Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
19 ғасырдағы әскери кеме түрі – 19 ғасырдың соңындағы ерекше корпустық пішінге ие коммерциялық бу кемесінің түрі.
19th century warship type
the type of late 19th century commercial steam vessel with an unusual hull shape
Бұрақты кемелер – 19 ғасырдағы әскери кемелердің түрі, олардың қарулары алғаш рет кең жақтағы орналасудың орнына айналмалы қару мұнарасына орнатылған.
Turret ships were a 19th century type of warship, the earliest to have their guns mounted in a revolving gun turret, instead of a broadside arrangement.
Өмірбаян
19-ғасырдың ортасында ірі калибрлі, ұзақ қашықтықтағы зеңбіректердің дамуына дейін, классикалық кеме дизайнында кеменің екі жағында порттарға орнатылған, көбінесе казематтарда орналасқан қатарлы қарулар қолданылды. Оқ ату күшін көптеген зеңбіректер қамтамасыз етті, оларды кеменің бір жағынан шектеулі бұрышта ғана бағыттауға болатын. Тұрақсыздық салдарынан кемеде үлкен және ауыр зеңбіректерді аз мөлшерде тасуға болады. Сонымен қатар, казематтар көбінесе су сызығына жақын орналасқан, бұл оларды су шаюға осал етіп, оларды тыныш теңізде ғана пайдалануға мүмкіндік берді. Мұнаралар – артиллериялық құралдың экипажы мен механизмдерін қорғауға және айналмалы қару платформасы ретінде көп бағытта бағыттап, оқ атуға қабілетті қару орналымдары болды. Бұл платформаны бекітілген ғимаратқа немесе құрлықтағы теңізға қарсы батареяға, сондай-ақ жауынгерлік машинаға, әскери кемеге немесе әскери ұшаққа орнатуға болады.
Before the development of large calibre, long range guns in the mid 19th century, the classic ship of the line design used rows of port mounted guns on each side of the ship, often mounted in casemates. Firepower was provided by a large number of guns which could only be aimed in a limited arc from one side of the ship. Due to instability, fewer larger and heavier guns can be carried on a ship. Also, the casemates often sat near the waterline, which made them vulnerable to flooding and restricted their use to calm seas. Turrets were weapon mounts designed to protect the crew and mechanism of the artillery piece and with the capability of being aimed and fired in many directions as a rotating weapon platform. This platform can be mounted on a fortified building or structure such as an anti naval land battery, or on a combat vehicle, a naval ship, or a military aircraft.
Шығу тегі
Айналатын оқ мұнарасының жобалары 18 ғасырдың соңына дейін жетеді. Бу күшінің пайда болуымен 19 ғасырдың ортасында айналатын мұнаралы соғыс кемелері Ұлыбритания мен Америка Құрама Штаттарында тәуелсіз түрде жасалды.
Designs for a rotating gun turret date back to the late 18th century. Practical rotating turret warships were independently developed in Great Britain and the United States with the availability of steam power in the mid 19th Century.
Ұлыбританиядағы оқиғалар
Қырым соғысы кезінде британдық Корольдік теңіз күштерінің капитаны Каупер Фиппс Коулз «купол» арқылы қорғалған қарулары бар сал жасап, оны «Леди Нэнси» деп атады және Қара теңіздегі Таганрог қаласын атқылау үшін пайдаланды. «Леди Нэнси» «үлкен жетістікке» ие болды, ал Коулс соғыстан кейін айналмалы мұнарасын патенттеді. Коулстың патент алғаннан кейін британдық Әскери-теңіз министрлігі 1859 жылы Коулстың жобасының прототипіне тапсырыс берді, ол 1861 жылы сынақтар үшін жүзбелі батарея кемесіне орнатылды, бұл айналмалы қару мұнарасы бар алғашқы кеме болды. Коулстың жобалау мақсаты – ең үлкен ату бұрышын қамтамасыз ететін, мүмкіндігінше су деңгейіне жақын кеме жасау болды, бұл нысананы кішірейтеді. Британдық Әскери-теңіз министрлігі қару мұнарасының принципін пайдалы жаңалық ретінде қабылдады және оны басқа жаңа жобаларға енгізді. Коулс он күмбезді мұнарасы бар кеме жобасын ұсынды, әрқайсысында екі үлкен қару орналасқан. Жоба практикалық емес деп танылды, бірақ Әскери-теңіз министрлігі мұнаралы кемелерге қызығушылық танытып, өз жобалаушыларына жақсырақ жобалар жасауды тапсырды. Коулс шаһзада Альберттің қолдауын алды, ол Әскери-теңіз министрлігінің бірінші лорды, Сомерсет герцогына хат жазып, мұнаралы кеме құрылысын қолдады. 1862 жылдың қаңтарында Әскери-теңіз министрлігі төрт мұнарасы және төменгі борты бар, жағалау қорғанысына ғана арналған кеме құрылысына келісті. Коулсқа мұнараларды жобалауға рұқсат берілді, бірақ кеме бас конструктор Исаак Уоттстың жауапкершілігінде болды. Эриксон 1861 жылы USS Monitor кемесін жобалады. Эриксонның ең маңызды ерекшелігі – кеменің ортасына орнатылған үлкен цилиндрлі қару мұнарасы, ол төменгі бортының жоғарғы корпусынан жоғары орналасқан. Бұл «сал» деп те аталатын, дәстүрлі пішіндегі төменгі корпусқа қарағанда кеңейтілген. Шағын брондалған рульдік үйі кеменің басына қарай жоғарғы палубаға орнатылды, бірақ оның орналасуы Monitor қаруларын тікелей алға атуына кедергі келтірді. Эриксонның кеме жобалаудағы басты мақсатының бірі – жаудың оқ атуына ең кішкентай нысананы көрсету болды. Мұнараның дөңгелек пішіні оқтарды бұруға көмектесті. Жұп есек қозғалтқыштары мұнараны тісті дөңгелектер жиынтығы арқылы айналдырды; 1862 жылдың 9 ақпанындағы сынақтар кезінде толық айналу 22,5 секундта жасалды. Пайдаланбаған кезде мұнара палубадағы мыс сақинаға тіреліп тұрды, ол су өткізбейтін жабысқа арналған. Алайда, қызмет кезінде, экипажтың тырысуына қарамастан, ол қатты ағып кетті. Мұнараға түсетін ауыр оқтар шпиндельді бүгіп, мұнараны тоқтатуы мүмкін. Мұнарада бір жұп тегіс Дальгрен қаруларын орнату жоспарланған, бірақ олар уақытында дайын болмады және басқа қарулармен ауыстырылды. Олар +15° бұрышта шапшаң оқтарды немесе снарядтарды шамамен атуға қабілетті болды.
