Кіріспе

Сючан (; пошталық: Hsuchang) – Қытайдың орталық бөлігіндегі Хэнань провинциясының префектуралық деңгейдегі қаласы. Солтүстік-батысында Чжэнчжоу, солтүстік-шығысында Кайфэн, шығысында Чжоуку, оңтүстік-шығысында Луохе және оңтүстік-батысында Пингдиншан қалаларымен шектеседі. 2010 жылғы соңғы халық санауы бойынша халқы 4 307 488 адамды құрайды, оның ішінде 1 952 666 адам Вэйду және Цзяньань аудандары мен Чанге қаласында тұрады (аталған аудандар Хань әулеті императоры Сянның дәуірімен байланысты). 2007 жылы Қытай қалаларының бренд құндылығы туралы баяндамада Сючан Қытайдың өмір сүруге ең қолайлы он қаласының қатарына енді, бұл туралы мәлімет 2007 жылғы Қытай қалалары форумының Бейжің саммитінде жарияланды.

Тарих

Жоу әулетінің ерте кезеңінде Сючан аймағы Цзян тегінен шыққан Сю әулетіне (Xǔ (許/许)) берілді және Сю Вэншу билеген Сю мемлекеті құрылды. Көктем мен күз және Соғысқан мемлекеттер дәуірінде Сючанды кезегімен Чжэн және Чу мемлекеттері басып алды, ал Сю әулеті кейіннен Чу мемлекетімен Йе округіне көшірілді. Шығыс Хан әулетінің соңғы кезеңінде Сючан де-факто билеуші Цао Цаоның астанасы болды. Соғыстан қираған ескі астана Луоянды тапқаннан кейін, Цао 196 жылы императорлық сарайды және Император Сяньді қазіргі Сючанға көшірді. 220 жылы Цао Цаоның ұлы және мұрагері Цао Пи қаланы жаңа құрылған Цао Вэй мемлекетінің астанасы деп ресми жариялады. Қала "Сю өркендеді" деген мағынаны білдіретіндей "Сючан" деп аталды. Вэй императорлары 220 жылдарға дейін астана Луоянға көшірілгенге дейін Сючанда сот отырысын өткізді.

География және климат

Сючаң ендікте 33° 16' -тан 34° 24' -қа дейін және бойлықта 113° 03' -тан 114° 19' -қа дейін орналасқан.

Сючаң муссондық әсерге ұшыраған ылғалды субтропиктік климатқа (Кёппен Cwa) ие, және төрт анық маусымы бар. Қыстары салқын және құрғақ, жаздары ыстық және ылғалды, көктем ерте басталып, жылы болады, ал күз қоңырқай және жақсы кезеңдік өтуге мүмкіндік береді. Жаңбыр көбінесе мамырдан қыркүйекке дейін жауады, себебі жылдық жауын-шашынның 70% астамы осы кезеңде түседі. Қаланың жылдық орташа температурасы 14,7 °C, ал ең жоғары орташа айлық температурасы шілдеде, ең төменгісі қаңтарда байқалады. Жыл сайын шамамен 800 мм жауын-шашын түседі, өсімдік өсу маусымы 217 күнге созылады және жылына 2280 сағат күн сәулесі шашырап тұрады.

Экономика

Сючан – Қытай темекі өнеркәсібінің маңызды орталығы. Қала ең көп танымал өндіріс саласы – перукалар мен шаш қосымшалары, 2016 жылы экспорт құны шамамен 1 миллиард долларға бағаланды. Бұл өнеркәсіп 1900 жылдар шамасында неміс саудагерлері жергілікті жерден шаш сатып алуымен басталды. 1980 жылдары қайта жандандырылды, ал 1990 жылы жергілікті кәсіпкер Чжэн Юкуань бірнеше шағын шаш өндіру шеберханаларын біріктіріп, "Ребекка Hair Products" компаниясын құрды. Бұл ірі кәсіпорын жылдам халықаралық нарыққа кеңейіп, әлемдегі ең ірі перука жасаушыға айналды.

Білім

Сючан университеті қалада.

Туризм

Танымал туристік тартылыстардың қатарында Балинг көпірі және Чунцю мұнарасы бар.

Бауырлас қала

2006 жылдың 18 желтоқсанында Эфиопияның Оромия аймағы үкіметі Хэнань провинциясымен Амбо қаласымен бауырлас қалалар бағдарламасын орнату туралы келісімге қол қойды. Иллинойс штатының Болингбрук қаласы да Сючан қаласымен бауырлас қала.