Құдай кітабының "Түзетілген Египет жазуындағы" түпнұсқасы туралы мәліметтер
Reformed Egyptian
Құдай сөздерінен саналған Book of Mormon мәтінінің түпнұсқасы – "реттелген египет" жазуы. Лингвистикалық дәлелдер жоқ, Америкада египет жазуы табылған емес.
Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
Мормон кітабының аудармасы үшін болжалданған жазу
Purported script from which the Book of Mormon was translated
Мормон кітабы, соңғы күндердің қасиеттілері қозғалысының қасиетті кітабы, өзінің бір бөлігінің бастапқыда реформаланған египеттік әріптермен жазылғанын айтады. Тілдер туралы ғылыми анықтамалық еңбектер Жозеф Смит сипаттаған "реформаланған египеттік" тілдің немесе "реформаланған египеттік" жазудың бар екенін мойындамайды. Ежелгі Америкада египеттік жазудың қолданылғанын көрсететін археологиялық, тіл білімі және басқа да дәлелдер жоқ.
The Book of Mormon, a work of scripture of the Latter Day Saint movement, describes itself as having a portion originally written in reformed Egyptian characters. Scholarly reference works on languages do not acknowledge the existence of either a "reformed Egyptian" language or "reformed Egyptian" script as it was described by Joseph Smith. There is no archaeological, linguistic, and other evidence of the use of Egyptian writing in the ancient Americas.
Реформацияланған египет және Мормон кітабы
Мормон кітабында "реформацияланған мысырлық" термині тек бір жолда қолданылады, онда "біз реформацияланған мысырлық деп аталатын жазуларды өз сөйлеу әдебиетімізге сәйкес өзгертіп, бізге тапсырдық" және "біздің тілімізді басқа ешбір ел білмейді" делінген. Кітапта сондай-ақ, алғашқы авторы Нефи өзінің жазбасын, Мормон кітабының алғашқы екі кітабын құрайтын жазбасын жазу үшін "иудейлердің білімін және мысырлықтардың тілін" пайдаланғаны айтылады. Мормон кітабының Мормон мен Морони шамамен мың жылдан кейін, шамамен 380 жылы дайындаған қысқартылған нұсқасы, кітаптың қалған бөлігін қамтиды, себебі ол еврей тілінен кем орын алды, ал еврей тілі де Иерусалимнен кеткеннен кейін өзгертілген болатын. Соңғы күндердің қасиеттілері ғалымдары мысыр тілінде жазу үшін ғасырлар бойы басқа жазулар дамығанын атап өтті және "реформацияланған мысырлық" термині мысыр жазуының басқа өзгертілген түрлеріне ұқсас, мысыр жазуының бір түрін білдіреді деген гипотезаны ұсынды, мысалы, б.з.д. бірінші мыңжылдыққа дейін қолданылған, мысыр иероглифінің қолмен жазылған түрі – иератикалық жазу, немесе ерте демотикалық жазу, бұл иератикалық жазудың жеңілдетілген түрі, ол Солтүстік Мысырда Лехи пайғамбарының Иерусалимнен Америкаға аттанған уақытынан (шамамен б.з.д. 600 жыл) 50 жыл бұрын қолданылған. Археологиялық деректерде Израиль аймағында, "Палестиналық иератикалық жазу" деп белгілі, көбінесе оқшауланған иератикалық белгілердің қолданылуына кездеседі, бұл б.з.д. 8-ші және 6-шы ғасырлардың басына дейін сақталып қалған. Есептердің айырмашылықтарына қарамастан, Смит алтын тақташаларға қашалған реформацияланған мысырлық жазуларды көруші тас немесе түсіндірме тастарды, немесе екеуін де қолданып, ағылшын тіліне аударған делінеді. Смит аударманы аяқтағаннан кейін, тақташаларды Морони періштесіне қайтарғанын және осы себепті оларды зерттеу мүмкін емес екенін айтты.
