Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
Филипп Росс Лайтфут (11 тамыз 1936 – 11 қаңтар 2024) – австралиялық саясаткер. Ол 1997 жылдан 2008 жылға дейін Батыс Австралия штатын өкілдік еткен Австралия Сенатының либерал партиясынан сайланған мүшесі болды.
Australian politician (1936–2024
Philip Ross Lightfoot (11 August 1936 – 11 January 2024) was an Australian politician. He was a Liberal member of the Australian Senate from 1997 to 2008, representing the state of Western Australia.
Ерте өмір
Лайтфут Оңтүстік Австралияның Порт-Линкольн қаласында дүниеге келді және бастапқыда Аделаидада, содан кейін Калгурли тау-кен мектебінде білім алды. 1950 жылдары әскери міндеттемеге байланысты демалыс күндері әскерде қызмет етті. Осыдан кейін Лайтфут Австралия Либерал партиясына қосылды. 1959-1962 жылдар аралығында атты полиция қызметкері болып жұмыс істеді. 1972 жылы Лайтфут мал шаруашылығымен және мал жаюмен айналысты, және ол бұл салаға кейіннен жиырма жыл бойы берілді.
Lightfoot was born in Port Lincoln, South Australia and was educated at first the Adelaide, and then Kalgoorlie School of Mines. In the 1950s, he spent time as a weekend soldier, as a result of national service. Lightfoot joined the Liberal Party of Australia soon afterwards. He worked as a mounted policeman between 1959 and 1962. In 1972, Lightfoot became a pastoralist and grazier, a line of employment he subsequently occupied for twenty years.
Батыс Австралия парламенті
Оның саяси мансабы 1986 жылы Батыс Австралияның заң шығарушы ассамблеясында Мерчисон Эйр округін жеңген кезде басталды. Ол алғаш рет дау туғызған оқиға – АҚШ-тың Мемлекеттік хатшысы Джордж Шульцке Ресей мен Қытайдағы Австралияның халықаралық бидай нарықтарына субсидияланған бидайды төгуге шақырып хат жазғанда болды. Кейін ол бұл мәлімдемесінен бас тартты. Лайтфут 1989 жылы заң шығарушы ассамблеядан зейнетке шықты, бірақ 1993 жылы заң шығарушы кеңесте Солтүстік Метрополитен аймағын өкілдік етіп қайтадан саясатқа оралды. Штаттық парламентте болған кезінде ол Батыс Австралияның елден бөлінуін де қолдады.
His political career began in 1986, when Lightfoot won the seat of Murchison Eyre in Western Australia's Legislative Assembly. It was here that he first caused controversy, when he wrote to United States Secretary of State George Shultz, urging the US Government to dump subsidised wheat in Australia's international wheat markets in Russia and China. He later retracted the statement. Lightfoot retired from the Legislative Assembly in 1989, but made a comeback in 1993, representing the North Metropolitan Region in the Legislative Council. While in state parliament, he also advocated for the secession of Western Australia from the rest of the country.
Федералды парламент
1997 жылы Батыс Австралия сенаторы Джон Паницца қайтыс болды, ал Лайтфут бос орынға сайланып, федералды саясатқа көшті. Көп ұзамай ол партия ішінде даулы тұлғаға айналды және премьер-министр Джон Говард сенатта аборигендер өздерінің туған штатында өркениет спектріндегі ең төменгі деңгейде екенін айтқаны үшін сөгіс берді. Лайтфут – либералды депутаттардың шағын тобының бірі, ол даулы депутат Полин Хансонмен және оның «Бір Ұлт» партиясымен келісімге келді. Алайда, бұл 2001 жылы оның қайта сайлануына көмектесу үшін жасалды. Оның сөздері оны өз партиясының мүшелігінен шығаруға көптеген әрекеттерге әкелді, бірақ ол Батыс Австралиядағы ауылдық консерваторлар қозғалысын ұсынып, сақталды. Лайтфут Роберт Мугабе режимінен қуылған ақ зимбабвийлік фермерлердің құқықтары үшін белсенді түрде күресті. 2002 жылы ол кейбіреулеріне Австралияда тұруға рұқсат беруді ұсынды, бірақ бұл қара фермерлерге де қатысты екенін жоққа шығарды. Бұл Роберт Мугабенің «Африка африкалықтар үшін» саясатымен және сол кезде көптеген қанаушылыққа ұшыраған халықтардың саяхаттау құқығының болмауымен байланысты болды. 2003 жылы Лайтфут АҚШ президенті Джордж Буштың сапары кезінде Өкілдер палатасының еденіндегі жанжалға қатысты. Австралиялық «Жасылдар» партиясының сенаторлары Боб Браун мен Керри Неттл Бушқа Кубада Гуантанамода ұсталған австралиялық азамат Мамдух Хабибтің әйелі жазған хатты тапсыруға тырысты. Лайтфут сенаторлардың жолын кесті, Браунды итеріп, Неттлге «Кетіп, өл!» деді. 2005 жылдың 17 наурызында News Limited газеттері Лайтфуттың Иракқа парламенттік сапарда жүргенде Woodside Petroleum атынан Күрд үкіметіне 20 000 АҚШ долларын контрабандалық жолмен әкелгенін, оған жеке қауіпсіздік үшін пистолет берілгенін хабарлады. Газеттерде Лайтфуттың АК-47 қаруын ұстап тұрған күрд содырларымен бірге түскен суреттері жарияланды. Лайтфут бұл айыптауларды қатаң түрде жоққа шығарды және оқиғаны жариялаған газеттерге қарсы заңдық шаралар қолданатынын мәлімдеді. Лайтфут ақшаны өзі ұстағанын жоққа шығарды, ол тек ақшаның қолдан-қолға ауысуын көргенін айтты. Говардпен сөйлескеннен кейін Лайтфут мәлімдеме жасап, қаруды өзімен бірге алып жүруге «ұялды» және оны жеке өзі алып жүрмегенін айтты. Газеттер өз кезегінде хабарларды қайтарудан бас тартып, Лайтфутты өзіне қайшы сөйлегенін айыптады. «Австралияда кім кім?» анықтамалығы Лайтфуттың Халықаралық Биографиялық Ассоциацияның өмірлік мүшесі екенін хабарлайды, бұл коммерциялық басылым. 