Кіріспе

Инесіз медициналық инъекциялық шприц

Реактивті инъектор – дәрілік заттарды инъекциялық әдіспен енгізуге арналған медициналық шприц құрылғысының бір түрі. Сұйықтықтың тар, жоғары қысымды ағыны терінің ең сыртқы қабатына (шеміршек қабаты) еніп, эпидермис немесе дерманың мақсатты астындағы тіндеріне дәрі жеткізу үшін жасалады ("теріге" инъекция, сондай-ақ классикалық "теріге" инъекция), майға ("тері астына" инъекция) немесе бұлшықетке ("бұлшықетке" инъекция). Реактивті ағын әдетте жабық, сұйықтықпен толтырылған камерадағы поршеньнің қысымы арқылы жасалады. Поршень көбінесе қысылған металл серіппесінің босатылуымен итереді, бірақ зерттеліп жатқан құрылғылар камерадағы сұйықтықты қысымға түсіру үшін пьезоэлектрлік эффекттер мен басқа да жаңа технологияларды пайдалана алады. Қазіргі нарықтағы және тарихи құрылғылардың серіппелері оператордың бұлшықет күшімен, гидравликалық сұйықтықпен, кірістірілген аккумуляторлық моторлармен, қысылған ауамен немесе газбен және басқа да тәсілдермен қысылуы мүмкін. Газбен және гидравликалық түрде жұмыс істейтін құрылғыларда жеке газ баллондарынан қысылған газды немесе гидравликалық сұйықтықты тасымалдайтын шлангтар, электрлі ауа сорғылары, аяқ педаль сорғылары немесе жүйенің қолға ұсталатын бөлігінің өлшемі мен салмағын азайту және бірнеше рет тізбектеп вакцина салуды жылдам және аз шаршатумен жүргізуге мүмкіндік беретін басқа да компоненттер болуы мүмкін. Реактивті инъекторлар жаппай вакцинация үшін, сондай-ақ диабетпен ауыратын адамдар үшін инсулин енгізуге арналған инелі шприцтерге балама ретінде қолданылды. Алайда, Дүниежүзілік денсаулық сақтау ұйымы ауру жұқтыру қаупіне байланысты вакцинация үшін реактивті инъекторларды енді ұсынбайды.

Түрлері

Жеттік инжектор, сондай-ақ реактивті инжектор, ауа пистолеті немесе пневматикалық инжектор деп аталады, бұл теріге ену үшін және инесіз тері астына дәрі-дәрмек жеткізу үшін жоғары қысымды сұйық дәрі-дәрмекті пайдаланатын медициналық құрал. Жеттік инжекторлар бір дозалық немесе көп дозалық болуы мүмкін. Жылдар бойы жеттік инжекторлар ластанудың келесі науқастарға таралу қаупін азайту үшін қайта жасалды. Бұл қауіпті тоқтату үшін зерттеушілер қайта пайдаланылатын мұндздыққа бір рет қолданылатын қорғаныш қақпағын орнатты. Қорғаныш қақпағының мақсаты – қайта пайдаланылатын мұндздық пен науқастың терісі арасында қоршау құру болды. Әрбір инъекциядан кейін қақпақ алынып тасталып, стерильді қақпақпен ауыстырылатын болды. Бұл құрылғылар қорғаныш қақпақты инесіз инжекторлар немесе PCNFI деп аталды. Келли және әріптестерінің (2008) жүргізген қауіпсіздік сынағы PCNFI құрылғысының ластануды толыққанды болдырмайтынын көрсетті. В гепатитімен ауыратын науқастарға инъекция жасағаннан кейін зерттеушілер В гепатитінің қорғаныш қақпағы арқылы өтіп, жеттік инжектордың ішкі компоненттерін ластағанын анықтады, бұл ішкі сұйықтық жолы мен науқаспен тікелей байланысатын бөліктерді қауіпсіз түрде қайта пайдалануға болмайтынын дәлелдейді. Зерттеушілер дәрі-дәрмек резервуары, поршень және мұндздықты біріктіріп, бір рет қолданылатын картриджге жаңа жеттік инъекция дизайнын жасады. Картридж жеттік инжектордың ұшына орналастырылады және іске қосылғанда, штанга поршенді итеріп жібереді. Бұл құрылғы бір рет қолданылатын картриджді жеттік инжектор (DCJI) деп аталады.

Иінсіз инжектордың заманауи брендтері

Америка Құрама Штаттарында диабетпен ауыратын адамдар кемінде 20 жылдан бері реактивті инъекторларды пайдаланып келеді. Бұл құрылғылардың бәрі серіппелі болып келеді. Ең жоғары деңгейде реактивті инъекторлар инъектор нарығының 7% құрады. Қазіргі уақытта АҚШ-та Injex 23 үлгісі ғана қолжетімді. Ұлыбританияда Insujet жақында ғана нарыққа енді. 2015 жылғы маусым айынан бастап Insujet Ұлыбританияда және таңдалған бірнеше елде сатылады. Нидерландыдағы Твенте университетінің ғалымдары реактивті инъекция жүйесін патенттеді, ол сұйықтықты реактивті түрде шығаратын микрофлюидтік құрылғыдан және лазерлік қыздыру жүйесінен тұрады. Ұдайы лазерлік сәуле – сондай-ақ үздіксіз толқынды лазер деп те аталады – енгізілетін сұйықтықты қыздырады, ол эпидермиске тамшы түрінде жіберіледі және тіндерге енген кезде баяулайды.

