Уильям Филд Портер: Теңізші, көшпенді және жаңа жерлерді зерттеуші
William Field Porter
Уильям Филд Портер (1784-1869) – ливерпульский судовладелец, эмигрировавший в Южную Австралию и Новую Зеландию. Член парламента Новой Зеландии. Биография.
Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
Уильям Филд Портер (1784 жылдың 24 қаңтары – 1869 жылдың 30 наурызы) – Ливерпульде кеме иеленген адам, 1838 жылы Оңтүстік Австралияға қоныс аударған. Ол 1841 жылы Оклендке көшіп, Жаңа Зеландия Парламентінің депутаты болды.
William Field Porter (24 January 1784 – 30 March 1869) was a ship owner from Liverpool, who migrated to South Australia in 1838. He relocated to Auckland in 1841, where he became a member of the New Zealand Parliament.
Ерте өмір
Портер 1784 жылы Лондонда дүниеге келген. 1796 жылға дейін жетім қалды және одан көп ұзамай теңізде қызметін бастады деп болжанады. Оның алғашқы басқаратын кемесі "Тайгер" болды, ол Ливерпульден Барбадосқа сауда жасады. Кеменің иелері Бартон, Ирлам және Хиггинсон осы сауда саласында маманданған. Кейін, 1812 жылғы соғыста, Портердің басқаруындағы "Тайгер" кемесіне американдық кемелерге қарсы тек қорғаныс емес, соғыс жүргізуге рұхсат берілді. 1813 жылы Бартон, Ирлам және Хиггинсонқа тиесілі "Максвелл" кемесімен бірге "Тайгер" екі британдық кеме Барбадостан Англияға қайтып келе жатқанда үш американдық кемені жаулап алды. 1810 жылы Ливерпульде Элис Роперге (1790–1862) үйленді, олардан төрт бала дүниеге келді. Оның жалғыз қызы Элис 1853 жылы әріптесі, жағалау саудагері Джон Салмонға тұрмысқа шықты. 1811 жылдың 29 қарашасында капитан Портер Лондонға Карлайл шығанағында, Барбадоста "Тайгер" кемесіне Корольдік теңіз күштерінен екі дезертирді алғаны және теңіз күштері лейтенантты оларды іздеуге жіберген кезде оларды жасырғаны үшін сотталды. (Шындығында, ол екіден артық адамды жасырған, бірақ айыптама тек екеуіне қатысты.) Портер кінәлі деп танылды және 500 фунт стерлинг айыппұл төледі, сондай-ақ айыппұл төленгенге дейін немесе 12 айға Ньюгейт түрмесіне қамауға үкім шығарылды. Айыппұлды кім төлегені және Портер түрмеде қанша уақыт өткізгені белгісіз. Портер Ливерпульдегі жеке кемежайынан шағын флотты басқаратын белгілі теңіз капитаны болды. Портер отбасының басқа мүшелері Британдық Шығыс Үндістан компаниясы үшін жұмыс істеді (мысалы, оның туысы Джордж Портер).
Porter was born in London in 1784. He was orphaned by 1796 and it is likely he commenced his career at sea shortly after. His first command was Tiger, sailing in the Liverpool to Barbados trade. Her owners, Barton, Irlam and Higginson specialized in that trade. Later, in the War of 1812, Tiger, still under Porter's command, was granted a letter of marque to operate offensively, not just defensively, against American shipping. Tiger, in company with Maxwell, also a vessel that Barton, Irlam and Higginson owned, captured three American ships in 1813 as the two British ships were returning to England from Barbados. In 1810, he married Alice Roper (1790–1862) in Liverpool, with whom he had four children. His only daughter, Alice, married fellow coastal trader John Salmon in 1853. On 29 November 1811 Captain Porter stood trial at London for having taken on board Tiger at Carlisle Bay, Barbados, two deserters from the Royal Navy and having concealed them when the Navy sent a Lieutenant to look for them. (Apparently he had concealed more than two, but the charges only related to two.) Porter was found guilty and fined £500 and to be held at Newgate for 12 months or until he had paid his fine. It is not clear who paid the fine, if they did, and whether Porter spent any time in prison. Porter became a prominent sea captain, operating a small fleet out of his own yard at Liverpool. Other members of the Porter family sailed for the British East India Company (e. g. his cousin, George Porter).
