Кіріспе
Жаңа Зеландия жазушысы (1915–1975)
Сидни Гудсир Смит (26 қазан 1915 – 15 қаңтар 1975) – Жаңа Зеландияда туған шотланд ақыны, суретші, драматург және романист. Ол әдеби шотланд тілінде, кейде Лалланс деп аталатын тілде өлеңдер жазды және Шотландия Ренессансының маңызды тұлғасы болды.
Өмір
Ол Веллингтонда, Жаңа Зеландияда, Кэтрин Гудсир Геленик пен Сидней Смиттің ұлы болып дүниеге келді. Сидней Смит – сот медицинасы саласындағы пионер, кейін Эдинбург университетінде сот медицинасы бойынша короналық профессор атанды. Ол 1928 жылы отбасымен бірге Эдинбургке көшіп келді. Малверн колледжінде білім алды. Эдинбург университетінде медицинаны оқыды, бірақ одан бас тартып, Оксфордтағы Ориел колледжінде тарихты оқыды. Оқудан шығарылды, алайда бітіріп шықты. Ол сонымен қатар Италияда сурет өнерін, Францияда шарап жасауды және Баварияда тауларды зерттегенін айтқан. 1930 жылдардың аяғында Эдинбургтегі Корольдік орта мектепте ағылшын тілін оқытқан әдеби сыншы Гектор МакИвер оны Хью МакДиармидтің шығармаларымен таныстырды. 1941 жылғы 1 қарашада МакДиармидке жазған хатында ол «А мас адам қараған шөпті» (1926) оқығаннан кейін «англис тілінде жазудан бас тартқанын» мәлімдеді. Оның алғашқы поэзия жинағы «Скайл Винд» 1941 жылы жарық көрді. «Carotid Cornucopius» (1947) – Эдинбург туралы комикалық роман. «Эйлдон ағашының астында» (1948) атты 24 бөлімнен тұратын ұзын поэмасы көптеген адамдардың пікірінше, оның ең жақсы туындысы саналады. Оның «Уоллас» пьесасы 1959 жылғы 30 қарашада Finlay J. MacDonald режиссерлігімен BBC радиосында қойылды. 1960 жылғы Эдинбург халықаралық фестивалі аясында Кирк Ассамблея залында Питер Поттердің қойылымымен сахналанды, басты рөлді Иан Катбертсон сомдады. 1985 жылы Шотландия театр труппасы бұл пьесаны қайта жаңғыртты. «Kynd Kittock's Land» (1964) – BBC телеарнасы үшін жасалған өлең. Би-Би-Си драма немесе поэтикалық диалог ретінде көрсеткен басқа туындылары: «Тристрам мен Изольттың өлімі» (1947), «Жарамсыз ұлының көрінісі» (1959), «Толық шеңбер немесе толық айналу» (1961), «Тва Бригс» (1964), «Амброздың түнінде» (1972), «Макаллистер» (1973) және «Рекидегі Гоудспинк» (1976). Жарияланбаған туындыларының қатарында Оксфордтағы студенттік өміріне негізделген «Боттелд персик» романы және «Карротидтік мүйізқұйрықтың» драматизациясы мен жалғасы «Колики Мэгтің қуанышты өмірі мен Доуи өлімі» бар. Жастығында Смит суретші болуды армандаған. 1936-1937 жылдары Еуропаға саяхаттағанда Швейцария, Германия, Италия және Францияда суреттер салған. Соғыстан кейінгі Шотландияда ол өлеңдерін суреттеу үшін қазіргі тақырыптардың эскиздерін және суреттерін жасаған. Ол сондай-ақ Денис Пепло және Сорли Маклинмен бірге Таулы жерлерге саяхаттағанда акварель суреттерін сызып, бояған. Архитектор Иан Бег жинаған суреттер 1998 жылы Джой Хендри редакциялаған кітапта жарияланды. Смит 1960 жылдан 1967 жылға дейін «The Scotsman» газетінің өнер сыншысы болды. Смит Шотландияның өнер клубының мүшесі және Lines Review журналының редакциялық кеңесімен байланысты болды. Ол Эдинбургтегі Дундас көшесіндегі газет дүкенінің жанында жүрек ұстасынан қайтыс болды және 20-шы ғасырдың солтүстік бөлігіндегі Дин зиратының солтүстік-батыс жағына жерленді. Екінші әйелі Хейзел Уильямсон оның қасында жатыр.
His play The Wallace was broadcast on the radio in a BBC production by Finlay J. MacDonald on 30 November 1959. It was staged at the Kirk's Assembly Hall in a production by Peter Potter as part of the 1960 Edinburgh International Festival, with Ian Cuthbertson in the leading role. The play was revived by the Scottish Theatre Company in 1985. Kynd Kittock's Land (1964) was a poem commissioned by the BBC for television broadcast. Other works broadcast by the BBC as dramas or poetic dialogues include The Death of Tristram and Iseult (1947), The Vision of the Prodigal Son (1959), The Stick Up or Full Circle (1961), The Twa Brigs (1964), A Night at Ambrose's (1972), Macallister (1973), and Gowdspink in Reekie (1976). Unpublished works include Bottled Peaches, a novel which draws on his life as a student in Oxford, and The Merrie Life and Dowie Death of Colickie Meg, a dramatic adaptation and continuation of Carotid Cornucopius. As a young man, Smith's ambition was to be an artist. While travelling in Europe in 1936–37, he made drawings in Switzerland, Germany, Italy and France. In post war Scotland he made sketches of contemporary subjects and drawings to illustrate his poems. He also sketched and painted watercolours on trips to the Highlands with Denis Peploe and Sorley MacLean. Drawings collected by the architect Ian Begg were published in a book edited by Joy Hendry in 1998. Smith was art critic of The Scotsman from 1960 to 1967. Smith was a member of the Scottish Arts Club and was associated with the editorial board for the Lines Review magazine. He died in the Royal Infirmary of Edinburgh after a heart attack outside a newsagents on Dundas Street in Edinburgh, and was buried in Dean Cemetery in the northern 20th century section, towards the north west. His second wife, Hazel Williamson, lies with him.
Ескерткіштер
Ол Корольдік Мильдегі Lawnmarket-тен бұрылатын James Court-тың бөлігі болған "Макарс сотындағы" "төсем поэмасы" арқылы еске алынады.