Қайта қосу

Splash back – бұл реактивті ағынның жоғары жылдамдықпен сыртқы қабықшаға енуі, нәтижесінде реактивті ағын кері секіріп, саптаманы ластауы. Бірнеше зерттеушілер splash back құбылысын жариялаған. Самир Митрагротри жоғары жылдамдықты микрокиноматография арқылы көп мақсатты саптама инжектордан ағын шығарғанда splash back-ті бейнелеп алды. Хоффман және әріптестері (2001) реактивті инжектордың саптамасы мен ішкі сұйықтық жолының ластануын да байқады.

Сұйықтықты сору

Сұйықтықты кері сору – реактивті инжектордың мұндығында қалған қан инжектор тесігіне кері тартылып, келесі дозаның ластануына себеп болады.

Ретроградтық ағын

Ретроградтық ағыс реактивті ағын теріге еніп тесік жасағаннан кейін пайда болады. Егер реактивті ағынның қысымы спрейді тіндік сұйықтықтар мен қанмен араластырғаннан кейін, тесіктен кері қарай, кіріс реактивті ағынға қарсы және түтікше саңылауына қайтаруға себеп болса. В гепатиті бір нанолитрден де аз көлемде жұғу мүмкін, сондықтан инъектор өндірушілер инъекциялар арасында қосымша жұғудың болмауын қамтамасыз етуі керек. Дүниежүзілік денсаулық сақтау ұйымы ауру жұғу қаупіне байланысты вакцинация үшін реактивті инъекторларды ұсынбайды. Көптеген зерттеулер реактивті инъекциялар арқылы жұқпалы аурулардың таралуын көрсетті. 1985 жылы жарияланған егешқұстарды қолдану бойынша жүргізілген тәжірибе, реактивті инъекторлардың лактат дегидрогеназасын арттыратын вирус (LDV) вирустық инфекциясын бір егешқұстан екіншісіне жиі жұқтыратынын көрсетті. Тағы бір зерттеуде құрылғы бұзауға қолданылып, содан кейін инъектордағы қалған сұйықтық қанға тексерілді. Олар тексерген әрбір инъекторда гепатит В сияқты вирусты жұқтыруға жеткілікті мөлшерде қан табылды. Реактивті инъекторларның қоршаған ортадан бактерияларды пайдаланушыларға енгізуі де анықталды. 1988 жылы бір табан дәрігерлері пациенттердің бармақтарына жергілікті анестезия енгізу үшін реактивті инъекторды қолданды. Олардың сегізі Mycobacterium chelonae қоздырғышынан туындаған инфекцияға шалдықты. Инъекторды қолдану арасында су және дезинфекциялық құрал салынған ыдыста сақтаған, бірақ организм ыдыста өсті. Бұл бактерия түрі кейде әжеттеу суында кездеседі және бұрын реактивті инъекциялардан туындаған инфекциялармен байланысты болған.

