Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
Румындық-американдық математик (1903–1990)
Romanian American mathematician (1903–1990)
Исаак Джейкоб Шенберг (21 сәуір, 1903 – 21 ақпан, 1990) – румындық-американдық математик, ол сплайнды ойлап тапқанымен танымал.
Isaac Jacob Schoenberg (April 21, 1903 – February 21, 1990) was a Romanian American mathematician, known for his invention of splines.
Өмір және мансап
Шенберг Галацта еврей отбасында төрт баланың ең кішісі болып дүниеге келді. Ол Яссы университетінде оқыды және 1922 жылы магистратураны аяқтады. 1922-1925 жылдары Берлин және Геттинген университеттерінде оқыды, Исаи Шур ұсынған аналитикалық сандар теориясы бойынша зерттеу жұмыстарын жүргізді. Ол диссертациясын Яссы университетіне ұсынды және 1926 жылы докторлық дәрежесін алды. Геттингенде ол Эдмунд Ландаумен танысты, ол 1928 жылы Шенбергтің Иерусалимдегі Еврей университетіне сапарына көмектесті. Осы сапар барысында Шенберг толық оңдық және өзгеруі азаятын сызықтық түрлендірулер тақырыбындағы жұмысын бастады. 1930 жылы Иерусалимнен оралып, Берлинде Ландаудың қызы Шарлоттаға үйленді. 1930 жылы ол Рокфеллер стипендиясын жеңіп алды, бұл оған АҚШ-қа баруға мүмкіндік берді, ол Чикаго университетінде, Гарвардта және Нью-Джерси штатының Принстон қаласындағы Жоғары оқу орнында болып қайтты. 1935 жылдан бастап Суортмор колледжінде және Колби колледжінде сабақ берді. 1941 жылы Пенсильвания университетінің профессоры болып тағайындалды. 1943-1945 жылдары соғыс жұмысына қатысу үшін Пенсильвания университетінен босатылды, Абердин полигонында математик ретінде жұмыс істеді. Осы кезеңде ол ең белгілі жұмысын – сплайн теориясын бастады. 1966 жылы Висконсин университетіне (Мэдисон) көшті, онда Математикалық зерттеу орталығының мүшесі болды. 1973 жылы зейнеткерлікке шыққанға дейін онда қызмет етті. 1974 жылы Лестер Р. Форд сыйлығына ие болды.
Schoenberg was born in Galați to a Jewish family, the youngest of four children. He studied at the University of Iași, receiving his M. A. in 1922. From 1922 to 1925 he studied at the Universities of Berlin and Göttingen, working on a topic in analytic number theory suggested by Issai Schur. He presented his thesis to the University of Iași, obtaining his Ph. D. in 1926. In Göttingen, he met Edmund Landau, who arranged a visit for Schoenberg to the Hebrew University of Jerusalem in 1928. During this visit, Schoenberg began his work on total positivity and variation diminishing linear transformations. In 1930, he returned from Jerusalem, and married Landau's daughter Charlotte in Berlin. In 1930, he was awarded a Rockefeller Fellowship, which enabled him to go to the United States, visiting the University of Chicago, Harvard, and the Institute for Advanced Study in Princeton, New Jersey. From 1935, he taught at Swarthmore College and Colby College. In 1941, he was appointed to the faculty at the University of Pennsylvania. During 1943–1945 he was released from U. Penn. in order to perform war work as a mathematician at the Aberdeen Proving Ground. It was during this time that he initiated the work for which he is most famous, the theory of splines. In 1966 he moved to the University of Wisconsin–Madison where he became a member of the Mathematics Research Center. He remained there until he retired in 1973. In 1974 he won a Lester R. Ford Award.
Қағаздар
Ол көптеген түрлі тақырыптар бойынша шамамен 175 мақала жазды. Олардың шамамен 50-сі сплайн туралы болды. Ол сонымен қатар жуықтау теориясы, Какея мәселесі, Поля жиіліктері және Эдмунд Ландаудың бір мәселесі туралы да жазды. Оның бірлескен авторларының арасында Джон фон Нейман, Ханс Радемахер, Теодор Моцкин, Джордж Поля, А. С. Бесикович, Габор Сеге, Дональд Дж. Ньюман, Ричард Аски, Бернард Эпштейн және Карл де Бур болды.
He wrote about 175 papers on many disparate subjects. Around 50 of these were on Splines. He also wrote on Approximation theory, the Kakeya problem, Polya frequency functions, and a problem of Edmund Landau. His coauthors included John von Neumann, Hans Rademacher, Theodore Motzkin, George Polya, A. S. Besicovitch, Gábor Szegő, Donald J. Newman, Richard Askey, Bernard Epstein and Carl de Boor.