Кіріспе

"О, мың тіл ән айтсын" - Чарльз Уэсли жазған христиандық гимн. Бұл гимн 1780 жылы Джон Уэслидің "Методисттерге арналған әндер жинағы" атты кітабында бірінші болып жарияланды. Одан кейін 1983 жылы "Әндер мен псалмдер" жинағы жарық көргенге дейін барлық (Уэслиан) методист ән жинақтарында бірінші гимн ретінде келді.

Өмірбаян

Чарльз Уэсли 1738 жылдың мамыр айында ағасымен бірге Лондон қаласында моравиялық ғалым Питер Бёлерден оқып жүргенде, өкпе қабынуына (плевритке) шалдықты. Сол кезде Уэслидің иманға деген күмәні күшейді. Ауруға байланысты төсекке жатқан Уэслиге 21 мамырда христиандардың бір тобы куәлік айтып, қарапайым күтім көрсетті, бұл оған терең әсер етті. Ол Киелі кітаптан оқып, оның сөздерінен қатты сезімталданып, Құдаймен бейбітшілікке келді. Біраз уақыттан соң күші қайта оянды. Ол осы оқиға туралы күнделігіне жазып, оны өзінің иманның жаңаруы деп санады. Інісі Джон да 24 мамырда ұқсас тәжірибе басынан өткенде, екеуі кездесіп, Чарльздің жаңаруын мадақтаған әнін орындады. Бір жыл өткен соң Уэслиге тағы бір ән жазуға құлшыныс келді, бұл жолы оның иманның жаңаруын еске алу үшін. Бұл ән 18 шумақтан тұратын өлең түрінде жазылды, алғашқы шумағы "Құдайға даңқ, мақтау, сүйіспеншілік, / мәңгілікке дейін болсын" деп басталады. Ол 1740 жылы "Адамның тәубеге келген күніне арналған" деген атпен жарияланды. "О, мың тілмен ән айтсам!" деп басталатын жетінші шумақ, қазір әдетте қысқа әннің бірінші шумағы болып табылады, Бёлердің: "Егер менде мың тіл болса, олардың бәрімен Оны [Құдайды] мақтайтын едім" деген сөздерін еске түсіреді. "Hymns and Psalms Companion" (1988) кітабының авторлары "Ол кешірілген күнәнің күшін жояды" деген шумақтың айқын тавтология екенін атап көрсетіп, Уэслидің ниеті туралы болжам жасады.

Әндер

АҚШ-та гимн көбінесе 1828 жылы Карл Г. Глейзер жазған "Азмон" гимн мелодиясының 1839 жылғы Лоуэлл Мейсонның аранжировкасымен орындалады. Мейсонның аранжировкасы осы гимнге арналған музыкалық қойылым ретінде жасалған. Ұлыбританияда Томас Джарманның "Лингем" мелодиясы, әсіресе үлкен қауымда жиі қолданылады, бірақ Томас Филлипстің "Лидия" және Томас Хавейстің "Ричмонд" мелодиялары да пайдаланылады. "Hymns Ancient and Modern" жинағында А. Дж. Эйрдің "Селби" және Дж. Х. Кумбстың "Оксфорд Нью" мелодиялары бар. Австралияда "Лингем" шіркеулерде ең көп таралған мелодия, алайда "Азмон" және "Лидия" да кеңінен қолданылады.