Кіріспе

Ит спорты

Музыкалық ит еркін стилі, сонымен қатар музыкалық еркін стиль, еркін би және иттердің еркін стилі деп те аталады, бұл иелерімен тығыз байланыста, иттерді үйрету, трюктар мен би элементтерін үйлестіретін, қазіргі заманғы ит спорты. Бұл спорт әлемнің көптеген елдерінде жарыс түріне айналды.

Тарих

Музыкалық фристайл 1989 жылы көптеген елдерде дерлік бір уақытта басталды, онда музыкаға қадам сайып билеу таланты Канадада, Англияда, АҚШ-та және Нидерландыда үш жылдың ішінде көрсетілді. Топтарды біріктірген басты нәрсе – иттің бағынуын шығармашылықпен көрсетуге және оны жаттықтыруға деген қызығушылық, музыкаға сүйіспеншілік болды, сондай-ақ көп жағдайда жылқы спортының бір түрі – музыкалық курдан шабыттанды, ол дрессаждың шығармашылық және динамикалық түрі еді. Алғашқы ресми музыкалық фристайл ұйымы – Musical Canine Sports International 1991 жылы Канаданың Британдық Колумбиясында құрылды. Ұзақ өтпей, АҚШ және Англияда да басқа ұйымдар пайда болды. Әр аймақ өзінің ерекше стилін дамыта бастады, көптеген американдық ұйымдар түрлі трюктарға және костюмдерге баса назар аударды. Англиялық ұйымдар иттің қадам сайып билеуіне және иттің өзіне көбірек, ал костюмдер мен дизайнға аз көңіл бөлді. Музыкалық фристайл қазір жануарлардың таланттарын көрсететін шоуларда және арнайы қойылымдарда жиі кездеседі.

Техникалар

Иттің иесінің денесінің екі жағында да жұмыс істеуге үйрету, стандарттық бағыну кезіндегідей тек сол жағында ғана емес, фристайлді орындаудың бірінші қадамы болып табылады. Тренер бастапқыда жаттығуды екі-үш қозғалыстан тұратын бөліктерге бөліп, оларды бір-бірімен байланыстырады, ал дамыған сайын бұл бөліктер біріктіріледі. Музыкалық иттер фристайлының екі түрі бар: фристайл тұяқпен (музыкаға тұяқпен жұмыс істеу деп те аталады) және музыкалық фристайл.

Музыкаға сай тік тік

Музыкаға сәйкес иілгекпен жұмыс иттің иілгек позициясының әртүрлі вариацияларын сақтап тұру қабілетіне, ал иесі музыкамен бірге қозғалатын кезінде назар аударады. Музыкаға сәйкес иілгекпен жұмыс істеу кезінде ит пен жаттықтырушы әрқашан бір-біріне жақын болады. Итті алысқа жіберу немесе қашықтықтан жұмыс істеу бұл көрсетілімнің бөлігі емес, ит жаттықтырушыға дерлік көрінбейтіндей байланысты болады. Музыкалық тақырыпқа сай бұрылыстар, диагональмен, артқа және алға жылжу көрсетілім үшін маңызды. Секіру, араласу, домалап жүру, жаттықтырушының аяқтарының арасынан өту және "иілгек емес" деп есептелетін кез келген нәрсеге рұқсат етілмейді.

Музыкалық еркін стиль

Музыкалық фристайл итке түрлі трюктерді және басқа да бағыну дағдыларын көрсетуді талап етеді. Музыкалық фристайлде аяқпен жүру (heel work) иттің аяқ арасынан өткізу, итті алысқа жіберу, бірге қашықтықтан қозғалу, сондай-ақ секіру, айналу, иілу, домалап түсу сияқты көрікке толы трюктермен үйлестіріледі. Орында тұрып билеу және жаттықтырушының би қозғалыстарын қайталап, иттің оған ілесіп билеуі сияқты жаңашылдық әрекеттерге ынталандыру жасалады. Кейбір қойылымдарды аяқтау үшін ит жаттықтырушының қолына секіріп түсуі немесе оның арқасынан секіріп өтуі жиі қолданылады.

Жарыс

Қазіргі уақытта еркін стильді бәсекелестік реттейтін бірнеше ұйым бар, мысалы, Rally Freestyle Elements, Дүниежүзілік иттер еркін стилі ұйымы, Canine Freestyle Federation, Dogs Can Dance және АҚШ-тағы Музыкалық ит спорты қауымдастығы, Канададағы Paws 2 Dance Canine Freestyle ұйымы, Ұлыбританиядағы Canine Freestyle GB және Жапониядағы Pawfect K9 Freestyle Club. Ұлыбританияда бұл спорт түрі «Музыкаға ойнау» деп аталады және Kennel Club-тың ресми танылған спорты болып табылады. Жарыс ережелері топтан топқа және елден елге өзгеше, бірақ көбінесе техникалық және көркемдік жетістіктерге негізделген. Барлық нөмірлер жаттығу құралдары мен баусызда жасалады, кейбір бастауыш санаттарынан басқа. Жарыс жеке ит пен жетекші командасы, екі ит пен жетекші жұбы немесе үш немесе одан көп иттер мен олардың жетекшілерінен тұратын команда ретінде өткізілуі мүмкін. Әдетте, әр жетекшіге бір ғана ит беріледі. Кез келген жарыста музыканы таңдау және нөмірдің музыканы қаншалықты бейнелейтіні маңызды. Ритмді ұстанбаған нөмірлер, қаншалықты жақсы орындалса да, жоғары бағаланбайды. Көрмелік фристайл – музыкалық фристайлдің ұсына алатын шығармашылық пен қызығушылықтың шегін көрсетуге арналған, шектеусіз нөмір. Бұл өте көңілді және көрермендер теледидарда немесе іс-шараларда көретін нәрсені бейнелесе де, жарысқа қатысуға рұқсат етілмейтін қимылдар, реквизиттер, сигналдар мен костюмдерге мүмкіндік береді. Rally Freestyle Elements (Rally FrEE) иттердегі музыкалық еркін стильдің тәжірибелік мінез-құлқын Rally Obedience форматымен үйлестіреді.

Поп-мәдениет

Популярлы анимациялық сериал "Король Холмның" (S7E05) "Иттермен би" атты эпизоды болды.