екінші және соңғы күрделі жөндеуі – жанармай құю жөндеуіне кірісу үшін. Жанармай құю жөндеуі 1987 жылдың қарашасында аяқталды, содан кейін “Драм” Сан-Диегоға оралды, ол қайтадан оның үй портына айналды және Су асты кемелер эскадрильясының 11-ші бөлімінің құрамына кірді. 1988 жылдың көп бөлігін “Драм” жергілікті операцияларда және келесі жорыққа дайындық жұмыстарында өткізді. Жанармай құю жөндеуі аяқталғанынан тоғыз ай өткен соң, “Драм” Сан-Диегодан екі айға тәуелсіз операцияларға аттанды, осыған байланысты үшінші “Құрметке лайық бірлік” мақтау қағазымен марапатталды. 1989 жылдың мамыр айының ортасында “Драм” Батыс Тынық мұхитына оныншы жорығына аттанды, осыған байланысты екінші “Теңіз күштерінің бірлігі” мақтау қағазымен марапатталды. Бұл жорыққа Лахайна, Гавайи, Мауи және Перл-Харбор (Гавайи) қалаларына, сондай-ақ Жапонияға сапарлар кірді. “Драм” 1989 жылдың тамызында Сан-Диегоға оралды және 1989 жылдың қалған бөлігінде Оңтүстік Калифорния аймағындағы операцияларын жалғастырды.

1990 жылдар

1990 жылы наурыз айында жөндеу және өзгерістер аяқталды. 1990 жылдың 1 сәуірінде «Драм» 11-ші суасты кемелер эскадрильясынан 3-ші суасты кемелер эскадрильясына ауыстырылды. «Драм» 1990 жылғы көктемде Мауи аралындағы Лахайна портына атырған RIMPAC '90 жаттығуына қатысты. Жазғы дайындықтардан кейін, 1990 жылдың қыркүйегінде «Драм» Сан-Диегодан шығып, Батыс Тынық мұхитына тағы бір рет жол тартты. Бұл жолы Гуам, Жапония және Сингапур порттарына атырды. «Драм» осы кезеңдегі қызметі үшін төртінші «Құрметке лайық бөлімше» марапатына ие болды, ал қызмет барысында 1990 қаржы жылындағы үздік көрсеткені үшін 3-ші суасты кемелер эскадрильясының «Е» шайқас белгісімен марапатталды. 1991 жылдың наурыз айында «Драм» Сан-Диегоға оралды. 1991 жылдың тамызында «Драм» тәуелсіз операцияларды бастады. 1991 жылдың қыркүйек айының соңында Сан-Диегоға қайта оралды. 1991 жылдың қазанында Сан-Франциско флотының 91-ші апталық шараларына қатысты. «Драм» 1991 қаржы жылындағы үздік қызметі үшін 3-ші суасты кемелер эскадрильясының «Е» шайқас белгісімен екінші рет марапатталды. 1992 жылдың ақпанында «Драм» тағы да Батыс Тынық мұхитына жол тартты. Сапар барысында Перл-Харбор, Жапония, Гуам, Сингапур және Австралия порттарына атырды, сондай-ақ Ұлы Барьер рифінің ішкі су жолынан өтті. Бұл сапарда ол бесінші «Құрметке лайық бөлімше» марапатын алды. 1992 жылдың тамызында Сан-Диегоға оралды, содан кейін Ресейдің жоғары шенді теңіз офицерлері мен лауазымды тұлғаларының сапарымен қамтамасыз етті. «Драм» 1993 жылдың 27 желтоқсанында Сан-Диегодан шығып, Батыс Тынық мұхитына кезекті сапарына аттанды. Бұл сапарда Гуам, Жапония және Жаңа Каледония порттарына атырды. 1994 жылы «Драм» Сан-Франциско флотының 94-ші апталық шараларына қатысып, Орегон штатының Астория портына сапар жасады. 1995 жылдың 13 ақпанында «Драм» Сан-Диегодан шығып, Батыс Тынық мұхитына он үшінші және соңғы рет жол тартты, оның ішінде Гуамға сапар жасады. Гонконг портынан шығып бара жатқанда, Панама тіркелген «Сей Брайт» жүк кемесімен соқтығысты. «Сей Брайт» кемесінің мұрты сәл зақымданды. Екі кемеде де ешкім жарақат алмады, ал «Драм» да айтарлықтай зақым көрмеді. «Драм» 1995 жылдың 13 сәуірінде Сан-Диегоға оралды. Оның командирі соқтығысу фактісі бойынша жүргізілетін тергеудің нәтижесін күтіп, кейіннен «құрылықта емес» деп шешілген кезде қызметтен босатылды. 1995 жылдың 20 мамырында сағат 13:00-де Сан-Диегода «Драм» үшін деактивациялау рәсімі өтті. 1995 жылдың мамыр айының соңында ол соңғы рет Сан-Диегодан Перл-Харборға кетіп, Перл-Харбор әскери-теңіз кемелер зауытында деактивацияланды.

Пайдаланудан шығару және жою

Drum 1995 жылғы 30 қазанда әскери-теңіз кемелерінің тізілімінен шығарылып, қызметтен босатылды. Содан кейін ол Пьюгет-Саунд әскери кеме құрылыс орнатылысында ядролық қуатпен жүретін кемелер мен суасты қайықтарын қайта өңдеу бағдарламасына қабылдануын күтіп, бұзуға дайындалды. 2010 жылғы 20 мамырда "ex Drum" кемесі соңғы рет құрғақ докқа енгізілді. Кеме Пьюгет-Саунд теңіз кеме құрылыс орнатылысының үшінші құрғақ догында қайта өңделді. 2011 жылдың басында оның реактор бөлімі Вашингтон штатындағы Ханфордқа жерлеу үшін жіберілді. USS Drum кемесінің мұржасы көрсету үшін алынып тасталды. Қазіргі уақытта ол Иллинойс штатындағы Ұлы көлдерде орналасқан АҚШ Әскери-теңіз күштерінің жалдамалы оқу орталығында қойылған.

Сақтау шаралары

Пайда емес Mare Island Park Historic Foundation ұйымы Drum-ды Валлехоға жүзбелі мұражай кемесі ретінде қайтару үшін қаражат жинады. 1997 қаржы жылында АҚШ Конгресі Drum-ды Валлехоға "АҚШ үкіметі үшін ешқандай шығынсыз" беруге рұқсат берді. Егер осы беруге қатысты шығындарды жабуға жеткілікті қаражат жиналған болса, Drum ядролық реакторы алынып тасталғаннан және корпусы зарарсыздандырылғаннан кейін Валлехоға берілер еді. Алайда, бұл күш-жігер сәтті болмады.