Кіріспе

Екі шардан тұратын жіпті ойыншық.

Клэкерлер (Clankers, Ker Bangers, Филиппинде және Оңтүстік-Шығыс Азияның көп бөлігінде latto latto деп, сондай-ақ көптеген басқа да атаулармен белгілі) – 1960 жылдардың соңы мен 1970 жылдардың басында танымал болған ойыншықтар. 1968 жылы пайдаланушыларға немесе жақын тұрғандарға жарақат келтіруі мүмкін, сындырылатын шыны шарлар пайда болды. 1970 жылдардың басында өндірушілер оларды әр жіпке ілінген пластик шарларға ауыстырды. Оларды жоғары-төмен қозғалтып, күшпен бір-біріне соқтырғанда, қатты "щылқылау" дыбысы шығады. Клэкерлер сыртқы түрінен Аргентина қаруы – болаға ұқсайды. Ойыншық екі қатты полимер шардан тұрады, олардың диаметрі шамамен 5 сантиметрдей, және олар мықты жіппен саусаққа бекітіледі. Ойыншы шарларды төменнен іліп тұрып, қолмен жоғары-төмен қозғалыс жасап, екі шарды бір-бірінен бөліп, қайта жақындатады, соның нәтижесінде ойыншықтың атына айналған щылқылау дыбысы пайда болады. Жақсы оқып үйренгенде, шарларды қолдың үстінен де, астынан да соқтырысуға болады.

Қауіпсіздікке қауіп

Америка Құрама Штаттары мен Канадада балалар олармен ойнағанда жарақат алғандары туралы хабарлар тарағаннан кейін клакерлер сатылымнан алынды. Ауыр және жылдам қозғалатын, қатты акрил пластиктен жасалған доптар бір-біріне соққанда кейде сынып қалатын. Америка Құрама Штаттарында олар "механикалық қауіп" деп танылды, яғни "Америка Құрама Штаттары v. 50,000-ға жуық картон қораптан тұратын, әрқайсысында бір жұп клакер доптары бар зат".

Жаңғыру

1990 жылдары Clackers-тің жаңа дизайндағы нұсқасы қайта жанданды. Жаңа дизайнға сындырмайтын заманауи пластик және салмақты шарлары бар екі еркін айналатын, бір-біріне қарама-қарсы үшбұрыштар қолданылды, олар тұтқаға бекітілген. Олар көбінесе жарқын неоновые түстерде дыбыс шығаратын ойыншық ретінде немесе мерекелік сыйлықтар ретінде сатылады. 2017 жылы бұл ойыншықтың бастапқы түрі Египетте қайта жаңғырылып, мектеп оқушылары арасында кең танылды. Ол Египет президенті Абдель Фаттах әл-Сисиге сілтеме жасай отырып, "Сисидің шарлары" деген атпен танымал болды. Содан кейін полиция 41 Clackers сатушыны қамауға алып, 1403 жұп ойыншықты тәркіледі, оларды үкіметке қарсы деп санады. 2022 жылдың соңында бұл ойыншық Индонезияда танымал болды, онда ол latto latto немесе katto katto деп аталады. (Latto – бугис тілінен алынған, «шағылысу дыбысы» деген мағынаны білдіретін сөз, ал katto – макассар тіліндегі ұқсас сөз.) Оның танымалдылығы 2023 жылы TikTok арқылы көршілес Филиппинге тарады, онда ол lato lato деп аталады.

Танымал мәдениетте

Клэкерлер поп-мәдениетте де пайда болды. "Құлақ түріңіз! Блоб" (1972) фильмінде оларды көруге болады. Клэкерлер 1993 жылғы "Холлдағы балалар" телесериалының "Махаббат пен шұжықтар" атты эпизодында маңызды орын алады. Олар сондай-ақ 1980-жылдардағы "JoJo's Bizarre Adventure" манга сериясының екінші аркасы "Battle Tendency"-де Джозеф Джоэстардың қаруы ретінде қолданылады; олардың пайда болуы уақытқа сай келмейді, себебі "Battle Tendency" 1938 жылы өтеді. Олар манганың сегізінші аркасында, "JoJolion"-да 2021 жылы жарық көрген соңғы тарауда қайтадан пайда болады. Бұл ойыншықтар Дэн Шнайдер өндірген АҚШ телешоуларында да көрсетілді, әсіресе 2007 жылғы "Drake & Josh" эпизодында "Меганның алғашқы сүйісі" және 2008 жылғы "Zoey 101" эпизодында "Махаббат туралы қауесет". Клэкерлер 2015 жылы С.С. Раджамули режиссерлік еткен "Бахубали" телугу фильмінде де қару ретінде қолданылды.