The Book of Mormon uses the term "reformed Egyptian" in only one verse, , which says that "the characters which are called among us the reformed Egyptian, [were] handed down and altered by us, according to our manner of speech" and that "none other people knoweth our language." The book also says that its first author, Nephi, used the "learning of the Jews and the language of the Egyptians" to write his record which constitutes the first two books of the Book of Mormon. The abridgment that the Book of Mormon says was prepared by Mormon and Moroni nearly a thousand years later in approximately 380 AD, containing most of the balance of the book, was written in "reformed Egyptian" because it took less space than Hebrew, which had also been altered after the people left Jerusalem. Latter day Saint scholars note that other scripts were developed to write Egyptian through the centuries and have hypothesized that the term "reformed Egyptian" refers to a form of Egyptian writing similar to other modified Egyptian scripts such as hieratic, a handwritten form of hieroglyphics thousands of years old by the first millennium BC, or early Demotic, a simplified derivative of hieratic, which was used in northern Egypt fifty years before the time that the Book of Mormon states that prophet patriarch Lehi left Jerusalem for the Americas (c. 600 BC). The archaeological record includes occasional use in the Land of Israel, known as Palestinian Hieratic, mostly of isolated hieratic symbols, dating from the 8th through early 6th centuries BC. Although accounts of the process differ, Smith is said to have translated the reformed Egyptian characters engraved on gold plates into English through various means, including the use of a seer stone or the interpreter stones, or both. Smith said when he had finished the translation, he returned the plates to the angel Moroni, and therefore they are unavailable for study.
"Антонның көшірмесі"
"Антон транскриптісі" – Жозеф Смит Мормон кітабын аударған деп мәлімдеген алтын тақташалардан реформацияланған мысыр жазуларын көшірген деген қағаз. Бұрын "Карактерлер" деп белгілі бір қолжазба осы транскрипт деп есептелген. Алайда, қолжазба сараптамасы көрсеткендей, бұл құжатты Сегіз куәгердің бірі – Джон Уитмер жазған болуы мүмкін. Осы сараптама "Карактерлер" құжаты Антон транскриптісі емес деген күдік тудырады, себебі Джон Уитмер 1829 жылдың маусымына дейін шіркеумен байланыста болған жоқ, ал Антон транскриптісі 1828 жылдың қысында Нью-Йоркке әкелінген. Смит айтуынша, оның әріптесі Мартин Харрис бұл үлгіні Колумбия колледжінің профессоры, белгілі классик ғалым Чарльз Антонға көрсеткенде, Антон жазулардың нақтылығын жазбаша растаған, бірақ тақташалардың періште арқылы ашылғанын естіген соң куәлігін жыртып тастаған. Ал Антон, керісінше, Харрис алданудың құрбаны болғанына бастапқыда-ақ сенгенін жазды. 1844 жылы Иса Мәсіхтің Соңғы күнгі қасиеттілері шіркеуі Мормон кітабы туралы "Жүсіптің таяғы" атты үлкен парақ жариялады, онда "Карактерлер" құжатының алғашқы үш жолына ұқсас "реформацияланған мысыр" жазулары қайта басылды. Парақта бұл жазулар Антонға көрсетілгендер екені айтылды. Бірақ бұл жазулар тікелей "Карактерлер" құжатынан алынған болуы екіталай, себебі Уитмер 1838 жылы шіркеуден шеттетіліп, құжаттарын өзімен бірге алып кеткен.
The "Anthon Transcript" is a piece of paper on which Joseph Smith is said to have transcribed reformed Egyptian characters from the golden plates—the ancient record from which Smith claimed to have translated the Book of Mormon. A manuscript known as the "Caractors" document was previously thought to be this transcript. However, handwriting analysis suggests the document was most likely written by John Whitmer, one of the Eight Witnesses. This handwriting analysis casts doubt on the idea that "Caractors" document was the Anthon Transcript because John Whitmer was not affiliated with the Church until June 1829, while the Anthon Transcript was taken to New York in the winter of 1828. Smith said that when this sample was presented by Smith's colleague Martin Harris to Columbia College professor Charles Anthon, a noted classical scholar, that Anthon had attested to the characters' authenticity in writing but had then ripped up his certification after hearing that the plates had been revealed by an angel. Anthon wrote, to the contrary, that he had believed from the first that Harris was the victim of fraud. In 1844, Church of Jesus Christ of Latter Day Saints published a broadside about the Book of Mormon called "The Stick of Joseph" that reprinted some "reformed Egyptian" characters that resemble those on the first three lines of the "Caractors" document. The broadside said that the characters were those that had been shown to Anthon. But it is unlikely that the characters on the broadside came directly from the "Caractors" document because Whitmer was excommunicated in 1838 and took his papers with him.
