Кіріспе

Дарданеллдің үшінші шайқасы Бесінші Осман-Венеция соғысында 1656 жылдың 26 және 27 маусымында Дарданелл бұғазында өтті. Бұл шайқаста Венеция және Госпитальдік орден Осман империясынан айқын жеңіс оді, алайда олардың қолбасшысы Лоренцо Марчелло бірінші күні қаза болды.

Өмірбаян

1645 жылдан бері Венеция мен Осман империясы Крит аралын бағындыру үшін соғыс жүргізіп келді. Осман әскері соғыстың басында аралдың көп бөлігін жаулап алды, бірақ мықты бекітілген Кандия (қазіргі Ираклион) қаласын ала алмады. Венециялықтар Осман армиясына жабдық пен күш-қуат жеткізілімін кесуге тырысты және Осман флоты Константинополь маңындағы өзінің базасынан Эгей теңізіне қарай өтуі тиіс болған Дарданелл бұғазын бірнеше рет блокадалауға әрекет етті.

Алдынғы сөз

Марчелло 1656 жылғы 23 мамырда Дарданелл бұғазының сыртындағы Имброс аралына 13 желкенді кеме, 6 галесса және 24 галерамен, сондай-ақ Пьетро Бембо басқаратын тағы бірнеше кемемен жетті. 11 маусымда Грегорио Карафа басқаратын 7 Мальта галерасы келді, нәтижесінде барлығы 29 желкенді кеме, 7 галесса және 31 галера болды. 23 маусымда Кенан немесе Чинам-паша бастаған Осман әскері 28 желкенді кеме, 9 галесса және 61 галерамен бұғазға келді. 24 маусымда бұғаздың екі жағындағы Османдық құрлықтағы артиллериялық батареялар венециялықтарды ығыстыруға тырысты, бірақ оларға сәттілік соқпады.

Салдары

Бұл Османдықтардың Лепанто шайқасынан бері ең ауыр теңіз жеңілісі болды, соның арқасында венециялықтар стратегиялық маңызы бар Тенедос және Лемнос аралдарын басып алып, Босфорды (Тынықтарды) қатаң блокадаға алды. Осының салдарынан, Критке азық-түлік жеткізілімі тоқтатылып, Константинопольдің өзі қыс мезгілінде азық-түлік тапшылығына ұшырады. Бірақ 1657 жылдың шілде айында үш күнге созылған шайқаста блокада қайта бұзылды.