Кіріспе

2004 жылғы қарашада британдық парламент мүшелерінің көп партиялық тобы сол кездегі Ұлыбритания Премьер-министрі Тони Блэрді "ауыр қылмыстар мен қызметтік тәртіпсіздіктер" үшін импичментке салу туралы мәлімдеме жасады. Бұл мәлімдеме ешқашан талқыланбады.

Өнерге қабілеттілік

Ұлыбританияда импичмент туралы соңғы бұрынғы ұсыныс 1848 жылы жасалған (Томас Чишольм Ансти Сыртқы істер министрі Лорд Палмерстонға қарсы, оның Ресеймен құпия шарт жасағаны айыпталған). Науқандастардың алдымен импичменттің қазіргі саяси жүйеде де қолданылуы мүмкін екенін анықтауы қажет болды. 2004 жылғы 17 қарашада спикер олардың ұсынысын қабылдады және ол келесі сессияға енгізілді.

Бастапқы таныстырылым

2004 жылдың тамызында Plaid Cymru депутаты Адам Прайс «Жауап беру керек: Иракты басып алуға байланысты премьер-министрді жоғары қылмыстар мен қасақана жасалған құқық бұзушылықтар үшін импичментке салу мүмкіндігі туралы алғашқы есеп» деген есепті тапсырып, жариялады. Бұл құжатты Кембридж университетінің саясаттану лекторы доктор Глен Рангвала және Лондон университетінің Біркбек колледжінің құрметті ғылым қызметкері Дэн Плеш жазған.

Құқықтық пікір

Науқандық топ өздерінің ісін өкілдік ету үшін "Қоғамдық мүдделер жөніндегі адвокаттар" ұйымынан Фил Шайнерді жалдады. Олар сондай-ақ Matrix Chambers-қа құқықтық пікір дайындауды сұрады. Matrix адам құқықтары істерін қорғауымен және Блэрдің әйелі, Корольдік кеңесшісі Шери Буттың адвокаттар кеңсесі ретінде танымал. Әдеміздік қақтығысы болғандықтан Бут бұл іске қатыспады.

Импичмент туралы ұсыныс

2004 жылғы 17 қарашада Төменгі палата спикері Майкл Мартиннің заң кеңесшілері ұсыныстың мәтінін бекітті. Бұл ұсыныс келесі сессияның бірінші күні (Патша айтқанынан кейінгі күн) 2004 жылғы 24 қарашада қарастырылды. Бірақ, үш ірі партия өз депутаттарына оған қол қоюға тыйым салды және ол ешқашан талқылауға алынбады. Егер ұсыныс қабылданған болса, депутаттар парламенттік тілмен тыйым салынған мәселелерді талқылауға мүмкіндік алатын еді. Мысалы, 2005 жылғы 17 наурызда, соғысқа қатысқан күні, Прайс Тони Блэрді палатаны жаңылыстырды деп айыптады. Бұл парламенттік тілдің қағидаларын бұзу болғандықтан, ол күнінің қалған бөлігінде палатадан шығуы керек болды. Дегенмен, мұндай қағидалар тек палата ішіндегі талқылауға ғана қолданылады. Баспасөз, радио және теледидардағы сұхбаттарда басқа депутаттар, оның ішінде оппозиция жетекшісі Майкл Ховард, Блэрді палатаға және британ халқына жалған айтты деп айыптады.