Реформацияланған мысырлық туралы негізгі білімпаздардың пікірі
Стандартты тілдік анықтамалық еңбектерде "реформацияланған египеттік" туралы ешқандай сілтеме жоқ. Йель университетінің антропологы, Колумбқа дейінгі Мезоамериканы зерттеуші сарапшы Майкл Д. Коу: "Колумбқа дейінгі Жаңа әлемнің барлық халықтарының ішінде тек ежелгі майялар ғана толыққанды жазу жүйесіне ие болды" деп жазды. Колумбқа дейінгі Мезоамерикада он бес түрлі жазу жүйесі анықталды, олардың көпшілігі бір ғана жазудан табылды.
Standard language reference works contain no reference to "reformed Egyptian" Anthropologist Michael D. Coe of Yale University, an expert in pre Columbian Mesoamerican studies, wrote, "Of all the peoples of the pre Columbian New World, only the ancient Maya had a complete script." Fifteen examples of distinct writing systems have been identified in pre Columbian Mesoamerica, many from a single inscription.
Мормондық зерттеулер реформацияланған мысырлық
Мормондық зерттеулер реформацияланған египет тіліне қатысты Мормон кітабының мәтінінен және жеті жолды "Карактерлер" құжатынан алынған лингвистикалық деректермен ғана шектеледі, бұл құжат алтын пластиналардан көшірілген символдар болуы мүмкін немесе болмауы мүмкін. "Карактерлер" құжатын әртүрлі білім деңгейіне ие төрт мормондық тіл маманы түсіндіруге тырысты. Бригам Янг университетінің египтологы Джон Гидің айтуынша, "корпус кодты шешуге жеткіліксіз көлемде". Терриль Гивенс бұл таңбалардың иврит сөздерін транслитерациялау және керісінше үшін қолданылған египет таңбаларының ерте мысалдары болуы мүмкін екенін, демотикалық тілдің "реформацияланған египет" екенін және семит тілінің өзгертілген египет таңбаларымен араласуы ежелгі Сирия мен Израиль аймағындағы жазуларда кездесетінін ұсынады. Басқа мормон қорғаушылары бұл таңбалар еврей, демотикалық (египеттік), иератикалық (египеттік), копт (египеттік), майя/ольмек және ирланд огам шифрлары сияқты түрлі тілдердің стенографиялық жазуларына ұқсайды деп санайды. Хью Нибли түпнұсқа тілді түсінуге тырысудың орнына "ағылшын тіліндегі ашылған мәтін" артықшылығын жақтады.
Mormon studies of reformed Egyptian are necessarily limited to whatever linguistic evidence can be obtained from the text of the Book of Mormon plus the extant seven line "Caractors" document that may or may not be the symbols said to have been copied from the gold plates. Four Mormon non linguist translators with varying levels of education have attempted to decipher the "Caractors" document. According to Brigham Young University Egyptologist John Gee, "the corpus is not large enough to render decipherment feasible." Terryl Givens has suggested that the characters are early examples of Egyptian symbols being used "to transliterate Hebrew words and vice versa," that Demotic is a "reformed Egyptian", and that the mixing of a Semitic language with modified Egyptian characters is demonstrated in inscriptions of ancient Syria and the Land of Israel. Other Mormon apologists have suggested that the characters resemble those of shorthand for various languages including Hebrew, Demotic (Egyptian), Hieratic (Egyptian), Coptic (Egyptian), Mayan/Olmec, and Irish ogham ciphers. Hugh Nibley argued that a "revealed text in English" is preferable to trying to understand the original language.