Тарих

19 ғасыр: Францияда жұмысшылар жоғары қуатты май тапаншаларымен кездейсоқ инъекция алды. 18 желтоқсан 1866: Жюль Огюст Беклард доктор Жан Сальс Жиронның «Аквапунктураға арналған құрал» өнертабысын Париждегі Императорлық Медицина академиясына ұсынды. Бұл – ине қолданбастан теріге су немесе дәрі-дәрмек енгізу үшін жеткілікті қысыммен жұмыс істейтін ең алғашқы құжатталған реактивті инжектор. 1920-жылдар: Дизельді қозғалтқыштардың көптеп өндіріле бастауына байланысты, шеберханалардағы апаттарда отын инжекторларынан кездейсоқ реактивті инъекция алу қаупі арта түсті. 1935: Механикалық инженер Арнольд К. Сутермейстер жұмысшының жоғары қысымды реактивті ағыннан қолының жараланғанын көрді және дәрі-дәрмек енгізу үшін осы қағиданы пайдалану мүмкіндігі туралы ой түйді. Сутермейстер доктор Джон Робертспен бірлесіп реактивті инжектордың прототипін жасады. 1937: Дизельді қозғалтқыштың отын инжекторынан туындаған кездейсоқ реактивті инъекция жағдайы алғаш рет жарияланды. 1936: Инженер Маршалл Локхарт Сутермейстердің өнертабысы туралы білгеннен кейін реактивті инжекторға патент алды. 1947: Локхарттың «Гипоспрей» деп аталған реактивті инжекторы доктор Роберт Хингсон мен доктор Джеймс Хьюз тарапынан клиникалық бағалау үшін ұсынылды. 1951: Қарулы күштер Эпидемиологиялық кеңесінің иммундау комиссиясы Армия медициналық қызметінің жоғары мектебінен «ірікөлмді иммундау бағдарламаларында жылдам жартылай автоматты жұмыс істеуге арналған реактивті инъекциялық жабдықты» әзірлеуді сұрады. Бұл құрылғы көп мақсатты соплосы бар реактивті инжектор (MUNJI) деп аталды. 1954–1967: Доктор Роберт Хингсон өзінің «Бауырластар қоры» қайырымдылық ұйымымен бірге көптеген денсаулық сапарларына қатысты. Хингсон әлем бойынша 2 миллионнан астам адамды түрлі көп мақсатты соплосы бар реактивті инжекторлар арқылы вакцинациялағанын мәлімдеді. 1955: Уоррен және әріптестері (1955) АҚШ армиясының 1685 сарбазы арасында клиникалық сынақтан өткен «Press O Jet» деп аталатын прототиптік көп дозалы реактивті инжектордың енгізілуі туралы хабарлады. 1961: Армия департаменті иммундау үшін көп мақсатты соплосы бар реактивті инжекторларды стандартқа айналдырды. 1961: CDC полиомиелитпен күресу үшін АҚШ бойынша «Балалар мен жұмыс істейтіндер» деп аталатын жаппай вакцинация бағдарламаларын іске қосты. Бұл вакцинация шараларында көп мақсатты соплосы бар реактивті инжекторлар қолданылды. 1964: Аарон Исмах «Ped O Jet» инжекторы үшін теріге енгізілетін сопло ойлап тапты, бұл шешекке қарсы вакцинаны беткейге енгізуге мүмкіндік берді. 1964: Аарон Исмахқа интрадермальды соплоны ойлап тапқаны үшін Армия хатшысының VIII жылдық марапаттау салтанатында «Ерекше азаматтық қызмет» сыйлығы табысталды. 1966: Инженер Оскар Банкер энергия көзі ретінде пайдаланатын портативті көп мақсатты соплосы бар реактивті инжектордың өнертабына патент алды. Бұл «Med E Jet» деп аталды. 1966 жылдың қыркүйегі: «Жұлдызды жол» сериалы өз реактивті инжектор құрылғысын «гипоспрей» деген атпен қолдана бастады. 1967: Никарагуалықтар шешекке қарсы вакцинация кезінде тапаншаға ұқсас реактивті инжекторларды (Ped O Jet және Med E Jet) «La pistola de la paz», яғни «бейбітшілік тапаншасы» деп атады. «Бейбітшілік тапаншалары» деген ат қалыптасты. 1976: АҚШ Халықаралық даму агенттігі (USAID) Африка мен Азиядағы ауруды жою үшін Ismach's Jet Injector тапаншасы қолданылған шешекке қарсы күресті егжей-тегжейлі баяндаған «Аштыққа қарсы соғыс» атты кітап жариялады. АҚШ үкіметі Солтүстік Америкада қайталануын болдырмау үшін жылына 150 миллион доллар жұмсады. 1986: Лос-Анджелестегі клиникада Med E Jet инжекторының салдарынан 57 науқас арасында В гепатиті ошағы пайда болды. 2003: АҚШ Ардагерлер істері департаменті әскери инъекциялардан ардагердің С гепатитіне шалдыққанын алғаш рет мойындады және мүгедектігі үшін қызметтік байланыс берді. 2010 жылдың сәуірі: Те Хи Хан мен Джек Дж. Йо дермальды дәрі-дәрмектерді жеткізу үшін лазерлік қайта қолданылатын микрожеттік инжектор жасады. 2013 жылдың 13 ақпаны: PharmaJet Stratis инесіз инжекторы ДДСҰ PQS сертификатын алды. 2013: Бүгінгі күнге дейін реактивті инъекцияның ең толық шолуы және тарихы «Вакциналар» оқулығының 6-шы басылымында жарияланды. 2014 жылдың 14 тамызы: АҚШ Тамақ және дәрі-дәрмек басқармасы (FDA) 18-64 жас аралығындағы адамдарға белгілі бір тұмау вакцинасын (AFLURIA by bioCSL Inc.) жеткізу үшін PharmaJet Stratis 0.5ml инесіз реактивті инжекторды пайдалануға рұқсат берді. 2017 жылдың қазанында: Ғалымдар тобы «Жарнама биомедициналық оптика» журналында «жарқын толқынды лазерлік кавитация арқылы реактивті инъекцияның жаңа әдісін әзірлеуге» бағытталған жаңа реактивті инъекция техникасы туралы ғылыми зерттеу жариялады, мақсаты – «инелерге байланысты маңызды жаһандық денсаулық сақтау проблемаларын жоюға арналған инесіз құрылғыны жасау».