Австралия
1830-шы жылдардың аяғында ол теңізде елеулі шығынға ұшырады, және оның ұлы оның көшіп кету шешіміне осы оқиға себеп болғанын айтты. Портер Ливерпульдегі кеме жасау шеберханасын сатып, екі кемесі – «Портер» және «Дорсетті» мал мен түрлі мамандық иелерімен (дәрігер, ұстаздар және қызметшілер сияқты) жабдықтап, Оңтүстік Австралияда салыстырмалы түрде өзін-өзі қамтамасыз ететін шаруашылық құру үшін дайындады. Оған әйелі, ұлы мен қызы Уильям мен Элис, сондай-ақ ересек ұлы Ричард және оның әйелі де ілесіп келді. Портер өзі 1824 жылы салған және қауіпті сапарға лайықты болуы үшін нығайтылған 252 тонналық (брутто) бриг «Портердің» капитаны болды. Ол осы кеме арқылы Порт-Линкольн мен Аделаидадан және керісінше басқа австралиялық порттарға жүк тасымалын ұйымдастырды. Портер 1838 жылы 95 тонналық «Дорсет» кемесін де салды, ол Австралияға сапар үшін қосалқы кеме ретінде арналған еді. Ол оны келген соң сатты. Портер экспедициясы 1839 жылдың басында Аделаидаға жетті. Губернатор Эйр түбегіндегі Порт-Линкольн үшін арнайы сараптама жүргізуге рұқсат берді, ал Портер лицензия алған сараптама компаниясының инвесторы болды. Осының нәтижесінде ол онда жер алды. 1839 жылы Портер отбасы осы жаңа қонысқа көшіп келді. Ал «Дорсет», енді басқа иелігінде болды, басқа қоныс аударушыларды әкелді. Бұл топ 1830-шы және 1840-шы жылдарда ауданға қоныс аударушылармен келген үш топтың бірі болды. Ол Аделаиданың Оңтүстік Австралиядағы басты қоныс болатынын және Порт-Линкольннің жақын перспективасы шектеулі болатынын түсінді. Сәттілікке асыққан ол, жаңадан құрылған қонысқа салған маңызды инвестициялары мен күш-жігерінен (мысалы, үй салу, банк құру және Англия шіркеуіне қайырымдылық жасау) бас тартты. Ол 1840 жылы қоныстан кетіп қалды. Портердің Порт-Линкондағы қызметі тек 18 айға созылса да, ол Эйр түбегінің алғашқы судьясы болып тағайындалды және оның отбасы «Портер шығанағына» оның есімін берді.
In the late 1830s he suffered substantial losses at sea, which his son said were behind his decision to migrate. Porter sold his shipyard in Liverpool and took two of his ships, Porter, and Dorset, provisioned with livestock and a range of personnel (including a doctor, tutors and servants), so that he could set up a relatively self sufficient farming station in South Australia. He was accompanied by his wife, a son and daughter, William and Alice and an adult son Richard and his wife. Porter himself captained his namesake, Porter (a 252 ton (bm) brig), which he had built in 1824 and which had been strengthened so that it would be fit for the hazardous voyage. Upon arrival, he used this vessel to set up a shipping service from Port Lincoln and Adelaide to and from other Australian ports. Porter also built Dorset (95 tons) in 1838, specifically as a back up ship for the journey to Australia. This he sold upon arrival. Porter's expedition arrived at Adelaide in early 1839. A special survey was authorised by the Governor for Port Lincoln on the Eyre Peninsula and Porter was an investor in the survey company that took out the licence. He received land there as a consequence. The Porter moved the family to this new settlement in 1839. The Dorset by now in other ownership brought other settlers. The party was just one of three to arrive with settlers for the district in the 1830s and 1840s. It became apparent to him that Adelaide would be the main settlement in South Australia and that immediate prospects for Port Lincoln would be limited. Impatient for success, he decided to forego the significant investment and effort he had made in the fledgling settlement (e. g. building a house, establishing a bank and donating to a proposed Church of England). He abandoned the settlement in 1840. Although Porter's tenure in Port Lincoln only lasted 18 months, he had, nevertheless, been appointed the first Magistrate of the Eyre Peninsula and his family left its name at 'Porter Bay'.
Жаңа Зеландия
1841 жылдың мамыр айында Портер Жаңа Зеландияның Окленд қаласына келді. Ол Оклендтің жағалауында үй мен дүкен салып, «Портер» кемесімен әкелінген тауарлармен сауда-саттық бастады. Ол сондай-ақ Окленд және оның төңірегіндегі жерлерге инвестиция жасады, 1840 жылға дейінгі жер дауы талаптарына қатысты мүдделерді сатып алды. Кейін ол Кохимарамада шаруашылық құрды. 1841 жылы губернатор Уильям Хобсон Портерді алғашқы Заң шығару кеңесіне тағайындады, ол кеңес беру өкілеттігі бар шағын орган еді. Осы кеңесте Портер 1840 жылға дейінгі жер дауы талаптарын реттеуге жасалған алғашқы әрекеттерге тікелей қатысты, бұл Жаңа Зеландияның алғашқы басқаруындағы маңызды мәселе болды. Портер 1855 жылға дейін Окленд қаласының маңындағы сайлау округінен Жаңа Зеландияның 1-ші Парламентіне депутат ретінде сайланды, бірақ одан кейін Парламентте қызмет етпеді. Ол сондай-ақ Окленд провинциялық кеңесінде қызмет етті. Ол Окленд мұражайының алғашқы кеңесінің мүшесі болды. Портер 1869 жылдың 30 наурызында Уайкато аймағындағы Мангатангиде қайтыс болды.
In May 1841, Porter arrived in Auckland, New Zealand. He built a house and store on Auckland's waterfront and commenced trading from there with stock brought on the Porter. He also invested in land in and around Auckland and bought interests in land claims from before 1840. Later he developed a farm at Kohimarama. In 1841 Governor Willam Hobson appointed Porter to his first Legislative Council, a small body with only an advisory role. Here Porter was closely involved in early attempts to deal with land claims from before 1840, a central issue in the early governance of New Zealand. Porter served in the 1st New Zealand Parliament as representative for the Suburbs of Auckland electorate from to 1855, when he retired, but did not serve in any further Parliaments. He also served on the Auckland Provincial Council. He was on the first Council of the Auckland Museum. Porter died on 30 March 1869 at Mangatangi, Waikato.