During the Crimean War, Captain Cowper Phipps Coles of the British Royal Navy constructed a raft with guns protected by a 'cupola' and used the raft, named Lady Nancy, to shell the Russian town of Taganrog in the Black Sea. Lady Nancy "proved a great success", and Coles patented his rotating turret after the war. Following Coles' patenting, the British Admiralty ordered a prototype of Coles' design in 1859, which was installed in the floating battery vessel, , for trials in 1861, becoming the first vessel to be fitted with a revolving gun turret. Coles' design aim was to create a ship with the greatest possible all round arc of fire, as low in the water as possible to minimise the target. The British Admiralty accepted the principle of the gun turret as a useful innovation, and incorporated it into other new designs. Coles submitted a design for a ship having ten domed turrets each housing two large guns. The design was rejected as impractical, although the Admiralty remained interested in turret ships and instructed its own designers to create better designs. Coles enlisted the support of Prince Albert, who wrote to the First Lord of the Admiralty, the Duke of Somerset, supporting the construction of a turret ship. In January 1862, the Admiralty agreed to construct a ship, , which had four turrets and a low freeboard, intended only for coastal defence. Coles was allowed to design the turrets, but the ship was the responsibility of the chief Constructor Isaac Watts. Ericsson designed USS Monitor in 1861. Erickson's most prominent design feature was a large cylindrical gun turret mounted amidships above the low freeboard upper hull, also called the "raft". The raft extended well past the sides of the lower, more traditionally shaped lower hull. A small armoured pilot house was fitted on the upper deck towards the bow, however, its position prevented Monitor from firing her guns straight forward. One of Ericsson's prime goals in designing the ship was to present the smallest possible target to enemy gunfire. The turret's rounded shape helped to deflect cannon shot. A pair of donkey engines rotated the turret through a set of gears; a full rotation was made in 22.5 seconds during testing on 9 February 1862. When not in use, the turret rested on a brass ring on the deck that was intended to form a watertight seal. In service, however, this proved to leak heavily, despite caulking by the crew. Direct hits at the turret with heavy shot also had the potential to bend the spindle, which could also jam the turret. The turret was intended to mount a pair of smoothbore Dahlgren guns, but they were not ready in time and guns were substituted. They could fire a round shot or shell up to a range of at an elevation of +15°.
Аяқталуы
1871 және 1872 жылдары құрылған кемелер осы жаңашылдық жұмыстың шегіне жеткенін көрсетті. Бұл темір қабырғалы мұнаралы кемелерді Эдвард Джеймс Рид жобалаған. Олар әлемдегі алғашқы мачтасыз соғыс кемелері болып табылды, олар орталық құрылымдық схемамен салынды және барлық келесі соғыс кемелерінің прототипіне айналды, тікелей қазіргі заманғы соғыс кемелеріне жол ашты.
of 1871 and of 1872 represented the culmination of this pioneering work. These ironclad turret ships were designed by Edward James Reed. They were also the world's first mastless battleships, built with a central superstructure layout, and became the prototype for all subsequent warships, leading directly to the modern battleship.
Тірі қалған мысалдар
Еуропадағы жалғыз сақталған бу мен желкенді мұнаралы кеме – 19 ғасырдың ортасында салынған голландтық HNLMS Schorpioen болып табылады. Чили және Перудің бас флагманы "Уаскар" Талкауанода естелік ретінде сақталған. Қытайдың "Диньюань" броненосеці 2003 жылы мұражай кемесіне айналдырылды.
The only preserved steam and sail turret ship in Europe is the mid 19th century Dutch ironclad HNLMS Schorpioen. The Chilean and Peruvian flagship Huascar is a memorial at Talcahuano. The Chinese battleship Dingyuan was rebuilt as a museum ship in 2003.