2007 жылдың сәуірінде Либералды партияның вице-президенті Матиас Корманнан жеңіліске ұшырағанын сезіне отырып, ол Сенаттағы өкілеттігі аяқталғаннан кейін зейнеткерлікке шығатынын мәлімдеді. Корман кейіннен Лайтфутты алмастыру үшін алдын ала таңдалды, бірақ кейін Уэстон Ордасы Либералды партиясының Мемлекеттік кеңесі Иан Кэмпбеллді Сенатта алмастыру үшін бір ауыздан таңдады, Кэмпбелл 2007 жылдың мамыр айында күтпеген түрде отставкаға кеткеннен кейін. Оның орнына Майкелия Кэш Лайтфуттың алдын ала таңдалған ізбасары болды. Лайтфут 2008 жылы саясаттан кетті. Лайтфут Корманды (оның атын атамаса да) оны алмастыруға «лайықсыз адам» деп есептеді. Лайтфуттың басты шағымы – оның орнына «партияға ұзақ қызмет еткен» және «елде ұзақ уақыт болған» «лайықты адамдар» бар екендігі болды.
In 1997, Western Australian Senator John Panizza died, and Lightfoot, having been selected to fill the vacancy, moved to federal politics. He soon became a controversial figure within the party, and was rebuked by Prime Minister John Howard for telling the Senate that Aborigines in their native state were the lowest colour on the civilisation spectrum. Lightfoot was one of a small group of Liberal MPs willing to make a preference deal with controversial MP Pauline Hanson and her One Nation party. However, this was to assist him in gaining re election in 2001. His comments led to numerous moves to oust him from membership of his own party, but he hung on, as he was seen to represent a movement of rural conservatives in Western Australia. Lightfoot was an active campaigner for the rights of white Zimbabwean farmers displaced by the regime of Robert Mugabe. In 2002, he made the suggestion that some could be given residency in Australia, but denied that this should apply to black farm workers as well. This was due to Robert Mugabe's "Africa for Africans" policies and not allowing for the travelling rights of many oppressed peoples at that time. In 2003, Lightfoot was involved in an altercation on the floor of the House of Representatives during a visit by President of the United States George W. Bush. Australian Greens senators Bob Brown and Kerry Nettle were attempting to hand Bush a letter from the wife of Mamdouh Habib, an Australian citizen who at the time was being held at Guantanamo Bay, Cuba, following his apprehension by United States forces in either (this is disputed) Afghanistan or Pakistan. Lightfoot physically blocked the path of the senators, elbowing Brown and reportedly telling Nettle to "Fuck off and die". On 17 March 2005, News Limited newspapers reported that Lightfoot, while on a parliamentary tour to Iraq, smuggled US$20,000 into the country on behalf of Woodside Petroleum as a donation for the Kurdish government, having been issued with a pistol for personal security. The newspapers published photographs of Lightfoot appearing with Kurdish militants wielding an AK 47. Lightfoot strenuously denied the allegations and threatened legal action against the newspapers carrying the story. Lightfoot denied handling the money personally, saying he merely witnessed the money changing hands. After speaking to Howard, Lightfoot issued a statement in which he said he felt "uncomfortable" having the gun with him and did not carry it personally. The newspapers in turn refused to retract the reports and accused Lightfoot of contradicting himself. Who's Who in Australia reports Lightfoot as being a life fellow of the International Biographical Association, a vanity press publication. In April 2007, facing near certain defeat in a preselection challenge by Liberal Party vice president Mathias Cormann, he announced he would retire at the end of his term in the Senate. Cormann was subsequently preselected to replace Lightfoot, but then selected unanimously by the WA Liberal Party State Council to replace Ian Campbell in the Senate, after Campbell announced his surprise resignation in May 2007. Michaelia Cash instead became Lightfoot's preselected replacement. Lightfoot retired from politics in 2008. Lightfoot stated that he considered Cormann (although he stopped short of naming him) an "inappropriate person" to replace him. Lightfoot's main complaint was that there were "more appropriate people" to succeed him "who have served the party longer" and "who have been in the country longer".
Өлім
Лайтфут 2024 жылдың 11 қаңтарында 87 жасында дүние салды.
Lightfoot died on 11 January 2024, at the age of 87.